راهبرد معاصر

یاسر سالاریان؛ کارشناس حقوق بین الملل و کنترل تسلیحات
تاریخ انتشار: ۰۹:۵۸ - ۰۶ مرداد ۱۳۹۷ - 2018 July 28
کد خبر: ۴۷۵
تعداد بازدید: ۵۸۹
برنامه موشکی جمهوری اسلامی ایران به یقین یکی از اولویت های امریکا برای محدود سازی توان برون مرزی و دفاعی دولت تجدید نظر طلب منطقه است که همراه کردن روسیه در این پرونده می تواند باعث، فشار مضاعف بر تهران برای پذیرش برجام موشکی را بوجود آورد.

به گزارش راهبرد معاصر؛ خلع‌سلاح کشورهای جهان یکی از اولویت‌های سیاست خارجی غرب است. آنها به هر طریقی و در هر جایی، این فرایند را پیگیری کرده‌اند. از عراق و لیبی گرفته تا آفریقای جنوبی و کره‌شمالی.


اکنون استراتژیست‌های کاخ سفید بر روی طرح‌های خلع سلاح ایران نیز کار می‌کنند و در تلاشند، با فشار اقتصادی بر روی ایران، این بازیگر را ناچار به نشستن پای میز مذاکره در مورد یکی از ارکان امنیت خود کنند.


از اظهارات ترامپ و مشاورانش چنین بر می آید که واشنگتن، به دنبال آن است که موضوع توانمندی موشکی ایران را در کنار بحث هسته ای و نفوذ منطقه ای، مد نظر قرار داده و توافقی را در این رابطه به امضا برساند.


در این پژوهش توافق موشکی مورد نظر آمریکایی‌‌ها تحلیل خواهد شد. مسئولین کاخ سفید در بیان یکی از علل ضرورت توافق موشکی، به هزینه های سرسام آور پدافندهای مستقر در اروپا استناد می کنند و تاکید دارند درصورت توافق موشکی با ایران دیگر سامانه‌های پرهزینه دفاع ضدموشکی در رومانی و لهستان ضرورت نخواهد داشت.


طبق راهبرد موشکی دولت آمریکا، اروپا از "روش تطبیق مرحله‌ای"[1] برای سامانه‌های دفاع موشکی برخوردار خواهد بود. طبق این راهبرد اعلامی، سپر دفاع موشکی[2] در سه مرحله از 2011-2018 در اروپا مستقر شده است. راهبرد مزبور از سامانه رهگیر موشکی Standard Missile-3 (SM-3) برخوردار است. آمریکایی‌ها معتقدند در صورت حصول یک توافق موشکی با ایران، تهدید موشک‌های استراتژیک و اتمی روسیه نیز کاهش می‌یابد و مسکو انگیزه‌ای برای توسعه سامانه‌ها ضددفاع موشکی و موشکی در شرق اروپا نخواهد داشت. طبیعی است که در اختیار داشتن موشک از سوی جمهوری اسلامی تجدید نظر طلب بسیار خطرناک تر از تصاحب آن از سوی روسیه ی عمل گراست.


آمریکا به دنبال ایران با موشک های تحت کنترل با برد زیر 2000 کیلومتر

کارشناسان امنیتی آمریکایی باتوجه موضع‌گیری‌های اخیر ایران می‌گویند در توافق موشکی جدید ایران بایستی با عدم آزمایش موشک‌های با برد بیش از 2000 کیلومتر موافقت کند. ترک آزمایش موشک‌های بلندبرد از نظر آمریکایی‌ها نخستین گام در خلع سلاح یک منطقه (خاورمیانه) است. برای نیل به این هدف در سوخت، وزن خالص و وزن کلاهک موشک ها، تغییراتی داده شود.


طبیعی است حتی اگر ایران چنین تعهدی را گردن بگیرد، آمریکایی‌ها برای بازرسی و راستی‌آزمایی از چنین توافق موشکی هم برنامه‌ای دارند. آنها می‌خواهند ایران به نوعی از بازرسی تن دهد که موشک‌هایش به هیچ‌وجه از 2000 کیلومتر فراتر نخواهد رفت، حتی در آزمایش!




شکل 1. پایگاه سامانه موشکی Aegis Ashore در دواسلو رومانی. این پایگاه بخشی از برنامه «روش تطبیق مرحله‌ای» بوده و هدف آن تمرکز بر تهدیدات موشکی ایران است. (Photo: Jeremy Starr/U.S. Navy/Released)


برای اینکه نوع محدودیت‌ها موشکی را مانیتور و پایش نمود، باید تسهلیات و ابزارهای نظارتی را در جای‌جای کشور کار گذاشت. در این راستا، نیاز است آزمایشگاه‌های مجهز تونل باد و توسعه موتور موشکی راه اندازی شود.

موشک‌های سجیل با برد تقریبی 2200 کیلومتر و حمل کلاهک 750 کیلوگرمی، موشک خرمشهر با برد 2000 کیلومتری و حمل کلاهک 1800 کیلوگرمی در کانون توجه غربی‌ها قرار گرفته است. آمریکایی‌ها می‌گویند در اولین گام ایران باید نسبت به بازنشسته کردن این موشک‌ها اقدام کند.