راهبرد معاصر

رسمیت بخشیدن به قیمت های نجومی خودرو با پیش فروش شفافیت مهمترین رکن توسعه اقتصادی اظهار نظر عجیب تامین اجتماعی درباره جاماندگان بسته حمایتی دولت 97 زمان واریز سود سهام عدالت بر اساس قانون ساختار لازم در زمینه توزیع گوشت گرم نداریم/افزایش گشت‌ها از ۳ به ۱۰ مورد جزئیات ثبت نام سفرهای نوروزی بازنشستگان 98+ فیلم برای آرام کردن بازار خودرو چه باید کرد؟ بررسی صنعت لبنیات در مستند منهای نفت/ اشتغال یک میلیون نفری شیر و لبنیات کامل ترین تقویم سال 98/ مناسبت ها و تعطیلات رسمی سال 98/ لحظه تحویل سال 98 رنگ سال 98 چیست؟ + عکس و فیلم پاسخ 18 بندی به ادعاهای حامیان تصویب لوایح مرتبط با FATF ایا پنجشنبه ها طرح ترافیک است؟ جزئیات کمک هزینه سفر بازنشستگان تلفن گویای سهام عدالت/ 83338 آمریکا ۹ فرد و ۲ مجموعه ایرانی را تحریم کرد حمله تروریستی به اتوبوس کارکنان سپاه در سیستان و بلوچستان + فیلم بیانیه راهبردی رهبر معظم انقلاب در آغاز فصل جدید جمهوری اسلامی خطاب به ملت ایران+ متن بیانیه گزارش تصویری راهپیمایی 22 بهمن/ حضور پرشکوه مردم گزارش آسوشیتدپرس از حضور گسترده مردم در راهپیمایی 22 بهمن حضور چهره‌های سیاسی و نظامی در جشن چهل سالگی انقلاب + عکس برای ساخت موشک از کسی اجازه نگرفته و نمی‌گیریم دریافت کد سوابق تحصیلی کنکور 98 جزئیات فرم ثبت نام سهام عدالت 97 برای جاماندگان و وراث منهای نفت: درآمد یک میلیارد دلاری پسته ایران/ هیچ کشوری توان تولید پسته مرغوب ایران را ندارد ساختن این فیلم خیانت است! اروپایی ها مانند آمریکا غیرقابل اعتمادند/ تداوم ۴۰ساله‌ی راهپیمایی ۲۲بهمن یک شگفتی است چرا قیمت گوشت قرمز به یک باره گران شد؟ قیمت طلا و سکه و دلار / 15 بهمن 97 وام بازنشستگان تامین اجتماعی/ مزایای مستمری بگیران ماجرای تعطیلی مدارس در روز یکشنبه 21 بهمن اینستکس راه نفوذ آمریکا از کانال اروپا خبر خوب برای کنکوری ها/ جذب 30 هزار دانشجو معلم ثبت نام وام بازنشستگان نیروهای مسلح 97 پایگاه اطلاع رسانی سهام عدالت/ سامانه سهام عدالت سایت استعلام سبد کالا 97 وجود دارد؟ / di.tamin.ir مستند «منهای نفت» 8: غفلت از اعتبار برند خاویار ایران/ سودآوری بالای گران‌ترین خوراکی جهان راه اندازی رسمی کانال ویژه مالی اروپا با ایران + بیانیه کشورهای اروپایی پاسخ به ۶ ادعای موافقان تصویب CFT و پالرمو/ آیا ایران با تصویب لوایح FATF از لیست سیاه خارج می شود؟ انتقام بزرگ سیاسی در زمین فوتبال اولین روز سی‌وهفتمین جشنواره فیلم فجر به روایت تصویر رونمایی از اولین پهپاد جت پهن پیکر ایرانی + عکس ناگفته ها از حادثه سانچی آخرین تصمیمات شهرداری تهران برای حذف زوج یا فرد جدیدترین خبرها از تولید سانتریفیوژهای IR4 و IR2M / قدم هایی بلند در طراحی سوخت بوشهر آخرین اخبار آزادسازی سهام عدالت 97 کد دستوری پیگیری بسته حمایتی دولت برای چه کسانی است؟ مشکل تحویل بلیت های فیلم فجر از کجا آب می خورد؟/ سایت ها هم پاسخگو نیستند ابعاد مهمی از پرونده فساد در بانک سرمایه برملا شد فرصت 10 روزه برای اعتراض خانوارهای جامانده از بسته حمایتی صفر تا 100 پذیرش دانشجو بدون کنکور در دانشگاه های معتبر حبس 25 ساله در انتظار مدیر عامل اسبق بانک تجارت عیدی بازنشستگان کشوری چه زمانی پرداخت می شود؟ توییت خبرساز مازیار ناظمی در خصوص سر مربیگری تیم ملی فوتبال چه بود؟ آیا کنفرانس ورشو دستاوردهای عملی برای بانیان آن خواهد داشت؟ بشنوید از خبرساز شدن حضور مجید توکلی در جلسات محیط زیست کشوری آخرین اخبار خرید قسطی خدمت سربازی 97 چهار گزینه احتمالی برای خروج از بحران ونزوئلا از جایگاه پاپ خوان ها در فجر 34 تا اعلام اسامی و اجراهایشان کد دستوری جدید برای استعلام بسته حمایتی/ اعلام اسامی به وزارت رفاه آغاز تولید کلاهک‌های هسته‌ای سبک در سومین جلسه دادگاه متهمان بانک سرمایه چه گذشت؟ معرفی «سعید نمکی» به عنوان وزیر پیشنهادی بهداشت به مجلس انتخاب سعادتمند به عنوان رئیس هیئت مدیره استقلال /فتحی مدیرعامل وام ازدواج 30 میلیونی شد آغاز سومین جلسه محاکمه متهمان پرونده بانک سرمایه آیا اینستاگرام فیلتر می شود؟ سوالات 5 نماینده مجلس از ظریف حول چه محوری بود؟ پیش بینی سخنگوی هئیت رئیسه مجلس از سرانجام پالرمو در مجمع تشخیص در مجمع جهانی اقتصاد ۲۰۱۹ چه گذشت؟ در کدام وزارتخانه احتمال تغییر وجود دارد؟ استعفای وزیر ارشاد تا چه حد جدی است؟ بعد از پایان مهلت 21 روزه دیوار مکزیک را می سازیم قیمت بلیت کنسرت‌های «فجر۳۴» اعلام شد مستند «منهای نفت» 7/ قاچاق، واردات و کود شیمیایی؛ بلای جان صنعت زالو/ درآمد 300 درصدی پرورش زالو پیشنهاد قطر به اعضای شورای همکاری خلیج فارس درباره ایران داووس 2019؛ از غایبان بزرگ تا ظهور نشانه های پوپولیسم و راستگرایی رادیکال جدول اجراهای سی و چهارمین جشنواره موسیقی فجر انتشار یافت پشت پرده رفت و آمدهای مشکوک شیوخ خلیج فارس در شمال سوریه چیست؟ تمرکز اصلی جشنواره موسیقی روی چه بخشی است؟/ ژن خوب ایرانی ها در موسیقی نظر رهبری در خصوص توقف صنعت هسته ای با برجام چیست؟ لایحه تحریم حامیان سوریه تصویب شد شرکت روسیه در نشست ضد ایرانی لهستان در هاله ای از ابهام چه کنیم تا کتاب از سبد خریدمان حذف نشود؟ اسامی داوران بخش سودای سیمرغ جشنواره فیلم فجر اعلام شد در گفتگوی ما بین بهاره رهنما و فائزه هاشمی چه گذشت؟ محدودیت ها، مانعی برای افزایش جذاب در صادرات است دومین جلسه دادگاه مرضیه هاشمی چه زمانی است؟ بهانه جدید آلمانی‌ها برای تحریم خطوط هوایی ایران گاف جدید پامپئو در خصوص ایران مسئولان جشنواره فجر دید خود را نسبت به تهیه کننده فیلم ضد ایرانی تغییر دهند سید حسن نصرالله سکوت خود را می شکند سرانجام وضعیت بلیت فروشی جشنواره فیلم فجر به کجا می رسد؟ بنای تخریب هاشمی را نداشتم معرفی خرمای ایران در مستند «منهای نفت» همه ابعاد تحریم؛ فرصت‌ها و تهدیدها تحریم‌ها به مبادلات ما با شرکت‌های کوچک اروپایی آسیبی نمی‌زند/ نرخ کنونی دلار بالاتر از نرخ واقعی آن است
تاریخ انتشار: ۱۲:۲۳ - ۰۲ مهر ۱۳۹۷ - 2018 September 24
کد خبر: ۵۷۵
رئیس موسسه بین المللی «البیان»؛
علیزاده موسوی رئیس موسسه بین­ المللی «البیان» معتقد است: طی دو سال اخیر، راهبردی که آل سعود در دستور کار خود قرار داده است تفرقه ­افکنی میان دولت دمشق و دوستانش مانند روسیه، شیعیان عراقی و غیره است.

به گزارش راهبرد معاصر؛ جنگ سوریه در پایان مسیر قرار دارد، اما همان دولتی که دروازه جهنم را به عراق و سوریه گشود، مسیری خطرناک­تر از گذشته را در پیش گرفته تا جریان­ های داخل سوریه را به خود نزدیک سازد و از ماحصل این روند، تفرقه­ افکنی کند. در این مسیر، آل سعود همان اندازه سخاوت دارد و تطمیع می­ کند که جریان­ های وهابی را در سوریه تقویت کرده بود تا بیشترین حد قساوت را در اعمال خود انجام دهند. از این­ رو تطمیع اشخاص و دولت­ ها و نیز صدور جریان وهابی، دو اهرم برای نفوذ سعودی در سوریه است. اما چه میزان هوشیاری در دولت و ملت سوریه وجود دارد که بتوانند در برابر این تهدید آگاهانه عمل کنند تا کار به جایی نرسد که برای خنثی ­شدن توطئه­ های وهابیت، نیاز به این همه تلفات و خسارات جانی و مالی باشد؟.         


این جملات، چکیدۀ مصاحبه یک ساعته با سیدمهدی علیزاده موسوی رئیس موسسه بین­ المللی «البیان» است که دکترای علوم سیاسی در گرایش اندیشۀ سیاسی دانشگاه و سطح چهار حوزۀ علیمۀ قم با تخصص فرق اسلامی و جنبش­ های اسلامی را در کارنامه علمی خود دارد. همچنین ریاست پژوهشکده حج و زیارت، از فعالیت­ های اجرایی وی بوده است که در ادامۀ مطلب، به مرور بخش هایی از این گفتگو را می ­پردازیم.


علت اصلی علاقه­ مندی آل سعود به بحران­سازی در سوریه چیست؟

حضور سوریه در کنار ایران از یک طرف و حمایت آنها از حزب الله، حماس و جهاد اسلامی از طرف دیگر، باعث شده که آل سعود این کشور را در برابر خود احساس کنند و تا جایی که می ­توانند به این کشور فشار آورند. آل سعود­ دچار این توهم است که سوریه در راستای اهداف ایران فعالیت کرده و آن را پیرو تهران می­ بینند. در حالی که سوریه کشوری عربی است و می­ تواند در جهان عرب نقش ­آفرینی کند. از این ­رو، این همکاری دمشق با تهران را به­ معنای زمین خوردن کامل خود در منطقه می­ داند.


دلیل دیگر فعالیت سعودی در سوریه، به دخالت­ های ترکیه در استان­ هایی مانند حلب و ادلب برمی­ گردد. از آنجا که دولت ترکیه هم آرزوی نئو­عثمانی­ گری را در سر می­ پروراند و به جریان ­های اخوانی بسیار نزدیک است و از آنها در جهان عرب مانند سوریه حمایت می­ کند، دولت عربستان به ترکیه به چشم یک رقیب نگاه می ­کند، چراکه با اخوانی­ ها به­ شدت مخالف است. همچنین عربستان به این دلیل که دارای منابع مالی قوی است برای غرب بسیار جذاب است که نمایندگی آنها را در منطقه اسلامی بر عهده گیرد. اگر دقت کرده باشید، وظیفۀ مقابله با بیداری اسلامی یا بهار عربی بر عهده این رژیم بود. بن علی تونس، حسنی مبارک مصر و علی عبدالله صالح یمن، همه مورد ­حمایت آل سعود بودند و پس از سقوط هم به عربستان پناهنده شدند.


آل سعود با چه روش­ هایی در سوریه نفوذ می­ کند؟

آل سعود غیر از دو کشور بحرین و یمن که برخورد سخت نظامی را در پیش گرفت، همیشه به ­دلیل پول نفت از قدرت نرم اقتصادی برای نفوذ در منطقه استفاده می ­کرد و از این رو، همیشه سعی داشت که به ­صورت قدرت در سایه مطرح باشد. به ­همین دلیل هم شاهد بودیم که بن­ طلال و ترکی فیصل دلارهای بسیاری به گروه ­های وهابی و تکفیری در سوریه تقدیم کردند و تا حد امکان به آنها کمک تسلیحاتی و لجستیکی دادند تا حضور فعال در سوریه داشته باشند.


آیا این شیوه اکنون هم ادامه دارد؟

با توجه به شکست جریان­ های تکفیری در سوریه، رویکرد آل سعود تغییر کرده و آنها سعی دارند تا با مظلوم وانمود کردن اهل سنت و جنگ قومی (الحرب الطائفی)، نشان ­دادن وضعیت سوریه، در محور رسانه ­ای، علیه دمشق نبردی تبلیغاتی را ادامه دهند.


یکی از نمونه ­های آن همان انتشار فیلم قربانیان ساختگی حمله شیمیایی به دوما در غوطۀ شرقی توسط العربیه بود تا نشان دهند که ایران، روسیه و دولت اسد در حال حذف اهل سنت از سوریه هستند. با این ­حال، در این روند نیز چندان موفق نبوده ­اند، چراکه جنایات تکفیری­ ها مانع بزرگ عربستان برای تحقق برنامه ­هایش بودند. از این ­رو، طی دو سال اخیر، راهبرد دیگری را آل سعود در دستور کار خود قرار داد مبنی بر اینکه میان دولت دمشق و دوستانش مانند روسیه، شیعیان عراقی و غیره تفرقه­ افکنی کند.


به همین منظور، موج سکولاریسم در عربستان موجب ­شده تا چنین وانمود شود که ریاض در حال احتراز از جریان­ های افراطی است و در صف سکولارهای عرب قرار می­ گیرد، مانند اسد که سکولار است. تبلیغات در این روند بسیار بیشتر از سایر فعالیت­ های رسانه ­ای آل سعود است. اگر دقت کنید، سعودی پس از آن که در محور عملیات شکست­ های سخت ­خورده ­اند، اکنون آشکارا به جریان­ های شیعه در عراق و لبنان هم نزدیک شده است تا در میان دشمنان سابق خود دوستانی بیابد که در آینده بتواند در محور مقاومت شکاف ایجاد کند. دعوت از حیدر العبادی، نبیه بری و مقتدی صدر به عربستان نیز بر همین اساس صورت گرفته است و همچنین هزینه بازسازی برخی شهرهای عراق را بی­ توجه به شیعه یا سنی ­بودن می­ پردازد.


چگونه ممکن است که احزاب و دولت­ های منطقه فراموش کنند که آل سعود وهابی و عامل ایجاد گروه ­هایی مانند داعش و النصره است؟

بن سلمان از زمان قدرت گرفتن با اقداماتی مانند بازداشت 15 نفر از بزرگان وهابی و طرح چشم ­انداز 2030 عربستان، تلاش کرده تا خود را متفاوت از دیگر شاهان سعودی نشان دهد. یکی از دلایل امر، این است که سعودی از تغییر بنیادین فکری و عقیدتی در منطقه مأیوس شده است. از این­ رو، آنها تلاش دارند تا برخی بازیگران سیاسی را به خود نزدیک کنند. از سوی دیگر دولتی مانند اسد برای بازسازی سوریه به هزار میلیارد دلار نیاز دارد و اگر حمایتی از طرف ایران صورت نگیرد، احتمال فریب خوردن دمشق بسیار است.


دقیقاً اهرم­ های قدرت سعودی در سوریه چیست؟

این درست است که آل سعود از نظر نظامی ضعیف است اما دارای دو اهرم قدرت است؛ اول اهرم تطمیع که با پرداخت پول به دولت­ ها، احزاب و شخصیت­ ها، سعی بر همراه­ کردن آنها با خود دارد. از این­ رو، قدرت چیره­ دستی در حوزه تطمیع دیده می­ شود. اینکه دولتی مانند اسد که به ­شدت برای بازسازی به منابع مالی نیاز دارد، بتواند هم از دلارهای عربستان استفاده کند و هم فریب آل سعود را نخورد، بسیار بعید است. چراکه در ریاض هم افراد هوشمند زیادند و می ­بینیم که دولت­های مصر و تونس پس از بهار عربی و دولت ­های پاکستان و مالزی هم اخیراً به ­شدت به سعودی نزدیک شده ­اند و این به ­دلیل استفاده عربستان از همین اهرم تطمیع بوده است. اهرم دیگر تهدید است که از طریق گروه­ های نیابتی تحقق می­ یابد. عربستان خاستگاه وهابیت است و دولت سعودی راهکار دور کردن جریان تکفیر از ریاض را، صدور آنها به کشورهای دیگر می ­داند که افغانستان در گذشته و حال و کشورهای عربی نمونه­ هایی از این مهاجرت وهابیان را تجربه کرده ­اند.


از سوی دیگر همیشه چهره­ های سلفی به ­شدت افراطی در سوریه وجود داشته و دارند. مفتی­های وهابی مانند محمد ناصر­الدین البانی از همین سوریه به عربستان رفته ­اند و ممکن است گروه­های وهابی باز هم در سوریه ظهور کنند و نمی­توان گفت که آنها برای همیشه ریشه ­کن شده باشند.


پس از شکست­ هایی که اشاره کردید، میزان موفقیت راهکار اخیر عربستان در سوریه را چگونه ارزیابی می­ کنید؟

این دید آینده ­پژوهانه است که ایران باید در برابر این فتنۀ جدید سعودی در سوریه هوشمندانه عمل کند. چراکه دولت بشار اسد با توجه به مقابله ­ای که در حوزۀ نبرد سخت نظامی با جریان تکفیری وهابی دارد، دیگر فرصتی برای اندیشه ­سازی و شناخت راه­ های مقابله با فتنه­ های سعودی ندارد و اینجاست باید روی کمک اندیشمندان جمهوری اسلامی حساب کند. به بیان دیگر، با توجه به هزینه­ هایی که ایران در سوریه پرداخته است، دیگر زمان برای آزمون و خطا نیست، بلکه باید کاملاً آماده باشیم.


اگرچه آل سعود در نقشه ­های دیگرش شکست خورده است، اما راهکار جدید عربستان را بسیار خطرناک­تر از راهکارهای دیگر آن در بلند­مدت می­ بینم. از این ­رو، ما در جبهۀ مقابل باید در سه محور فعالیت کنیم؛ دیپلماسی علمی، دیپلماسی سیاسی و دیپلماسی عمومی.


دیپلماسی­ هایی که اشاره کردید، چه تعریفی دارند و چه هدفی را باید دنبال کنند؟

در دیپلماسی علمی هدف این است که نگذاریم جریان­ های سلفی در سوریه دوباره ریشه بدواند، بلکه به­ جای آن باید جریان علمی معتدل حضور داشته باشد. متأسفانه ارتباط علمی نخبگان ما با اهالی سوریه بسیار کم است و با وجود هزینه­ هایی که در آنجا داشته ­ایم، باید به این محور فکری نیز توجه شود. برای مثال، در چند سفری که به عراق داشتم از اساتید دانشگاه­ های این کشور شنیدم که آنها معتقد بودند که باید یک نوع حشدالشعبی علمی نیز تشکیل شود. از این ­رو، ارتباط متفکران در حوزه تکفیر، ادیان و غیره باید مورد­ توجه قرار گیرد. دیپلماسی عمومی مشتمل بر روابط فرهنگی میان ایران و سوریه است که باید گسترش یابد، امری که تا کنون تحقق نیافته است.


در دیپلماسی سیاسی نیز باید اتاق فکر قوی برای آیندۀ سوریه داشته باشیم. در این اتاق فکر، باید سناریوهای محتمل برای آیندۀ این کشور را بررسی و راهکارهای مقابله یا هدایت آنها را بر اساس منافع ملی دو کشور ایران و سوریه بیابیم.



ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
پرطرفدارترین اخبار