اشتباه راهبردی باکو در ممنوعیت حجاب در مدارس

به گزارش «راهبرد معاصر»؛ دولت جمهوری آذربایجان به تازگی قانون ممنوعیت حجاب در مدارس این کشور را اجرایی کرده است؛ قانونی که به موجب آن، دانش آموزان و معلمان محجبه از حضور در کلاس های درس، تنها به دلیل پوشش اسلامی محروم می شوند. این موضوع با بازتاب ها و اعتراضات گسترده ای همراه شده است. دولت باکو مدعی شده این اقدام در راستای حمایت از اجرای قواعد سکولاریستی در نظام آموزشی جمهوری آذربایجان و آنچه «بی‌‌طرفی آموزشی» عنوان شده، است. با وجود این، در همین دوره کوتاه پس از اجرای ممنوعیت حجاب در مدارس این کشور، ویدئوهای زیادی در رسانه ها و فضای مجازی منتشر شده که به طور خاص دختران دانش‌آموز را با چشمانی اشکبار در حالی که مجبور به ترک مدرسه می شوند، نشان می دهند.

بیشتر جمعیت جمهوری آذربایجان را مسلمانان و به ویژه شیعیان تشکیل می دهند

اقدام اخیر دولت باکو دست کم از سه منظر اشتباهی راهبردی است.

نخست، اینکه به نظر می آید جمهوری آذربایجان تحت تأثیر مدل توسعه غربی و البته نفوذ رژیم‌ صهیونیستی، سیاست ممنوعیت حجاب در مدارس این کشور را اجرایی کرده است. در این رابطه، باکو به این موضوع توجه ندارد که پیش تر نیز حکومت‌هایی بوده اند که با اعتقادات مذهبی مردم به بهانه تحقق توسعه جنگیده‌اند. مشهورترین نمونه آن برای ما ایرانی ها، اجرای قانون کشف حجاب در کشورمان به وسیله رضاخان است.

با وجود این، سرنوشت محتوم تمامی این حکومت ها و حاکمان، چیزی جز جلب نفرت مردمشان و سقوط نبوده است. در عین حال، باید توجه داشت در جهان کنونی هر کشور و ملتی، برای تحقق توسعه به جای تقلید از ظواهر مدلی دیگر (نظیر مدل توسعه غربی)، بایستی بر پایه مقتضیات فرهنگی خود، مدل خاص توسعه تعریف کند. از این منظر نیز اقدام اخیر دولت باکو در ممنوع‌ کردن حجاب در مدارس گام‌گذاشتن در بیراهه است.

دوم، اینکه بیشتر جمعیت جمهوری آذربایجان را مسلمانان و به ویژه شیعیان تشکیل می دهند. گروه جمعیتی ای که حجاب بخش ذاتی اعتقادات و جهان‌بینی آن هاست. وقتی جمهوری آذربایجان راه جنگ و تقابل با اعتقادات طیف گسترده ای از مردم خود را در پیش می گیرد، این موضوع تنها یک سناریو را به ذهن متبادر می‌کند و آن هم اینکه خودِ آن دولت، منبع هرج و مرج و آشفتگی داخلی و قطبی‌گرایی می شود.

آیا دولت آذربایجان توان مقابله با تبعات منفی این قبیل سیاست ها و استانداردهای دوگانه دارد؟

از این زاویه نیز هیچ بعید نیست در آینده ای نه چندان دور، شاهد شکل‌گیری جریان‌هایی در جمهوری آذربایجان باشیم که فعالانه به دنبال دفاع از اعتقادات دینی و مذهبی مردم این کشور باشند. نکته مهم اینکه امروزه حتی در جهان غرب نیز بسیاری از اندیشمندان اقرار می کنند اعتقادات دینی، برای هر جامعه ای مفید است و می تواند حجم زیادی از نابهنجاری‌ها را کاهش دهد. به طور خاص در موضوع حجاب، می تواند از منظر اخلاقی و اعتقادی، موجب صعود جوامع مختلف شود. حال اینکه جمهوری آذربایجان این موضوع را خلاف مصالح این کشور دیده، عجیب است.

سوم، اینکه اقدام اخیر دولت باکو را باید در کنار طیفی از دیگر اقدامات آن در سال های اخیر دید. باکو در شرایطی ممنوعیت حجاب در مدارس این کشور را اجرایی می کند که سال های اخیر تا حد ممکن پای صهیونیست ها را به داخل این کشور باز کرده و کار به جایی رسیده که یکی از شرکای مهم اقتصادی و تجاری رژیم صهیونیستی شده و حتی این رژیم در خاک آذربایجان کارخانه اسلحه‌سازی افتتاح کرده است.

در این نقطه باید از رهبران کنونی جمهوری آذربایجان پرسید آیا توسعه روابط با رژیم جنایتکار صهیونیستی برای باکو خسارت بار است یا حراست از باورهای دینی و اصیل اسلامی که خود مروج عفت عمومی در این کشور هستند؟ در عین حال، رئیس جمهور آذربایجان باید بگوید چرا در زمان جنگ اخیر با ارمنستان، وقتی به مردم کشورش و کمک های آن ها نیاز داشت، همسرش در برخی مکان ها با حجاب ظاهر می شد، اما اکنون باکو سیاستی دیگر را در پیش گرفته است؟ آیا دولت باکو قادر است این تناقضات را از ذهن مردم خود پاک کند؟ آیا یارای مقابله با تبعات منفی این قبیل سیاست ها و استانداردهای دوگانه را دارد؟