نظم جدید منطقهای/ اعتراف غرب به قدرت ایران
به گزارش «راهبرد معاصر»؛ تحولات اخیر در روابط تهران و واشنگتن و گمانهزنیها درباره پایان تنشها در محور مقاومت، بار دیگر بحث درباره آینده معادلات امنیتی در غرب آسیا را پررنگ کرده است. بسیاری از تحلیلگران معتقدند در صورت تحقق چنین توافقی، ساختار امنیتی منطقه وارد مرحلهای تازه خواهد شد که در آن نقش بازیگران منطقهای بیش از گذشته تعیینکننده خواهد بود. در همین چارچوب، ارزیابی کارشناسان منطقه درباره پیامدهای این تحولات میتواند تصویری روشنتر از آینده معادلات سیاسی و امنیتی غرب آسیا ارائه دهد.
برخی بازیگرانی که تاکنون از تنشهای نظامی برای کسب امتیازات سیاسی استفاده میکردند، امکان دارد ناچار شوند خود را با واقعیت جدیدی وفق دهند
عباس زلزلی، کارشناس مسائل سیاسی لبنان درباره پیامدهای احتمالی تحولات اخیر در نظم امنیتی منطقه و جایگاه محور مقاومت به خبرنگار «راهبرد معاصر» گفت: هرگونه توافق میان ایران و آمریکا میتواند نشانهای از پذیرش نقش ایران بهعنوان قدرت مؤثر منطقهای باشد و فرصتهایی برای کاهش تنشها و شکلگیری همکاریهای اقتصادی و امنیتی فراهم کند.
وی با بیان چشمانداز نظم امنیتی جدید در غرب آسیا افزود: این نظم به احتمال زیاد بر پایه پذیرش متقابل منافع قدرتهای اصلی منطقه شکل خواهد گرفت و رویکرد تقابل و مهار جای خود را به توازن و تفاهمات امنیتی خواهد داد. در چنین چارچوبی ایران نه بازیگری منزوی یا در حال عقبنشینی، بلکه شریکی پذیرفتهشده در معادلات منطقهای خواهد بود.
کارشناس مسائل سیاسی لبنان عنوان کرد: در چنین فضایی کشورهای منطقه احتمالاً به سمت ترتیبات امنیتی مستقلتر از مداخلات خارجی حرکت خواهند کرد و گفتوگوی منطقهای به یکی از مهمترین ابزارهای حل اختلافات تبدیل میشود.
زلزالی پیشبینی کرد نقش بازیگران منطقهای از مدیریت بحرانها و درگیریها به سمت مدیریت منافع مشترک در حوزههایی مانند امنیت دریایی، انرژی، بازسازی و توسعه اقتصادی تغییر کند و گفت: برخی بازیگرانی که تاکنون از تنشهای نظامی برای کسب امتیازات سیاسی استفاده میکردند، امکان دارد ناچار شوند خود را با واقعیت جدیدی وفق دهند؛ واقعیتی که در آن تفاهمات سیاسی و توازنهای پایدار جایگزین تقابلهای باز نظامی خواهد شد.
استاد رسانه دانشگاه بینالمللی لبنان به تأثیر پذیرش بخشی از مطالبات ایران از سوی آمریکا در چنین توافقی پرداخت و عنوان کرد: این موضوع میتواند نوعی اعتراف ضمنی به کارآمدی سیاست مقاومت ایران در برابر فشارهای سالهای گذشته تلقی شود. چنین توافقی امکان دارد به تقویت مشروعیت سیاسی محور مقاومت در منطقه منجر شود، زیرا میتوان آن را نمونهای دانست که توانسته است به وسیله مذاکره و از موضع قدرت، به رسمیت شناختن بخشی از منافع خود را به دست آورد.
زلزلی تأکید کرد: پایان درگیریها الزاماً به معنای کاهش بازدارندگی این محور نیست. بازدارندگی میتواند از شکل صرفاً نظامی به بازدارندگی سیاسی و راهبردی تبدیل شود؛ بازدارندگیای که بر این واقعیت استوار است که بازیگران بینالمللی ناچارند در طراحی هر ترتیبات جدید منطقهای، منافع این محور را نیز در نظر بگیرند.
وی گفت: چالش اصلی پیش روی محور مقاومت در مرحله جدید، تبدیل دستاوردهای سیاسی و امنیتی به نتیجه ملموس اقتصادی و توسعهمحور است؛ موضوعی که میتواند به تقویت پایگاه مردمی آن در کشورهای منطقه کمک کند و زمینهساز دورهای باثباتتر و پایدارتر شود.