مشکل اصلی اربیل با بغداد بر سر چیست؟
ناظم دباغ نماینده کردستان عراق در ایران در گفت و گو با راهبرد معاصر در پاسخ به این سوال که، تشدید اختلافات مالی میان بغداد و اربیل تا چه میزان به اقدامات مستقلانه اربیل در برقراری قرارداد با دولت های خارجی منجر شده است؟ گفت: اختلافاتی که وجود دارد زاده اختلافات قبلی است و حتی اختلافات بعدی نیز به همین صورت خواهد بود. به نظر من، در عراق تفکرات بعثی گرایانه ای راجع به کردها وجود دارد این تفکرات باعث ایجاد تنش و بروز مشکلات می شود. حکومت اقلیم کردستان در شرایط خاص خود توافقاتی داشته است و در مورد فروش نفت نیز به همین صورت بود و با کشورهای خارجی توافقاتی داشته است.
وی افزود: از روز تاسیس دولت و تعیین قانون اساسی عراق یکی از مسائلی که حل نشده و شاید عمدا به همین صورت باقی مانده، قانون نفت عراق است؛ که به چه حقی می توان فروخت و به چه حقی می توان جلوی آن را گرفت. در اقلیم کردستان چون قانون تصویب نشده است طبق قوانین خود روی این مساله کار کرده است. امروز شرایطی در عراق بوجود آمده که حکومت می خواهد اصلاحاتی بر علیه فساد بوجود بیاورد و شاید این موضوع هم وارد بحث شود و جزو راه حل های پیشنهادی باشد. برخی از اعضای پارلمان عراق این پروژه را پیشنهاد کردند که قرار بود در بودجه 2021 بیاید و تصویب شود و آورده اند و قراری را تصویب کرده اند و مشروط بر این است که حکومت اقلیم باید نفتی را که می فروشد 25 هزار بشکه است و نصف درآمدهای داخلی به بغداد برگرداند از یک لحاظ شکل این موضوع منطقی است و کسی بر علیه ان نیست ولی روال اجرای این کار درست نیست.
دباغ ادامه داد: ما در روزهای اخیر دیدیم که رییس حکومت اقلیم کردستان در خصوص این موضوع سخنرانی های زیادی کرد و نشان دادند که به طور کامل آمادگی دارند ولی حکومت عراق بود که اجازه داده است نفت اقلیم تا امروز بفروش برود و حکومت عراق ماهیانه 320 میلیارد دینار عراقی تحویل می گیرد و اقلیم کردستان برای پرداخت این حقوق شایستگی دارد. ولی حرف و حدیث و تبلیغاتی وجود دارد که اجازه نمی دهد این روال به نتیجه برسد و به مذاکره جدی نیاز است. متاسفانه عراق از زمان مالکی و عبادی و تا امروز همواره این مساله را داشته و همواره در شرایط مختلف راه حل های جزئی و آنی پیشنهاد شده است. حکومت اقلیم همانطور که اشاره شد مشکلی ندارد و آماده است که به قوانین عمل کند ولی حکومت عراق باید حقوق قانونی و استحقاقات اقلیم را بپردازد.
او با اشاره به اینکه امکان رسیدن به نتیجه ای که طرفین را راضی کند وجود دارد؟ افزود: باید صبور بود و دید آیا شرایط هر دو طرف اندیشیده می شود یا خیر؟
نماینده اربیل عراق در ایران گفت: به نظر من جدل و حرف و حدیث است. من تمنا دارم که کار را به جایی نکشند که دشمنان عراق و کردستان خشنود شوند. اقلیم آگاه است و می داند چه می کند از این رو باید دقت داشت و توجه بیشتری بر این مساله صرف کرد.
دباغ در پاسخ به این سوال که چرا اقلیم کردستان در این بازه زمانی چنین بحثی را پیش کشیده است؟ گفت: اقلیم قبل از رفراندوم تصمیم گرفت اقتصادی مستقل داشته باشد و شروع به فروش نفت کرد و آن امر تا امروز برقرار است. حکومت عراق در این موضوع چه نقشی ایفا کرده است؟ عراق نتوانسته جلوی این کار را بگیرد. اقلیم اقدام کرد و دید کسی جلوی کار او را نمی گیرد و ادامه داد. حال چه این کار صحیح و چه غلط باشد. در عراق وزارتخانه ها پول زیادی از دست دادند و کسی نتوانست محاسبه ای داشته باشد و برخوردی بکند تا پول ها برگردد. عراق امروز بدهکاری زیادی دارد این پول ها کجا رفته است؟ کل سیستم عراق و سیاست این کشور به هم ریخته است و مردم زجر آن را می کشند و خسارت می بینند.