تلاش دولت بایدن برای نفوذ بیشتر در غرب آسیا

به گزارش راهبرد معاصر، نشریه «عرب نیوز» در گزارشی که به تازگی منتشر کرده، از اتفاق نظر کارشناسان ارزیابی سیاست خارجی ایالات‌ متحده آمریکا در خصوص تغییر شدید سیاست‌های خاورمیانه‌ای دولت بایدن نوشته و عنوان کرده این موضوع مدت‌هاست که از سوی موسسه خاورمیانه در واشنگتن دی‌سی مورد توجه قرار گرفته است.

عرب نیوز نوشت: نشستی که این هفته با عنوان "ارزیابی رویکرد سیاست خاورمیانه‌ای بایدن از سال ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۳ " برگزار شد، شاهد تحلیل کارشناسان حول این محور بود که چرا دولت بایدن که اوایل دوران ریاست‌جمهوری‌اش تمایل چندانی به برقراری رابطه با کشورهای حوزه خاورمیانه نداشت و صحبت از تلاش برای کاهش اهمیت ژئوپلتیکی کشورهای خاورمیانه در سیاست‌های آمریکا می‌کرد، اکنون بار دیگر رو به سوی کشورهای این منطقه کرده است.

کارشناسان در این نشست دو استدلال اصلی را برای تغییر موضع دولت بایدن مطرح کردند: مورد اول جنگ روسیه و اوکراین و مورد دوم افزایش نقوذ منطقه‌ای کشور چین. یکی از کارشناسان در این خصوص عنوان می‌کند که جنگ روسیه و اوکراین و افزایش ردپای چین در خاورمیانه رنگ خطری را در کاخ سفید بایدن به صدا درآورده است.

عرب نیوز در این رابطه نوشت: بایدن بهار سال گذشته متوجه این موضوع شد که متحدان سنتی‌اش مانند عربستان‌ سعودی در حال متمایل شدن به سمت چین هستند. توافق با میانجیگری چین بین ایران و عربستان نیز در اوایل سال جاری یک لحظه بسیار نگران‌کننده برای کاخ سفید به حساب آمد.

«دنیس رایس» مشاور سابق چند دولت دموکرات و جمهوری‌خواه در امور خاورمیانه در این رابطه عنوان کرده که دولت بایدن از زمان روی کار آمدنش در سال ۲۰۲۱ اهمیت چندانی به منطقه غرب آسیا نمی‌داد؛ با این حال درگیری‌های اوکراین-روسیه و نه فقط موضوع نفت و انرژی، دولت بایدن را به سمت تعامل مجدد در خاورمیانه سوق داد.

به اعتقاد رایس، «جهان‌بینی دولت بایدن نیز نقش بسیار مهمی را در این تغییر موضع ایفا کرده است. او می‌خواهد یک نظم بین‌المللی لیبرالی و مبتنی بر قوانین آمریکا را جهت مقابله با تهدیدات چین و روسیه ایجاد کند. با این حال بایدن متوجه این موضوع شده که به کشورهای غیردموکراتیک برای پیش برد اهداف خود در این زمینه نیاز دارد. کشورهایی که دارایی زیادی داشته و می‌توانند بخشی از ائتلاف شما باشند یا اینکه حداقل اطمینان حاصل کنید در ائتلاف کشورهای دیگر نخواهند بود».

به نوشته عرب نیوز، «سیاست بایدن در قبال غرب آسیا بیشتر از آنکه مربوط به روسیه باشد به چین ارتباط پیدا می‌کند؛ با این استدلال که وی گمان می‌کند جنگ اوکراین دل مشغولی‌های زیادی برای روس‌ها ایجاد کرده که نمی‌توانند فرصت چندانی برای تمرکز بر خاورمیانه داشته باشند».

سفرهای اخیر «جیک سالیوان» مشاور امنیت ملی بایدن و «آنتونی بلینکن» وزیر امور خارجه آمریکا به عربستان سعودی، موید بخشی از تلاش‌های بایدن جهت تعامل مجدد با پادشاهی عربستان است.

به نوشته این گزارش، با این حال اقدام دیگر دولت بایدن برای نفوذ در غرب آسیا در راستای اقدامات اساسی جهت مقابله با برنامه هسته ای ایران است. در همین راستا او در ژوئیه سال ۲۰۲۲ پس از سفر به فلسطین اشغالی به عربستان سعودی سفر کرد تا ایده «ناتوی عربی» را به آنها بفروشد. نوعی ائتلاف نظامی در خاورمیانه تحت حمایت آمریکا که فقط برای مقابله با ایران طراحی شده بود. با این حال ایده بایدن به کلی از سوی سعودی‌ها رد شد، چرا که آنها در مسیر تعامل مجدد با جمهوری اسلامی ایران بودند.

به تحلیل عرب نیوز، اکنون دولت بایدن به خوبی متوجه این موضوع شده که باید هر چه سریع‌تر سیاست‌های خود نسبت به منطقه خاورمیانه را تغییر دهد و روابط نزدیک چین با کشورهای حوزه غرب آسیا در این تغییر نگرش رئیس جمهور آمریکا بسیار تاثیرگذار بوده است./ فارس