آیزنکوت: نتانیاهو دیگر حتی یک دقیقه صلاحیت ندارد محسن رضایی: ادعای آمریکا درباره ادامه مذاکرات با ایران و برگزاری نشست در قطر «دروغ» است/ پاسخ اولیه طرف آمریکایی از نظر تهران کافی نبود نتانیاهو: می‌خواهند تشکیل دولت فلسطین با حمایت ایران را بر ما تحمیل کنند! دیدار وزیر خارجه قطر با رئیس جمهور آمریکا در کاخ سفید قالیباف: اگر واشنگتن از طرز فکر «اول اسرائیل» دست برندارد، آمریکا و متحدانش مستقیماً به سوی عصر تاریکی پیش می‌روند هیئت روسی برای مذاکرات سه جانبه درباره اوکراین عازم ابوظبی شد اظهارات وزیر خارجه آلمان علیه برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای ایران سفر «علی الزیدی» به تهران در پرواز محرمانه هیات عراقی به ایران ادعای ترامپ: بازگشت به جنگ با ایران بسیار بعید است نیچیروان بارزانی با هیأتی از جمهوری اسلامی ایران دیدار کرد عراقچی: اکنون نوبت کاخ سفید است که انتخاب کند آیزنکوت: کابینه فوق‌العاده تشکیل می‌دهم لیبرمن: اجازه تشکیل دولت وابسته به عرب‌ها را نمی‌دهیم ادعای کاتس: مأموریت اسرائیل در قبال ایران هنوز به پایان نرسیده است امارات از نجات ۲۲ تن از خدمه یک کشتی باری در دریای عمان خبر داد انفجار و آتش سوزی دو نفتکش در تنگه هرمز/ سپاه: هر شناوری که با ارتش آمریکا همکاری و از قوانین ایران سرپیچی کند با مین برخورد می‌کند
یادداشت سیدعلی نجات، کارشناس مسائل غرب آسیا؛

جنگ و افزایش شکاف‌ اعراب خلیج‌فارس

جنگ رمضان شکاف‌های ساختاری را درون شورای همکاری خلیج فارس افزایش داده و اختلافات بر سر رژیم صهیونیستی و تعامل با ایران، همبستگی را تقریباً غیرممکن کرده است.
سیدعلی نجات؛ کارشناس مسائل غرب آسیا
تاریخ انتشار: ۱۲:۱۳ - ۰۲ ارديبهشت ۱۴۰۵ - 2026 April 22
کد خبر: ۳۰۶۲۰۱

جنگ و افزایش شکاف‌ اعراب خلیج‌فارس

به گزارش «راهبرد معاصر»؛ جنگ رمضان نشان داد که کشورهای شورای همکاری خلیج فارس، در سطح رسمی، مواضع واحدی در برخی موضوعات ضد ایرانی، استقبال از آتش‌بس، نگرانی از آسیب‌پذیری اقتصاد و احتمال تبدیل شدن به هدف جانبی اتخاذ کردند. با این حال، جنگ تحمیلی 40 روزه شکاف‌ها و اختلافات درونی میان 6 کشور عضو این شورا را افزايش داده و گسترده‌تر کرده است. 

مقام‌های عمان از نفوذ رژیم صهیونیستی و طرف‌های منطقه‌ای که حاضر به انتقاد از آمریکا نیستند، انتقاد کرده‌اند

خطوط اصلی شکاف کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس بر اساس رابطه با ایران، آمریکا و رژیم صهیونیستی به سه طیف تقسیم می‌شوند. دو کشور قطر و عمان در طیف بازیگران میانجی و منتقد جنگ و تنش قرار می‌گیرند. در این بین، عمان نگاه انتقادآمیزتری به سیاست‌های آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران دارد. 

رسانه‌ها و مقام‌های عمان از نفوذ رژیم صهیونیستی و طرف‌های منطقه‌ای که حاضر به انتقاد از آمریکا نیستند، انتقاد کرده‌اند. مسقط همچنان در جنگ و پس از آن بر دیپلماسی و حفظ روابط حسنه با تهران تأکید داشته و حتی شریک بالقوه ایران در نظارت بر تنگه هرمز معرفی شده است. 

قطر اگرچه در این طیف قرار می‌گیرد، اما نسبت به مسقط سیاستی متناقض اتخاذ کرده است؛ به طوری که اجازه عملیات به آمریکا از خاک خود را داد. علاوه بر این، روابط تاریخی با ایران را حفظ، از محکومیت مستقیم آمریکا و رژیم صهیونیستی اجتناب کرده و به دنبال میانجی‌گری بین ایران و آمریکا بوده است. در همین راستا، آتش‌بس را گام نخست کاهش تنش دانست و خواستار گفت‌وگوی فوری شد.

از بین 6 کشور شورای همکاری خلیج فارس، امارات شدیدترین موضع را طی جنگ تحمیلی 40 روزه اتخاذ کرد و بیشترین حملات را متحمل شد. امارات خواستار تشدید جنگ بود و آمادگی خود را برای پیوستن به تلاش‌های نظامی برای رویارویی با تهران و پایان دادن به توانایی ایران در کنترل و مدیریت تنگه هرمز اعلام کرد. 

ابوظبی طی 40 روز جنگ تحمیلی علیه ایران به این نتیجه رسید که تلاش‌های گذشته برای تعامل مجدد با تهران بی‌ثمر بوده و ارزشی در دور شدن از توافقات ابراهیم وجود ندارد. در همین راستا روابط خود با آمریکا و رژیم صهیونیستی را تقویت کرده است.

سه کشور عربستان، کویت و بحرین در جنگ تحمیلی 40 روزه راهبرد پوشش خطر و مصون‌سازی را اتخاذ و از هم‌راستایی آشکار خودداری کردند، اما به‌طور خصوصی عملیات آمریکا را تسهیل می‌کردند. عربستان سعودی رویکردی دوگانه اما نزدیک به امارات را دنبال کرد. مقام‌های سعودی حملات ایران به ریاض و شرق عربستان را محکوم کردند، به آمریکا اجازه استفاده از خاک خود برای عملیات تهاجمی دادند، اما از پیوستن آشکار با آمریکا و رژیم صهیونیستی خودداری و حفظ گفت‌وگو با ایران برای جلوگیری از تشدید تنش را دنبال کردند. 

دو کشور کوچک بحرین و کویت سیاستی کاملاً همسو با امارات و عربستان را در پیش گرفتند و راهبرد تبعیت و همراهی با آمریکا را دنبال کردند. بحرین که میزبان ناوگان پنجم آمریکاست، حملات ایران به منافع آمریکا را «خیانت» نامید و برای تصویب قطعنامه فصل هفتم شورای امنیت مجوز استفاده از زور را پیگیری کرد که با وتوی روسیه و چین مواجه شد.

عمان و قطر بر تعامل و میانجی‌گری اصرار دارند و ایران را همسایه‌ای قابل مدیریت با دیپلماسی می‌بینند

در مجموع جنگ رمضان شکاف‌های ساختاری در درون شورای همکاری خلیج فارس را تشدید کرده است. اختلافات 6 کشور بر سر رژیم صهیونیستی و چگونگی تعامل با ایران، همبستگی و اتحاد را تقریباً غیرممکن کرده است. گرچه شورای همکاری خلیج فارس اکنون در حال فروپاشی نیست، اما محدودیت‌های انسجام خلیج فارس به عنوان مفهومی راهبردی را آشکار می‌کند. 

از یک‌سو عمان و قطر بر تعامل و میانجی‌گری اصرار دارند و ایران را همسایه‌ای قابل مدیریت با دیپلماسی می‌بینند؛ از سوی دیگر، امارات، عربستان، بحرین و تا حدودی کویت ایران را تهدیدی علیه امنیت ملی و منافع خود می‌دانند. از این‌رو به نظر می‌رسد در میان‌مدت، شکاف‌های بیشتری بین کشورهای شورای همکاری خلیج فارس به‌عنوان یک بلوک واحد، به ویژه بین بین امارات متحده عربی و عمان ظاهر شود.

ارسال نظر
captcha
تحلیل های برگزیده
آخرین اخبار