حمله پهپادی به پالایشگاه مهم لیبی؛ مخزن سوخت هدف قرار گرفت

به گزارش راهبردمعاصر، خبرگزاری رویترز به نقل از منابع آگاه از حمله پهپادی به پالایشگاه الزاویه در غرب لیبی خبر داد. بر اساس این گزارش، پهپاد روز گذشته (جمعه) یک مخزن در این پالایشگاه را هدف قرار داده که منجر به نشت مواد نفتی شده است.

منابع مذکور تأکید کرده‌اند که با وجود این حادثه، وضعیت تحت کنترل بوده و تیم‌های عملیاتی موفق به مهار نشت شده‌اند. هرچند جزئیات بیشتری درباره میزان خسارت یا علت دقیق این حمله منتشر نشده است، اما مقامات محلی از ادامه فعالیت بخش‌های دیگر این مجموعه خبر داده‌اند.

بر اساس بررسی سوابق موجود، حمله روز جمعه، نخستین باری است که یک مخزن سوخت در پالایشگاه الزاویه به طور مستقیم هدف حمله پهپادی قرار می‌گیرد. حملات قبلی به این منطقه عمدتاً به سمت نیروهای نظامی و امنیتی در اطراف پالایشگاه متمرکز بوده است. 
برای مثال در اردیبهشت ۱۴۰۵ (می ۲۰۲۶)، یک پهپاد «با دقت بالا» نیروهای امنیتی وابسته به دولت وحدت ملی را که در عملیات مشترک امنیتی در شهر الزاویه مشغول به کار بودند، هدف قرار داد که منجر به کشته شدن ۵ نفر از اعضای این نیروها شد.

در مرداد ۱۴۰۵ (اوت ۲۰۲۶)، درگیری‌های مسلحانه بین گروه‌های رقیب در شهر الزاویه، برای اولین بار به استفاده از پهپادها در این منطقه منجر شد که نگرانی‌ها درباره امنیت پالایشگاه را به شدت افزایش دهد.

پالایشگاه الزاویه که در حدود ۴۰ کیلومتری غرب طرابلس قرار دارد، یکی از مهم‌ترین تأسیسات نفتی لیبی محسوب می‌شود و ظرفیت تولیدی بالغ بر ۱۲۰ هزار بشکه در روز دارد و مستقیماً به میدان نفتی شاراره با ظرفیت ۳۰۰ هزار بشکه در روز متصل است. این پالایشگاه نقش کلیدی در تأمین سوخت مورد نیاز بازار داخلی و نیز صادرات فرآورده‌های نفتی ایفا می‌کند.

اما این تأسیسات حیاتی در سال‌های اخیر بارها هدف حملات و ناامنی‌ها قرار گرفته است:

در اردیبهشت ۱۴۰۵ (می ۲۰۲۶)، درگیری‌های مسلحانه سنگین بین گروه‌های رقیب در نزدیکی این مجموعه رخ داد که منجر به اصابت گلوله‌های سنگین به بخش‌هایی از پالایشگاه شد.

این درگیری‌ها شرکت ملی نفت لیبی را ناگزیر به تعطیلی کامل پالایشگاه و تخلیه کارکنان کرد و حداقل پنج نفر از جمله یکی از اعضای تیم حفاظتی پالایشگاه کشته شدند.

در فروردین ۱۴۰۱ (آوریل ۲۰۲۲)، شرکت ملی نفت لیبی از آسیب دیدن ۲۹ نقطه مختلف در این پالایشگاه از جمله مخازن ذخیره سوخت در اثر درگیری‌های مسلحانه خبر داد.

حتی در سال ۲۰۱۹، یک انفجار مشکوک در دفتر تیم نظارت بر توسعه پالایشگاه رخ داد که شرکت ملی نفت آن را به شدت محکوم کرد.
تفاوت حمله اخیر با حملات قبلی

حمله روز جمعه اما از این حیث با تمام حملات قبلی تفاوت دارد که برای نخستین بار، یک حمله پهپادی به طور مستقیم یکی از مخازن پالایشگاه را نشانه رفته است. این موضوع نگرانی‌ها را درباره امنیت تأسیسات حیاتی نفتی لیبی به سطح جدیدی رسانده است. پیش از این، حملات پهپادی در منطقه الزاویه عمدتاً به سمت انبارها و مراکز قاچاق سوخت در اطراف شهر بود و خود پالایشگاه اصلی کمتر هدف مستقیم قرار می‌گرفت.

شهر الزاویه طی ماه‌های اخیر بارها صحنه درگیری‌های مسلحانه و حملات بوده است. ناامنی‌های مکرر در این منطقه، زنگ خطری جدی برای ثبات صنعت نفت لیبی و همچنین تأمین انرژی این کشور به صدا درآورده است.

پالایشگاه الزاویه به عنوان بزرگترین پالایشگاه عملیاتی لیبی، تأمین‌کننده اصلی سوخت مورد نیاز مناطق غربی این کشور است. هرگونه اختلال در فعالیت این مجموعه می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای بر بازار سوخت داخلی و نیز اقتصاد وابسته به نفت لیبی داشته باشد.

پالایشگاه الزاویه در درجه اول برای تأمین سوخت داخلی لیبی (بنزین، گازوئیل و سوخت هواپیما) فعالیت می‌کند و مازاد تولید خود را صادر می‌کند. مهم‌ترین مقاصد صادراتی نفت خام لیبی که این پالایشگاه نیز بخشی از زنجیره آن است، شامل ایتالیا (بزرگترین مشتری با خرید یک سوم صادرات)، یونان، اسپانیا و ترکیه می‌شود. در سال ۲۰۲۶، لیبی موفق به ورود به بازارهای جدیدی مانند نیجریه، مصر و تونس شده است.

همچنین این پالایشگاه از طریق پایانه نفتی خود، نفت خام صادراتی را ارسال می‌کند و هرگونه اختلال در آن می‌تواند مستقیماً بر صادرات و تأمین سوخت داخلی تأثیر بگذارد./همشهری