تجربه ناموفق همکاری مالی ایران با کره جنوبی؛چه باید کرد؟

به گزارش راهبرد معاصر؛ بنا بر تخمین ها حدود 8 میلیارد دلار از پولهای ایران در کره جنوبی بلوکه است و این کشور از پرداخت این پولها به ایران ممانعت میکند، در این رابطه اما ایران میتوان یک برنامه جامع تدوین و به منصه اجرا گذارد، علاوه بر اقدامات تنبیهی علیه کشور متخاصم میتوان برخی ابزارهای دیپلماسی اقتصادی را به کار برد که در این گزارش به آن اشاره کردیم.

تمام بی حرمتی های کره ای ها به ایران

عبدالناصر همتی چندی پیش گفته بود زمانی در گفتگو با سفیر چین تهدید کردم که اگر پول ایران را پس ندهید از ورود کالاهای کره ای به ایران جلوگیری میکنیم، سفیر با نیشخندی پاسخ داده بود اصلا اهمیتی ندارد چراکه عمده کالاهای کره ای به صورت قاچاق وارد ایران میشوند. ناگفته نماند خود سفارت کره به صورت غیرمستقیم بسیاری از بیلبوردهای تبلیغاتی تهران را در دست داشت و از آن برای بازاریابی محصولات کشورش استفاده میکرد.

همچنین شرکت سامسونگ اسپانسر بازی‌های المپیک زمستانی 2018 در آن دوره اعلام کرد که به تمامی ورزشکاران و مسئولان حاضر در این بازی‌ها گوشی‌های همراه گلکسی نوت هشت اهدا خواهد کرد، اما ورزشکاران کره شمالی و ایران این هدایا را دریافت نمی‌کنند. این مسئله ای جنجالی بود که سروصدای زیادی در محافل داخلی هم به پا کرد.

درست چهار ماه پیش بود که ال جی و سامسونگ از بازار ایران خارج شدند، این کشور با تبعیت تام و تمام از خواسته آمریکا تمام روابط دوستانه 53 ساله خود با ایران را زیر پا گذاشت.

اولویت های روابط اقتصادی ایران باید چه کشورهایی باشند؟

بنا بر آمار و با محاسبات هزینه های حمل و نقل و سایر عوامل کشورهای دنیا 70 درصد از تجارت خود را با کشورهای همسایه خود انجام میدهند، بر همین اساس است که کشورهای اروپایی و جنوب شرقی آسیا وضعیت عمومی اقتصادی به نسبت بهتری دارند، پیشتر نیز در شهادت سپهبد شهید حاج قاسم سلیمانی به این نکته مهم اشاره کرده بودیم که تلاش این شهید بزرگ در راستای ایجاد بلوک تجاری غرب آسیا با محوریت ایران است. فلذا باید تکیه اساسی در امر تجارت خارجی ایران کشورهای منطقه باشد.

چه چیزی صادر کنیم؟

با توجه به این نکته مهم که باید عنصر مرکزی در تجارت خارجی ایران باید کشورهای همسایه باشند، با توجه به اینکه صادرات نفت برای کشور مخاطرات تحریمی خاص خود را دارد به نظر میرسد صادرات فرآورده به کشورهای همسایه گزینه بسیار بهتری برای ایران است تا فروش نفت به کشورهای نقاط دور، پیشتر در خواص ضدتحریمی تولید فرآورده های پتروشیمی و پالایشگاهی را متذکر شده بودیم، به نظر میرسد علاوه بر ویژگی هایی مانند عدم ردیابی ترکیب، حجم واحد تجارتی کوچکتر و تنوع تولیدی از این جهت که بسته متنوع تری برای مبادله با سایر کشورها در دست ایران است صادرات فرآورده گزینه بهتری نسبت به صادرات نفت برای ایران باشد.(اینجا را بخوانید)

تهیه بسته های تنبیهی علیه کشورهای خاطی

به نظر میرسد ایران در قبال کشورهای متخاصمی که تبعیت محض و بی چون و چرایی در برابر ایران دارند دست پایین تر را پیش گرفته است، پس از حدود 15 سال همراهی این کشورها با اقدامات متخاصمانه آمریکا باید به تصویب مجلس شورای اسلامی برسد، از جمله این موارد تدوین استانداردهایی برای سطح بندی رفتارهای کشورها و تدوین اقدامات تنبیهی متقابل علیه این کشورهاست، به عنوان مثال میتوان کشورهایی مانند کره که همکاری نزدیکی را با آمریکا داشته اند را از فعالیت اقتصادی به مدت 10 سال در ایران محروم کنند و استفاده از کالاهای کشور مد نظر از مهلت تاریخی به بعد جرم تلقی شود.

تهیه بسته های دیپلماسی اقتصادی متناسب با هر کشور

هرچند در پرونده کره جنوبی این کشور از پرداخت پول ایران کاملا سر باز میزند ولی در رابطه با سایر کشورها باید بسته جامعی از همکاری ها و تقسیم کارهای بین المللی تدوین شود، به عنوان مثال میتوان بسته تعامل اقتصادی را سه قسمت کرد؛ قسمتی برای تهیه واسطه ای کالاهای اساسی ایران، قسمتی برای ارائه تضامین بین المللی برای اجرای پروژه های بین المللی و قسمتی هم برای اجرای مشترک پروژه بین دو کشور، به نظر میرسد چین گزینه مناسبی برای ایران برای اجرای چنین بسته های بزرگی از همکاری باشد.

راههایی برای دور زدن تحریم ها

به منظور مقابله با تحریم ها میتوان بسته های جامع و متنوعی را تهیه دید که به نوعی از زمین بازی آمریکا به دور باشد، از جمله این موارد میتوان به ابزارهای ذیل اشاره کرد؛

• انتشار اوراق نفت و کالای جمهوری اسلامی ایران

پیشتر به این ابزار به صورت مقدماتی پرداختیم(اینجا را بخوانید)، در این راه حل انتشار یک اوراق مالی بین الملل و بدون سررسید مالی و بر اساس تحویل خود کالا در بین سبد دارایی ها و تولیدات ملی است. به عنوان مثال در بخش نفت یا مس یا محصولات پتروشیمی، به ضمانت دولت جمهوری اسلامی برابر با قیمت روز یکی از فرآورده های مذکور یک اوراق مالی منتشر میشود که میتوان آن را به بخشهای خردتر مالی تقسیم کرد، دولت موظف میشود تا در برابر تسلیم این اوراق در هر زمان دلخواه مشتری حجم کالای مذکور در روز انتشار اوراق را تحویل مشتری دهد، در این طرح امکان تسویه بین المللی دیون و پرداختی های کشور فراهم می آید و سهم بازاری کشور در آینده ی بعد از تحریم  تضمین میشود. تفاوت این طرح مدت دار نبودن آن، غیرپولی بودن آن و قابلیت خرید و فروش توسط هر فردی در دنیاست، در واقع با این کار یک پول بین المللی به تضمین ایران منتشر میشود.

در نوع پیشرفته تر یک رمزارز بر روی منابع نفتی ایران توکن شده و بر اساس آن یک استیبل کوین را تعریف کرد، واضحا چنین راهی با توجه با اینکه این ارزها غیرمتمرکز هستند وجود ندارد.

• ایجاد صندوق های سرمایه گذاری مشترک بین دو کشور

یکی از راههای ممکن برای اجرای عملیات البته این است که پول نفت ایران دریافت نشود، بلکه با مسئولیت یک بانک در کشور مقابل در قالب یک صندوق سرمایه گذاری مشترک مبادله شود، در این روش میتوان سهام شرکتهای کشور مقابل از جمله پالایشگاهها را خرید تا بتوان یک سهم مطمئن برای بازار نفت ایران ایجاد کرد.

بهره کلام

به راستی روزگار است که سره را از ناسره برای ما جدا میکند، کره جنوبی از آن رفیق های نیمه راه بود که وسط بازی با لات محله بست و به ما لگد زد و رفت. اما این بدین معنا نیست که راهی برای جبران و پیش رفتن ایران نباشد، مهم تغییر پارادایم حکمرانی به مقاومت فعالانه است.