قفل ساخت انبوه مسکن در کشور با کلید صندوق توسعه ملی باز می‌شود؟-راهبرد معاصر
ساپینتو ۲ بازیکن استقلال را خط زد! ترکیب پرسپولیس مقابل آلومینیوم مشخص شد/ یاغی استقلال سرانجام فیکس شد هشدار/فردا بارش برف و کولاک محورهای غربی کشور را در برمی‌گیرد ابزارهای جدید بانک مرکزی برای کنترل نقدینگی آخرین وضعیت بازار طلا و سکه+ قیمت جدید گزینه استقلال‌ و پرسپولیس از قفس پرید استوری کاپیتان استقلال به مناسبت خداحافظی کی‌روش+ عکس آیت‌الله جنتی: دهه فجر فرصت تعمیق وحدت در کشور است نحوه افتتاح حساب وکالتی برای خرید خودرو ماهانه 37 هزار میلیارد تومان یارانه پرداخت می‌شود بورس‌ها ملکف به افشای اطلاعات تخصیص سهام در عرضه‌های اولیه شدند رونمایی از شاهکار جدید آجورلو در استقلال حمله هواداران استقلال به پرسپولیس و وزارت ورزش مبنای قانونی بودن مصوبات شورای عالی هماهنگی اقتصادی قوا چیست؟ اخذ مالیات از خودروها و واحدهای مسکونی لوکس کمیسیون تلفیق مجلس تصویب شد توضیحات معاون رئیس جمهور در باره تصویب تشکیل 5 شهرستان جدید محور هراز بازگشایی شد/ وضعیت تردد خودروها در محورهای شمالی وضعیت بورس در پایان معاملات امروز 12 بهمن 1401 تخفیف ۱۰ تا ۲۵ درصدی ۳۴ قلم کالای اساسی کسری ۲۰۰هزار میلیارد تومانی منابع یارانه در بودجه ۱۴۰۱ متن کامل لایحه اجازه خروج زنان از کشور بیانی: استقلال پس از جام جهانی افت کرده است توضیحات مرتضوی درباره اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی و واریز یارانه تعهد عجیب آجورلو به بمب استقلال آیت الله رئیسی: امدادرسانی به زلزله‌زدگان خوی تا سامان یافتن وضعیت آسیب‌دیدگان با جدیت دنبال شود حساس‌ترین بازی پرسپولیس با یک تماشاگر ویژه آخرین قیمت طلا؛ سکه؛ دلار و ارز امروز ۱۲ بهمن ۱۴۰۱ سردار سلامی:خرمشهرهای امروز در فضای مجازی است بهادری‌جهرمی:‌ تشکیل سازمان بازرگانی زیرنظر ریاست‌جمهوری تایید شد بمب نقل و انتقالات استقلال در راه است واکنش نعمت بخش به واردات خودروهای کارکرده مجلس شایعات درباره اجازه خروج زنان را تکذیب کرد اینفوگرافیک| الزامات و لوازم تحقیق رشد اقتصادی قالیباف: انقلاب اسلامی بدون حضور مردم هیچ معنایی ندارد و اسلامی نیست روایتی از «پهلوی ولخرج»/ چطور بودجه ۲ سال سوئیس در یک جشن خرج شد؟ سازمان هواپیمایی: موافق افزایش قیمت بلیت هواپیما هستیم مشارکت ضدانقلاب کُردی در حمله به مجتمع کارگاهی وزارت دفاع در اصفهان سرلشکر باقری: همکاری‌های ایران و کره‌شمالی در مسیر استقرار صلح و ثبات منطقه‌ای توسعه یابد ۳ روز تا پایان حراج سکه در بورس آیت الله رئیسی: موافق اختلال در اینترنت نیستیم/ پلتفرم‌ها نباید در کشور ناامنی ایجاد کنند قیمت جهانی طلا امروز ۱۲ بهمن ۱۴۰۱ قیمت خودرو‌های ایران خودرو و سایپا امروز چهارشنبه ۱۲ بهمن۱۴۰۱+ جدول قیمت جهانی نفت امروز ۱۲ بهمن ۱۴۰۱ توسعه اجرای فاز دوم طرح هوشمندسازی سهمیه آرد در ماه جاری قیمت دلار و یورو و نرخ ارز امرو ۱۲ بهمن ۱۴۰۱+ جدول هویت سازنده کوادهای مهاجم در اصفهان برای دستگاه‌های امنیتی مشخص شد چتر برف و باران بر سر ایران تشییع پیکر دیپلمات جمهوری آذربایجان در تهران با حضور علی باقری دشمن در اغتشاشات اخیر جز شرمندگی چیزی نصیبش نشد هشدار چین به آمریکا: تایوان خط قرمز است ادعای فایننشال‌تایمز درباره قصد فرانسه و آلمان برای اقدام علیه سپاه معیار رتبه بندی معلمان میزان حقوقشان را مشخص می کند کنعانی: صدراعظم آلمان در سمت اشتباه تاریخ ایستاده است کان: رئیس موساد همزمان با اعلام حمله در اصفهان نشست امنیتی را ترک کرد تعداد شهر‌های نارنجی کاهش یافت سرکنسول جدید ایران در دبی مشخص شد بورل: قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست تروریستی اوضاع را دشوارتر می‌کند جهرمی به المیادین: اتاق عملیات اصلی آشوب ایران در منطقه نبود؛ فروش نفت رو به افزایش است ارتش رژیم صهیونیستی در مرز غزه به حالت آماده‌باش در آمد حماس: در مقیاس جنایت صهیونیست‌ها، پاسخ می‌دهیم اذعان پامپئو به جراحت جدی آمریکایی‌ها بعد از حمله ایران به عین‌الاسد انفجار مهیب در نزدیکی جولان اشغالی سوریه واکنش کنعانی به استفاده از نام جعلی برای خلیج فارس توسط مسؤولان عراقی امیر کویت استعفای دولت را پذیرفت گفت‌وگوی تلفنی امیرعبداللهیان با وزیر خارجه جدید تانزانیا آمار کرونا در ایران امروز ۶ دی ۱۴۰۱ اینفوگرافیک|هدیه ۱۱ میلیارد دلاری ایرانی‌ها به اقتصاد ترکیه اینفوگرافیک| هراس پدرخوانده‌های داعش از سپاه پاسداران اینفوگرافیک|ایران؛ یکی از گسترده‌ترین شبکه‌های گاز دنیا درگذشت مجری با سابقه تلویزیون اینفوگرافیک| اما و اگر‌های مالیات بر عایدی سرمایه تیراندازی اشرار مسلح ‌به واحد گشتی پاسگاه تردست زاهدان انتشار مطلبی به نقل از رئیس قوه قضائیه صحت ندارد بیشترین اسامی نوزادان پسر و دختر در ۹ ماه امسال اعلام شد آمار کرونا در ایران امروز ۸ دی ۱۴۰۱ ماجرای کشته شدن «مهرداد ملک» در استان قزوین چه بود؟ سردترین و گرم‌ترین مراکز استان کشور کدامند؟ الزامات تغییر سن بازنشستگی در ایران+ جزئیات اینفوگرافیک| شهید حاج قاسم سلیمانی از نگاه رهبر معظم انقلاب درخواست آموزش و پرورش برای محدود شدن اینترنت حوزه‌های امتحانی آخرین فرصت ثبت‌نام و حذف بیمه تکمیلی برای بازنشستگان+ جزئیات ناشنیده های آشکار عملیات کربلای چهار سخنان جدید وزیرآموزش و پرورش درباره هدف رتبه بندی معلمان افزایش آثار ارسالی به جشنواره فیلم فجر طرح | رهبرانقلاب: با ایران قوی مخالفند برگشت رامبد جوان به تلوزیون با «خندوانه» و مسابقه‌ای جدید بلیت سینما ارزان شد؟ اینفوگرافیک| بزرگترین تولید کنندگان اورانیوم جهان اینفوگرافیک/ نقشه کامل مسیرهای پیاده‌روی اربعین + هزینه‌ها قیمت بلیت سینما شناور شد «پشه» ممنوع‌التصویر شد؟ خاکسپاری ابتهاج به فردا موکول شد منوچهر اسماعیلی درگذشت+ علت اینفوگرافیک | ایران چهاردهمین اقتصاد جهان، در سال ۲۰۲۲ افشاگری حامد آهنگی از پشت پرده «شب‌های مافیا» ویدیو | از کرملین تا پاستور؛ قطار ایران و روسیه روی ریل همکاری‌های دوجانبه ماجرای فیلم منتسب به شهید پاریاب و خاطره تلخ مردم از سرنوشت قهرمان جنگ زائران حج از مشعر به منا رسیدند/ انجام نخستین مرحله رمی جمرات + فیلم اعمال مخصوص روز عرفه+ متن زیارت امام حسین (ع) در روز عرفه و دعای اللهم تعبا و تهیا+ صوت سینماها ۲۱ تیر ۱۴۰۱ برای بانوان رایگان شد؟ واکنش خانم بازیگر به درخواست شلاق برای ۸۰۰ زن سینماگر+ عکس ویدیو | کاهش ۰.۲ درصدی نقدینگی در فروردین؛ گامی بلند درجهت کنترل نرخ تورم ویدیو |بریکس؛ شتاب دهنده مسیر توسعه اقتصادی ایران اینفوگرافیک| ۱۰ گام تا رسیدن به امنیت سایبری مناسب اینفوگرافیک | تجارت ۵۲ میلیارد دلاری ایران با همسایگان ماجرای لغو مجوز صوت و تصویر «روبیکا»+ علت جزئیات تکمیلی نتایج شمارش آرای ریاست جمهوری 1400+ آمار دقیق نتیجه نهایی انتخابات مجلس خبرگان رهبری تهران 1400 نتایج انتخابات شورا‌ی شهر استان تهران ۱۴۰۰+ اسامی آرای آیت الله رئیسی در تهران چقدر بود؟ نتایج انتخابات شورای شهر اراک 1400 نتایج انتخابات شورای شهر قزوین 1400 نتایج انتخابات شورای شهر کرمانشاه 1400 آمار دقیق انتخابات ریاست جمهوری 1400 به تفکیک استان‌ها+ جدول نتایج انتخابات شورای شهر ایلام 1400 نتایج انتخابات شورای شهر قم 1400 نتایج انتخابات شورای شهر ساری 1400 نتایج انتخابات شورای شهر تبریز ۱۴۰۰ نتایج انتخابات شورای شهر سنندج ۱۴۰۰ نتایج انتخابات شورای شهر همدان 1400 نتایج نهایی انتخابات ریاست جمهوری 1400/ آیت الله رییسی برنده انتخابات سیزدهم جدی‌ترین تهدید سایبری فعلی علیه ایران چیست؟ حکمرانی داده‌ها در دنیای دیجیتال مصادیق مجرمانه محیط زیستی جدید در فضای مجازی اعلام شد جریمه سنگین اپل از سوی سازمان ضد انحصار روسیه آپدیت جدید «تلگرام» به جنگ با «کلاب هاوس» رفت کلاب هاوس هک شد/ افشای اطلاعات شخصی ۱.۳ میلیون کاربر سارا بهرامی مهمان این هفته برنامه همرفیق+عکس تأیید هک اطلاعات ۱۵ هزار کاربر آمریکایی ۱۴.۵ میلیون آمریکایی به اینترنت ثابت دسترسی ندارند درخواست ترامپ از ایالت‌های آمریکا درباره غول‌های فناوری افزایش ظرفیت لایو اینستاگرام وقتی عربستان ثروتمند و نفت‌خیز هم از اینفلوئنسرها مالیات می‌گیرد همسریابی در فضای مجازی و کلاهبرداری از مردم اقوام ایرانی «اقلیت» نیستند تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت شیشه کریستال تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت آرد و گندم تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت دامپروری و دام گوشتی تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت دانه های روغنی تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت شیرینی و شکلات تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت فرش تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت نساجی تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت چوب و مبلمان شکست استثناگرایی آمریکایی در عصر ترامپ به سمت دنیای پس از دلار پیش می رویم؟ خروج ترامپ از برجام؛ فشار حداکثری و نتایج حداقلی آیا عراق می تواند از نیروهای امریکایی خالی شود؟ مرگ ابوبکر البغدادی؛ کشته شدن سرکرده داعش چه پیامدی دارد؟ بازوهای نیابتی ایران در منطقه قدرتمندتر از همیشه درس‌های جنگ یمن برای اسرائیل وحدت میان جریان های سیاسی ایران در سایه سیاست فشار حداکثری آمریکا دولت پنهان در لبنان شکست سیاست فشار حداکثری ترامپ در قبال ایران/درهای مذاکره با ایران باز است طرح صهیونیست ها برای اشغال دره اردن رویای چین در هفتاد سالگی؛ خیلی دور، خیلی نزدیک سبک مبارزه تشکیلات خودگردان و اتحادیه اروپا برای حفظ کرانه باختری طرحی برای ایجاد یک سازه امنیتی در خاورمیانه تاریخ سری فشار اسرائیل برای حمله به ایران بررسی صنعت انیمیشن در منهای نفت/ ژاپن چگونه صنعت انیمیشن جهان را قبضه کرد؟ + فیلم منهای نفت: درآمد 16 هزار بشکه نفت تنها در یک سوله پرورش ماهی بررسی صنعت پرورش ماهی در مستند منهای نفت + تیزر بررسی صنعت لبنیات در مستند منهای نفت/ اشتغال یک میلیون نفری شیر و لبنیات منهای نفت: درآمد یک میلیارد دلاری پسته ایران/ هیچ کشوری توان تولید پسته مرغوب ایران را ندارد همه ابعاد تحریم؛ فرصت‌ها و تهدیدها تحریم‌ها به مبادلات ما با شرکت‌های کوچک اروپایی آسیبی نمی‌زند/ نرخ کنونی دلار بالاتر از نرخ واقعی آن است

قفل ساخت انبوه مسکن در کشور با کلید صندوق توسعه ملی باز می‌شود؟

تامین مالی مسکن یکی از حوزه هایی است که دولت های دو دهه­‌ی اخیر را که با ایده های متفاوت روی کار آ‌مدند را با چالش های جدی روبرو کرده است.
تاریخ انتشار: ۰۹:۴۹ - ۱۴ آذر ۱۴۰۱ - 2022 December 05
کد خبر: ۱۶۲۲۹۲

به گزارش راهبرد معاصر, چالش مسکن چه از سمت تامین مالی سمت ساخت و عرضه و چه از سمت تقویت سمت تقاضا همواره یکی از چالش های اصلی اقتصاد ایران در 20 سال اخیر بوده است. در سال های اخیر دولتهای مختلف با سیاست های متفاوتی در حوزه ی مسکن روی کار آمدند. سیاست هایی که هر کدام نقاط مثبت و منفی منحصر به فردی داشتند که امروز بعد از چند سال می توان به بررسی آن ها پرداخت. بدیهی است مهم ترین نکته ای که هر اقدامی در حوزه­ی مسکن را به چالش می کشد و عیار ایده هر کارشناسی را در این حوزه می سنجد، نحوه و چگونگی تامین مالی در این حوزه حیاتی است.

 

اگرچه در این گزارش قصد قضاوت و بررسی موشکافانه­‌ی سیاست های 20 سال اخیر دولت‌ها در حوزه­‌ی تامین مالی ریالی عرضه و تقاضای مسکن را نداریم، اما مرور خلاصه وار این اقدامات می تواند به تفهیم ایده ی جدید و بکری که در پایان گزارش به آن اشاره می کنیم، کمک کند.

 

مسکن مهر، ایده ی دولت نهم و دهم در مسکن

محمود احمدی‌نژاد، رییس دولت نهم و دهم، یکی از مهم‌ترین اهداف دولت خود را کاهش هزینه مسکن و تامین مسکن ارزان‌قیمت برای مردم عنوان کرد. نتیجه این تفکر هم تولد ابرپروژه مسکن مهر و ساخت حدود 2 میلیون مسکن طی 8 سال بود. پروژه ای که شاید بتوان آن را بزرگترین پروژه­ ساخت مسکن بعد از انقلاب دانست.

 

اگرچه این اتفاق، سبب خانه دار شدن افراد زیادی شد و محبوبیت اجتماعی زیادی رابرای رئیس وقت جمهور کسب کرد اما مهم ترین نقدی که کارشناسان اقتصادی به این اقدام دولت احمدی نژاد وارد می کردند، نحوه­ تامین مالی این ابرپروژه بود که به طور مستقیم از محل پایه پولی تامین می­شد.

 

به صورتی که آمارهای بانک مرکزی نشان می دهد که در دولت های نهم و دهم حدود 450 تا 500 هزار میلیارد ریال یعنی معادل 45 هزار میلیارد تومان (45 تا 50 میلیارد دلار) خط اعتباری بانک مرکزی برای مسکن مهر درنظر گرفته شد. اقدامی که برخی از کارشناسان و صاحب نظران اقتصادی آن را یکی از دلایل تورم های سنگین سال های بعد کشور می دانند.

 

در همین راستا یکی از مشهورترین اظهارنظرها مربوط به «پیمان قربانی» معاون اقتصادی بانک مرکزی در دولت‌های دوازدهم و سیزدهم است که چندی قبل گفته بود: امروزه بحث آثار نامطلوب شیوه تامین مالی از منابع پرقدرت بانک مرکزی در جامعه روشن شده و این نوع شیوه تامین مالی موجب افزایش نقدینگی و به دنبال آن افزایش تورم شده است.

 

به عقیده وی، حدود 43 درصد پایه پولی کشور مربوط به بدهی بانک مسکن به بانک مرکزی بابت تامین مالی طرح مسکن مهر است. آثار منفی این استقراض موجب شد تا در دولت یازدهم و در تکمیل واحدهای مسکن مهر، موضوع تغییر منابع مورد نیاز از شیوه گذشته مورد تاکید قرار گیرد.

 

تمرکز بر تحریک تقاضا، در دولت یازدهم

تیم اقتصادی دولت روحانی بر این باور بود که پروژه­‌ی ساخت مسکن و افزایش عرضه در این حوزه را از محل پایه پولی و استقراض از بانک مرکزی ادامه ندهد، چرا که آثار زیان باری که استقراض از بانک مرکزی یا به بیان ساده تر خلق نقدینگی و عرضه پول پر قدرت بر تورم کشور تحمیل کرد (خصوصا در دوره­ ای که فشار تحریمی اقتصاد ایران را به تنگنا برد و دسترسی به منابع ارزی محدودتر شد) در آن مقطع که زمزمه های جهش های ارزی سنگین به واسطه تشدید تحریم ها به گوش می رسید، برهیچ کس پوشیده نبود.

 

بنابراین دولت تدبیر و امید، تصمیم گرفت تا تنظیم بازار را با استفاده از تحریک در سمت تقاضا، یعنی با اعطای تسهیلات مالی و وام های های ساخت مسکن بچرخاند. دولت دوازدهم سعی کرد تا این روش را برای در امان ماندن از چالش تورمی که افزایش عرضه در مسکن با استفاده از پایه پولی می توانست برای کشور پدید بیاورد، جایگزین کند.

 

جهش تولید مسکن، از حکم قانونی مجلس تا تاکید دولت برای بازگشت به سمت عرضه

دولت سیزدهم در شرایطی روی کار آمد، که اوضاع مسکن بعد از جهش تورمی سال های 96 تا 99 اوضاع نابسامان و بسیار پیچیده تری از قبل بود. تقریبا بعد از دولت احمدی نژاد شاهد اتفاق محسوسی از سوی عرضه و ساخت وساز مسکن نبودیم، از سویی دیگر در حوزه تامین مالی ریالی انتظار برای تخصیص خط اعتباری ویژه برای ساخت مسکن مشابه آنچه که به عنوان طرح مسکن مهر تجربه شد در شرایطی که اقتصاد ایران با سرکشی نقدینگی و تورم لجام گسیخته مواجه است نتیجه‌ای جز تحمیل مجدد فشارهای تورمی شدید بر مردم و اقتصاد کشور نخواهد داشت.

 

همچنین ایده‌­ی تحریک تقاضا که در دولت روحانی در دستور کار دولت قرار گرفت هم چندان موفقیت آمیز نبود و عملا دردی را در این حوزه دوا نکرد.

 

بنابراین فشار سنگین تحمیل شده به مردم به دلیل نابه‌سامانی بازار مسکن سبب شد تا یکی از وعده‌های پر تکرار انتخاباتی نامزدهای ریاست جمهوری حول مسئله مسکن تعریف شود. از این رو رئیس جمهور منتخب مردم نیز محور وعده‌های خود را بر مسئله مسکن بنا نهاده و وعده ساخت سالانه 1 میلیون مسکن و مجموعا 4 میلیون مسکن در 4 سال را ارائه داد.

 

چهار مسیری که جهت تامین مالی پروژه های ساخت و ساز مسکن ارائه شد و تا کنون شاهد اجرای آن ها بوده ایم، به ترتیب، بهره بردن از ظرفیت صادرات نفت در قبال ورود سرمایه مستقیم خارجی برای اجرای پروژه های مسکن، مسیر دوم استفاده از ظرفیت تسهیلات بانکی ، مسیر سوم استفاده از مولد سازی و عرضه اموال مازاد دولتی و اخذ مالیات از خانه های خالی و لوکس و مسیر آخر تاسیس صندوق املاک و مستغلات در بازار سرمایه بود.

 

در ادامه گزارش به بررسی و واکاوی هر یک از این چهار ایده میپردازیم:

1- نفت در مقابل تامین سرمایه ساخت مسکن

در اوایل شروع به کار دولت سیزدهم، وزیر راه و شهرسازی، خبر از فاینانس چین در قبال تامین مالی ساخت 2 میلیون مسکن داد.

 

همچنین اعلام شد که حدود 360 هزار میلیارد تومان اعتبار برای اجرای پروژه­‌ی ساخت 1 میلیون مسکن در سال نیاز است که تقریبا معادل با 16 میلیارد دلار خواهد بود و برای تامین مالی این بخش به صادرات 228 میلیون بشکه نفت با قیمت 70 دلار نیاز است. این موضوع نشان می دهد که ایران باید این میزان صادرات نفت را به چین داشته باشد تا در مقابل آن فاینانس پروژه های مسکن ایران اجرایی شود.

 

اگرچه شاید این طرح هیچگاه به صورت رسمی بیان نشد و صرفا در محافل کارشناسی حول آن بحث و تبادل نظر صورت گرفت، اما در صورت اجرایی شدن هم با توجه به کسری بودجه ای که احتمالا دولت باید با آن دست و پنجه نرم کند، حداقل در شرایط فعلی عملا این ایده را غیر قابل استناد و غیرقابل اجرا می کند.

 

واکاوی تأمین مالی اقتصاد در 1401؛ سهم 5درصدی بخش مسکن از تسهیلات بانکی

2- افزایش سهم مسکن در تسهیلات نظام بانکی

شاید اصلی ترین و مهم ترین ایده­‌ی مجلس و یا دولت سیزدهم که قصد داشت به واسطه­­‌ی آن وعده­‌ی ساخت یک میلیون مسکن در سال را محقق کند، تامین مالی با استفاده از افزایش سهم مسکن در تسهیلات بانکی بود.

 

اگر چه در گزارشهای قبلی که در این خصوص نوشتیم به طور مفصل به واکاوی این ایده و عللی که عملا آن را غیر قابل اجرا می کند، به طور کامل و مفصل اشاره کردیم، اما در ادامه این گزارش به تشریح مختصر روندی که پروژه‌­ی مسکن ملی را به چالش کشیده است، می پردازیم.

 

طبق شاخص بانک بانک مرکزی، میانگین قیمت هر متر خانه در تهران در سال جاری (پاییز 1401) 46 میلیون تومان و بر اساس شاخص مرکزآمار ایران، 46.7 میلیون تومان است. بنابراین بر اساس هر دو شاخص تورم مسکن در یکسال گذشته که ریشه در کاهش عرضه ، ورود سفته بازانه صاحبان سرمایه و یا هر علت دیگری که در این حوزه قابل تصور است، بیش از 30 درصد است.

 

به همین دلیل مجلس و دولت قانون جهش تولید مسکن را تدوین کردند، که متاسفانه بررسی ها حاکی از عدم موفقیت این طرح است. اصلی ترین دلیل عقب ماندگی در ساخت و ساز در طرح های ملی مسکن عدم تامین مالی و همراهی بانک ها و موسسات اعتباری در تسهیلات دهی و تامین مالی ریالی این بخش ذکر شده است.

 

به استناد ماده 4 قانون جهش تولید مسکن، بانک ها و موسسات اعتباری غیربانکی مکلفند که حداقل 20 درصد تسهیلات پرداختی در هرسال را به بخش مسکن اختصاص دهند.

چرا ایده تامین مالی ساخت از مسیر تسهیلات بی نتیجه است؟

 

بررسی آمارها نشان می دهد نظام بانکی به تعهد خود در پرداخت 360 هزار میلیارد تومان تسهیلات قانون جهش تولید مسکن عمل نکرده یا نتوانسته عمل کند.

 

بر ابن اساس تا کنون حدود 18 هزارملیارد تومان (حدود 5 درصد) تسهیلات پرداخت کرده است و همین امر سبب عقب افتادگی تولید مسکن در سال قبل و سال جاری شده است.

 

اگرچه برای بانک هایی که به تعهدات خود عمل نکنند جریمه (اخد مالیات 20 درصدی) در نظر گرفته شده است، اما به طور کلی می توان گفت ایده­‌ی مذکور هم به 3 دلیل اجرایی نشده است؛

 

  1. چالشهای ترازنامه‌ای بانکها

2.نظارت سخت گیرانه بانک مرکزی در رشد ترازنامه سیستم بانکی با هدف کنترل نقدینگی و پایه پولی

3. سوم نقدینه خواهی شدید سایر بخش‌های اقتصاد (به خصوص پس از طرح مردمی سازی یارانه ها)

3- تاسیس صندوق ملی مسکن

 

در آخر و بعد از عدم موفقیتی که دو ایده ی قبلی را تقریبا ناکار آمد جلوه داد ، طرح تاسیس صندوق ملی مسکن روی میز تیم اقتصادی دولت قرار گرفت. کلان ایده‌­ی این طرح بر این مبنا بود که با استفاده از اخذ مالیات بر خانه های خالی و لوکس و همچنین مولدسازی دارایی های دولت و عرضه مازاد این دارایی ها، تامین منابع مالی برای ساخت و تحول در طرح ملی مسکن صورت گیرد.

 

اگر چه در آغاز کار رستم قاسمی، درباره قدامات وزارت راه و شهرسازی در تأمین منابع مالی طرح جهش تولید مسکن از طریق فروش اموال و دارایی‌های مازاد دولتی، گفت: "امسال می‌توانیم از طریق فروش اموال و دارایی‌های مازاد دولتی و وزارت راه تا سقف 30 هزار میلیارد تومان برای طرح نهضت ملی مسکن تأمین منابع مالی داشته باشیم، اما براساس گفته‌های رییس هیات عامل صندوق ملی مسکن حدود 6 هزار و 600 میلیارد تومان به صندوق ملی مسکن واریز شده است که عمده­­ی آن سهم خزانه­ی دولت که در راستای مولد سازی و فروش اموال مازاد صورت گرفته بوده وعملا مالیات از خانه های خالی و لوکس سهم ناچیزی در واریز به صندوق ملی مسکن داشته است. این در حالی است که برای تامین مالی ساخت سالانه یک میلیون واحد مسکونی 400 هزار میلیارد تومان منابع مورد نیاز است.

 

در صندوق ارزش مسکن چه خبر است؛ هجوم سفته بازان و احتمال حباب سازی در بازار
4- تاسیس صندوق املاک و مستغلات

صندوق املاک و مستغلات، نوعی از صندوق های سرمایه گذاری است که برای افراد با هرسرمایه ای که در اختیار دارند، این امکان را فراهم می­کند تا بتوانند در مسکن سرمایه گذاری کنند و عملا متناسب با مقدار پولی که در دسترس دارند، در ملکی که در این صندوق ها عرضه می شود سهیم شوند و به نوعی از تورم مسکن جا نمانند.

 

همچنین می توان از دیگر اهداف این صندوق ها را تامین مالی برای ساخت پروژه های مسکونی نام برد که البته نیاز به عرضه­ی هرچه بیشتر چنین صندوق هایی در آینده است.

 

اگرچه روزهای زیادی از تاسیس صندوق املاک و مستغلات نمی گذرد و برای قضاوت در مورد آن کمی زود است، اما به نظر می رسد مشکلات حوزه­ی مسکن آن قدر زیاد باشد که این صندوق در کوتاه مدت دردی از آن دوا نکند، اما علاوه بر این موضوع، در روزهای اخیر که شاهد عرضه‌­ی این صندوق در بازار سرمایه بودیم نوسانات سنگین این صندوق، حاکی از احتمال بالای سفته بازی و ورود سفته بازان به این صندوق است.

 

گفتنی است عملا با شکست یا به بیانی بهتر، عدم موفقیت محسوس 4 ایده­‌ی مطرح شده در حوزه مسکن در حوزه‌­ی مسکن، رستم قاسمی وزارت راه و شهرسازی را ترک کرد تا علاوه بر اینکه ابهامات و چالش های وعده­‌ی ساخت یک میلیونی مسکن در سال، روز به روز بیشتر شود، قاسمی نیز دومین وزیر کابینه­‌ی دولت سیزدهم باشد که از این دولت خداحافظی می کند.

 

آیا صندوق توسعه ملی به داد مسکن می رسد؟

به نظر می رسد با توجه به شرایط پرابهام و سختی که عدم توازن عرضه و تقاضا در مسکن به وجود آورده به صورتی که شاهد افزایش قیمت در در این حوزه هستیم، تمرکز و توجهات را از اینکه چه کسی می خواهد وزیر شود باید به این سو برد که چه کسی و با چه ایده ای می خواهد سکان وزارت مهم راه و شهرسازی را به دست گیرد.

 

وام ارزی یا مشارکت ریالی صندوق توسعه در ابر پروژه تامین مالی مسکن

در برهه ای که اکثر کارشناسان و صاحب نظران اقتصادی، ازعدم وجود ایده در حوزه­­‌ی مسکن می نویسند و از مواجهه با بن بست جدی در این حوزه خبر می دهند، شاید ایده­­‌ی استفاده از منابع صندوق توسعه ملی در قالب استقراض ارزی از این صندوق، ایده­­‌ی جدید و بکری باشد که بتواند دست وزیر آتی وزارت راه و شهرسازی را پر کند و حداقل در شرایط فعلی مورد بررسی کارشناسانه قرار گیرد.

 

بر اساس ماده 16 قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور که در حکم اساسنامه دائمی صندوق توسعه ملی آمده است، ماموریت صندوق توسعه ملی، تبدیل بخشی از عواید ناشی از فروش نفت و گاز و میعانات گازی و فرآورده‌های نفتی به ثروت‌های ماندگار، مولد و سرمایه‌های زاینده اقتصادی و نیز حفظ سهم نسل‌های آینده از منابع نفت و گاز و فرآورده‌های نفتی است.

 

با توجه به ماموریتی که در اساسنامه صندوق توسعه ملی آمده، تزریق منابع این صندوق بر اساس ساز و کار قانونی که می توان برای آن تدوین کرد چه در قالب استقراض ارزی از این صندوق و چه در قالب شراکت صندوق توسعه در پروژه های اقتصادی و ساخت وساز مسکن، بتنواند در این شرایط حساس راهگشا باشد و چرخ مسکن را که به کندی می چرخد، سرعت دهد./ تسنیم

ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
تحلیل های برگزیده