منافع ترکیه در حمایت از ایران برابر آمریکا

به گزارش «راهبرد معاصر»؛ ترکیه با هرگونه حمله نظامی آمریکا یا رژیم صهیونیستی علیه ایران مخالف و دلایل آن در هم تنیده است و شامل منافع امنیتی، اقتصادی و سیاسی منطقه‌ای می‌شود. ترکیه ثبات ایران را برای امنیت کل منطقه حیاتی می‌داند و نگران است هرگونه حمله نظامی باعث بی ثباتی منطقه شود و بالقوه در را برای جنگ‌های گسترده‌تر و درگیری‌های منطقه‌ای باز کند.

آنکارا اعتقاد دارد رژیم صهیونیستی به دنبال افزایش بی‌ثباتی و انحراف توجه از موضوعات دیگر مانند وضعیت غزه است

ترکیه مرز طولانی با ایران دارد که امتدادش بیش از ۵۰۰ کیلومتر است. هرگونه حمله نظامی می‌تواند باعث سرازیر شدن موج‌های عظیمی از پناهندگان به خاک ترکیه شود که این موضوع بار امنیتی و اقتصادی سنگینی به همراه خواهد داشت که آنکارا آن را تحمل نمی‌کند.  

ایران شریک اقتصادی و تجاری اصلی ترکیه، به ویژه در بخش‌های انرژی (گاز و نفت) و حمل و نقل و ترانزیت است. هرگونه حمله نظامی به این مبادلات به شدت آسیب می‌زند، بر بخش‌های گردشگری و صادرات ترکیه تأثیر منفی می‌گذارد و تورم را افزایش می دهد.

آنکارا بیم آن دارد هدف قرار دادن ایران با هدف تقویت برتری راهبردی رژیم صهیونیستی در منطقه باشد، چشم‌اندازی که سیاست‌گذاران ترکیه را نگران می‌کند و می‌تواند موازنه قدرت را به نفع صهیونیسم تغییر دهد و منافع منطقه‌ای ترکیه را تهدید کند. بنابراین، دیپلماسی ترکیه در تلاش است تا مذاکره و گفت وگو را برای حل مشکلات، مانند برنامه هسته‌ای ایران تشویق کند.

هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه هشدار داد حمله نظامی «اشتباه» خواهد بود و از واشنگتن خواست به تدریج و از مسیر دیپلماسی و نه رویارویی، مشکلات با تهران را حل و فصل کند. ترکیه معتقد است اگر رژیم صهیونیستی موفق شود واشنگتن را به حمله نظامی علیه ایران وادار کند، این موضوع به واکنش گسترده ایران منجر خواهد شد که منافع آمریکا و متحدانش در منطقه، ازجمله رژیم صهیونیستی و پایگاه‌های آمریکایی را در خلیج فارس هدف قرار می‌دهد.

این حملات به جای پایان دادن به برنامه هسته‌ای ایران، امکان دارد تهران را به سمت تلاش سریع‌تر برای دستیابی به سلاح هسته‌ای سوق دهد و هرج و مرجی که می‌تواند ایجاد شود، به گروه‌های افراطی یا جنبش‌های جدایی‌طلب اجازه می‌دهد از این وضعیت سوءاستفاده کنند.

آنکارا اعتقاد دارد رژیم صهیونیستی به دنبال افزایش بی‌ثباتی و انحراف توجه از موضوعات دیگر مانند وضعیت غزه است. آنکارا همچنین معتقد است سیاست راهبردی رژیم صهیونیستی بی‌ثبات کردن منطقه است.

 در عین حال، عربستان سعودی هرگونه حمله نظامی علیه ایران را رد می‌کند و معتقد است ثبات منطقه‌ای برای جذب سرمایه‌گذاری خارجی ضروری است. هرگونه درگیری به تکرار سناریوی حمله به آرامکو در بقیق (۲۰۱۹ میلادی) منجر خواهد شد که در آن ایران احتمالاً سایت‌های نظامی آمریکا را در عربستان هدف قرار خواهد داد. علاوه بر این، بستن تنگه هرمز، که تقریباً یک سوم صادرات نفت جهان از آن عبور می‌کند، باعث افزایش شدید قیمت‌ها و اختلال در زنجیره‌های تأمین جهانی خواهد شد.

عربستان از تبدیل شدن خاک خود به «میدان جنگ» خودداری می‌کند و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان رسماً به طرف ایرانی اطلاع داده است این پادشاهی اجازه هیچ گونه اقدام نظامی از خاک خود علیه ایران نخواهد داد. سعودی ها سقوط نظام جمهوری اسلامی یا هرج و مرج در آن را تهدیدی برای ثبات منطقه‌ای می‌دانند. هرگونه حمله‌ای از این دست می‌تواند موج عظیمی از پناهندگان ایجاد کند و به جولان جنبش‌های افراطی در منطقه دامن بزند. علاوه بر این، هرگونه جرقه درگیری در ایران می‌تواند دستاوردهای توسعه‌محور و امنیتی عربستان را به آتش بکشد. 

ولیعهد عربستان رسماً به طرف ایرانی اطلاع داده است این پادشاهی اجازه هیچ گونه اقدام نظامی از خاک خود علیه ایران نخواهد داد

ترکیه-عربستان-پاکستان و تشکیل ائتلاف بازدارنده راهبردی

در بحبوحه تحولات منطقه‌ای و جهانی، عربستان، ترکیه و پاکستان قصد دارند از منافع مشترک خود محافظت و خلاء امنیتی منطقه‌ای را پر کنند. این اتحاد به دنبال ادغام سه عنصر کلیدی قدرت است: 

1. وزن مالی، سرمایه‌گذاری و نفوذ سیاسی - مذهبی عربستان 

2. تجربه نظامی گسترده و صنایع دفاعی پیشرفته ترکیه، ازجمله پهپادها و کشتی‌های جنگی 

3. جایگاه پاکستان به عنوان تنها قدرت هسته‌ای جهان اسلام، تخصص آن در توسعه موشک‌های بالستیک و نیروی نظامی بزرگ آن

این اتحاد بر مبنای پیش‌نویس توافق‌نامه‌ای (مشابه ماده ۵ ناتو) است که چتر حفاظتی جمعی فراهم می‌کند، به این معنی که حمله به یکی از اعضا، حمله به همه اعضا به شمار می‌رود. این سه کشور، به ویژه با توجه به تغییر اولویت‌های سیاسی در واشنگتن، نیاز فزاینده‌ای به تقویت استقلال راهبردی خود و کاهش وابستگی مطلق به تضامین‌ امنیتی آمریکا احساس می‌کنند.

هدف این اتحاد، بازدارندگی و مهار تجاوز نظامی فزاینده رژیم صهیونیستی در منطقه، به ویژه پس از عملیات نظامی در غزه و لبنان و تهدیدات متوجه ایران است. همچنین هدفش جلوگیری از دخالت خارجی و «سلطه» خارجی در امور منطقه، با تمرکز بر مبارزه با تروریسم و ثبات منطقه‌ای است. 

موفقیت این اتحاد سه‌جانبه به تعادل ظریف بین منافع ملی و فشارهای ژئوپلیتیکی بستگی دارد، در حالی که رژیم صهیونیستی با نگرانی زیادی به آن نگاه می‌کند، زیرا این اتحاد قواعد بازی را که به آن عادت کرده است، تغییر می‌دهد.