گزارش «الخلیج آنلاین»؛

تنگه هرمز، گلوگاه امنیت انرژی جهانی

بسته شدن تنگه هرمز به مدت نزدیک به سه ماه، پرسش‌های اساسی درباره امنیت انرژی جهانی مطرح کرد، به ویژه اینکه هرمز یکی از مهمترین مسیر‌های ترانزیت نفت جهان است.
تاریخ انتشار: سه‌شنبه ۰۲ تير ۱۴۰۵ - 23 June 2026

تنگه هرمز، گلوگاه امنیت انرژی جهانی

به گزارش «راهبرد معاصر»؛ اظهارات یاسر الرمیان، رئیس صندوق سرمایه گذاری عمومی سعودی و رئیس هیئت مدیره آرامکو پس از اعلام اینکه این شرکت در حال بررسی ایجاد تأسیسات ذخیره‌سازی گسترده‌تر در سراسر جهان است، علاوه بر آنچه در حال حاضر در تعدادی از بازارهای بین‌المللی دارد، خطوط کلی جهت‌گیری جدیدی را در راهبرد بزرگترین شرکت نفتی جهان آشکار کرد.

این اظهارات پس از ماه‌ها جنگ در منطقه، بسته شدن تنگه هرمز و اختلالات گسترده در انرژی و تجارت جهانی که به دنبال آن رخ داد، مطرح شد. وی این روند را به تجربه جنگ اخیر مرتبط دانست و گفت، خط لوله شرق-غرب، علاوه بر ذخایر راهبردی ای که پادشاهی در خارج از کشور دارد، در جلوگیری از بحران بزرگتر در بازارهای جهانی در دوره اختلال در ناوبری به وسیله تنگه هرمز نقش داشته است.

این اظهارات نشان دهنده آگاهی روزافزون در بخش انرژی است که تکیه بر مسیر دریایی واحد دیگر برای تضمین تأمین پایدار کافی نیست

بحران هرمز چه چیزی آشکار کرد؟

جنگ اخیر در خاورمیانه و بسته شدن تنگه هرمز به مدت نزدیک به سه ماه، پرسش‌های اساسی درباره امنیت انرژی جهانی مطرح کرده است، به ویژه اینکه تنگه هرمز یکی از مهمترین مسیرهای ترانزیت نفت جهان است.

در مدت بحران، ترافیک کشتیرانی به شدت مختل شد، در حالی که بازارها با نگرانی‌های فزاینده‌ای درباره جریان تأمین انرژی از منطقه خلیج فارس روبرو بودند. در همین زمینه، رئیس هیئت مدیره آرامکو در اجلاس «اولویت-اروپا ۲۰۲۶» در رم، پایتخت ایتالیا گفت، برنامه‌ریزی بلندمدت اتخاذ شده دهه‌ها پیش به محافظت از بازارهای جهانی در برابر پیامدهای جدی‌تر کمک کرده است. تأسیس خط لوله شرق-غرب در دهه ۱۹۸۰، علاوه بر ذخایر راهبردی واقع در خارج از پادشاهی، به کاهش اثرات بحران کمک کرد.

این اظهارات نشان دهنده آگاهی روزافزون در بخش انرژی است که تکیه بر مسیر دریایی واحد دیگر برای تضمین تأمین پایدار کافی نیست، به ویژه با توجه به تنش‌های ژئوپلیتیکی مکرر در منطقه و خطراتی که آنها برای تجارت جهانی ایجاد می‌کنند.

خط لوله شرق-غرب در مدت جنگ به عنوان یکی از مهمترین ابزارهای مورد استفاده عربستان سعودی برای حفظ جریان صادرات نفت خود ظهور کرد. این خط لوله، نفت خام را از استان الشرقیه به بندر ینبع در دریای سرخ منتقل می‌کند.

طبق گزارش بلومبرگ، این خط لوله در مدت جنگ با حداکثر ظرفیت خود، یعنی حدود ۷ میلیون بشکه در روز، فعالیت می‌کرد و به مقادیر زیادی نفت اجازه می‌داد تا با وجود اختلال در ناوبری خلیج فارس، به بازارهای جهانی جریان یابد.

 شبکه ذخیره‌سازی خارجی

الرمیان فاش کرد، آرامکو در حال حاضر در تعدادی از بازارهای جهانی، به ویژه در آسیا، تأسیسات ذخیره‌سازی دارد و کره جنوبی و ژاپن را به عنوان دو مورد از برجسته‌ترین مکان‌هایی که ذخایر راهبردی نفت خام عربستان در آنها نگهداری می‌شود، نام برد.

اظهارات وی پس از امضای یادداشت تفاهم بین عربستان سعودی و کره جنوبی (۱۴ ژوئن) مطرح شد که شامل افزایش مقادیر نفت خام ذخیره شده عربستان سعودی در ذخایر راهبردی نفت کره بود که به افزایش امنیت عرضه و افزایش انعطاف‌پذیری زنجیره‌های تأمین برای هر دو طرف کمک می‌کند. این تأسیسات از اهمیت ویژه‌ای برخوردارند، زیرا به شرکت اجازه می‌دهند مقادیری از نفت را نزدیک به مراکز اصلی تقاضا نگه دارد، که این موضوع زمان تحویل را کوتاه می‌کند و تأثیر هرگونه اختلالی را که امکان دارد بر مسیرهای حمل و نقل یا خطوط دریایی بین‌المللی تأثیر بگذارد، کاهش می‌دهد.

اهمیت این ذخایر تنها به جنبه تجاری محدود نمی‌شود، بلکه آنها در مواقع اضطراری نیز نقش راهبردی ایفا می‌کنند، زیرا حتی اگر روش‌های حمل و نقل، تولید یا جابجایی دچار اختلال موقت شوند، تداوم عرضه به مشتریان را امکان پذیر می کنند.

اهمیت این ذخایر تنها به جنبه تجاری محدود نمی‌شود، بلکه آنها در مواقع اضطراری نیز نقش راهبردی ایفا می‌کنند

از صادرات تا تأمین مایحتاج

به اعتقاد کارشناسان انرژی، اظهارات الرمیان درباره ایجاد تأسیسات ذخیره‌سازی بزرگتر در سراسر جهان «اهمیتی فراتر از افزایش صرف ظرفیت‌های ذخیره‌سازی دارد»، زیرا نشان‌دهنده روند وسیع‌تری است که بر تأمین منابع جهانی و نه فقط تضمین فرآیند صادرات از پادشاهی تمرکز دارد.

امروزه، به نظر می‌آید آرامکو نگران تضمین دسترسی به نفت خام در نزدیکی بازارهای نهایی است، به طوری که حتی در صورت بروز بحران یا اختلالات ناگهانی، تقاضا قابل تأمین باشد.

این رویکرد، توانایی شرکت را برای مقابله با نوسانات بازار و پاسخگویی سریع به تقاضا، به ویژه در آسیا، که بزرگترین مقصد صادرات نفت عربستان سعودی است و برخی از سریع‌ترین اقتصادهای در حال رشد جهان را در بر می‌گیرد، افزایش می‌دهد.

این گام به این معنی است که ذخیره‌سازی خارجی به بخشی از راهبرد گسترده‌تر مدیریت خطر تبدیل شده که بر تنوع‌بخشی به مسیرهای حمل و نقل، مکان‌های ذخیره‌سازی و مراکز توزیع متکی است و در نتیجه قابلیت اطمینان عرضه را افزایش و تأثیر بحران‌های ژئوپلیتیکی را کاهش می‌دهد.

ارسال نظر
captcha
پربیننده ترین اخبار