گزارش‌ «وال‌استریت ژورنال»؛

جنگ آمریکا، ویرانگر رؤیاهای اعراب

جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، بار دیگر اقتصاد جهانی ازجمله در حوزه خلیج‌فارس را با چالش‌های بی‌سابقه‌ای مواجه کرده است.

اندیشکده‌های خارجی

تاریخ انتشار: دوشنبه ۳۱ فروردين ۱۴۰۵ - 20 April 2026

به گزارش «راهبرد معاصر»؛ اقتصاد جهانی که پیش‌تر عمدتاً تحت‌تأثیر متغیرهای کلان اقتصادی مانند نرخ بهره، رشد تولید ناخالص جهانی یا چرخه‌های تجاری بود، اکنون به‌شدت در برابر درگیری‌های نظامی آسیب‌پذیر شده است.

در مناطقی مانند کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس که سرمایه‌گذاری خارجی بالاست، شوک‌ها می‌توانند پیامدهای جدی‌تری داشته باشند

درگیری‌هایی که در نقاط حساس ژئوپلیتیکی رخ می‌دهند چه در خاورمیانه، چه در دریای جنوبی چین یا شرق اروپا، به واسطه نقش آن‌ها در انتقال انرژی، امنیت کشتیرانی، شبکه‌های فناوری و جریان سرمایه، به‌سرعت پیامدهای جهانی بر جای می‌گذارند. در چنین شرایطی، نخستین واکنش اقتصاد جهانی فروپاشی موقت قطعیت و جهش بی‌ثباتی درباره آینده عرضه انرژی، تداوم تجارت و ثبات بازارهای مالی است.

مقام‌های آمریکایی گفتند، امارات متحده عربی با واشنگتن درباره دریافت حمایت مالی در صورت افزایش بحران اقتصادی ناشی از جنگ مذاکره کرده است.

مناطق مهم ژئوپلیتیکی جهان مانند حوزه خلیج فارس و دریای سرخ سهم قابل‌توجهی از عرضه نفت و گاز را تأمین می‌کنند و همچنین دارای مسیرهای حیاتی انتقال مانند تنگه‌ها، خطوط لوله و پایانه‌های صادراتی‌اند. اختلال در هر یک از این نقاط، حتی اگر از نظر فیزیکی کوچک باشد، در بُعد جهانی آثار بزرگی ایجاد می‌کند.

در مناطقی مانند کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس که سرمایه‌گذاری خارجی بالاست، این شوک‌ها می‌توانند پیامدهای جدی‌تری داشته باشند. امارات متحده عربی که همواره مقصد جذابی برای سرمایه‌گذاران خارجی بوده است، شاهد کاهش ورود سرمایه‌های جدید خواهد بود.

بخش مهمی از موفقیت اقتصادی امارات بر ثبات، محیط مالیاتی مناسب و جریان آزاد سرمایه است و هر نوع درگیری در منطقه، سرعت ورود سرمایه و اجرای پروژه‌های کلان در حوزه‌های بندری، لجستیکی و فناوری را کند می‌کند.

در این راستا اماراتی‌ها تأیید کردند، با اثرات خیلی بد اقتصادی ناشی از درگیری اخیر مقابله کرده‌اند، اما هنوز امکان دارد به حمایت مالی فوری از طرف ایالات متحده نیاز داشته باشند.

عربستان در چارچوب برنامه تحول اقتصادی چشم‌انداز 2030، به‌شدت به جذب سرمایه برای اجرای پروژه‌های عظیم وابسته است

به گفته مقام‌های آمریکایی، امارات متحده عربی از ایالات متحده درخواست شبکه ایمنی مالی در زمان جنگ و با اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، درباره امکان دسترسی به دلار در صورت ادامه درگیری در خاورمیانه گفت‌وگو کرده است. امارات متحده عربی به واشنگتن اطلاع داد، اگر دلار کافی تأمین نشود، مجبور خواهد شد نفت خود را به یوان بفروشد.

امارات همچنین به آمریکایی‌ها تأکید کرد، تصمیم دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا برای حمله به ایران همان چیزی است که این کشور را وارد درگیری ویرانگر می‌کند که پیامدهایش امکان دارد ادامه یابد.

داده‌های مؤسسات پژوهشی منطقه‌ای مانند Arab Monetary Fund نشان می‌دهد، حتی شوک‌های کوتاه‌مدت می‌توانند موجب عقب‌نشینی موقت سرمایه‌گذاران بین‌المللی شوند.

فشار جنگ بر عربستان

عربستان سعودی نیز در موقعیتی مشابه قرار دارد. این کشور در چارچوب برنامه تحول اقتصادی چشم‌انداز 2030، به‌شدت به جذب سرمایه برای اجرای پروژه‌های عظیمی مانند نئوم وابسته است. طبق ارزیابی‌های بانک‌های سرمایه‌گذاری بین‌المللی ازجمله گلدمن ساکس و مورگان استنلی، سرمایه‌گذاران در شرایط بی‌ثباتی بیشتر به رفتار انتظار و مشاهده روی می‌آورند و همین موضوع سرعت پیشبرد پروژه‌های بزرگ را کاهش می‌دهد.

افزایش هزینه‌های تأمین مالی در این دوره‌ها، که می‌تواند بین یک تا ۱.۸ درصد رشد کند، فشار مضاعفی بر پروژه‌های زیرساختی و توسعه‌ای عربستان وارد می‌کند. این روند خطر تاخیر در تحویل پروژه‌ها، کاهش جذابیت منطقه برای سرمایه‌گذاران جهانی و کاهش اثرگذاری پروژه‌های اقتصادی را بر رشد غیرنفتی به همراه دارد.

کلمات کلیدی: تنگه هرمز امارات عربستان اقتصاد جهانی کشتیرانی