وزارت خارجه: تماس مستقیمی با آمریکا پس از توقف نشست چهارجانبه نداشتیم
بقائی درباره رایزنی درباره هستهای و تحریمها گفت: موضوع هستهای در کنار رفع تحریمها دو موضوعی است که قرار است در بازه زمانی 60 روز بررسی شود. اما طبق یادداشت تفاهم آغاز مذاکره در این خصوص منوط به اجرای برخی بندهای یادداشت تفاهم است. ما تلاش میکنیم همه بندهای یادداشت تفاهم محقق شود. به گزارش راهبردمعاصر، اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران امروز سه شنبه 2 خرداد ماه در نشست خبری هفتگی خود پاسخگوی سئوالات خبرنگاران شد.
بقائی در ابتدا درباره ادعای مقامات آمریکایی مبنی بر آغاز گفتگوهای هستهای و عزیمت بازرسان به تهران گفت: ما نه دیداری با گروسی داشتیم و نه برنامهای برای بازرسی آژانس از تاسیسات آسیب دیده هستهای ناشی از تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی داریم. در این خصوص هیچ شیوه نامهای وجود ندارد. ما روال جاری را بر اساس انپیتی ادامه خواهیم داد.
در خصوص قطعنامه شورای حکام از کشورهایی که مسئولانه با آمریکا و اروپا همکاری نکردند تشکر میکنم. رای منفی روسیه، چین و نیجر خیلی مسئولانه بود، متاسفانه برخیها هم رای مثبت دادند. این رفتار دوگانه حتما قابل قبول نیست.
در رابطه با اموال بلوکه شده هر طور که به صلاح کشور باشد تصمیم میگیریم
وی درباره نحوه خرج کردن اموال بلوکه شده ایران و ادعاهای آمریکا در این خصوص گفت: برای ما جالب است که فلسفه و هدف جنگ که از بین بردن تمدن ایران و فروپاشی ایران است تبدیل به ثروتمند کردن کشاورزان آمریکا شده است. ما در رابطه با اموال هر طور که به صلاح کشور باشد تصمیم میگیریم.
در مورد خرید کالا، وزارت کشاورزی هر آنطور که تشخیص دهد محدودیت ندارد. آقای همتی درباره سایر موارد هم مشخصا در زمینه هزینه کرد از داراییهای مسدود شده ایران توضیحاتی دادند. مهم این است که اموال مسدود شده ایران در دسترس برای استفاده آزادانه است و هرطور که تشخیص دهد مصرف میکند.
اروپا اگر خواهان نقش است باید رویکرد خودش را تغییر دهد
سخنگوی وزارت خارجه درباره نقش کشورهای اروپایی در مذاکرات و توافق نهایی گفت: اروپاییها به دلیل رفتارشان در این دو سال خودشان را به حاشیه راندند. در جریان موسوم به اسنپ بک طرف اروپایی هیچ تلاشی از خود نشان نداد و رفتار غیرمسئولانه داشتند. دنیا شاهد این است، اروپا اگر خواهان نقش است باید رویکرد خودش را تغییر دهد. با نقزنی قرار نیست جایگاه اروپا ارتقا پیدا کند.
پس از تهدیدات آمریکا نشست چهارجانبه تشکیل نشد
وی درباره عدم حضور ایران در نشست چهارجانبه در سوئیس گفت: جلسه چهارجانبه با ایران و آمریکا و دو میانجی یک ساعت و نیم ادامه پیدا کرد و قرار شد با وقفه نیم ساعته ادامه پیدا کند، اما در همین فاصله با تهدیدات آمریکا مواجه شدیم و نشست چهارجانبه تشکیل نشد و ادامه مذاکرات با میانجیها صورت گرفت. ما هیچ تماس مستقیم دیگری با آمریکا نداشتیم. مصحلت این بود از طریق میانجی به تبادل پیام ادامه دهیم.
توقف جنگ در لبنان جزو لاینفک اجزای یادداشت تفاهم و آتش بس بود
وی در پاسخ به تسنیم درباره واحد جلوگیری از منازعه در لبنان و تفاهم برای خروج نیروهای صهیونیستی از لبنان گفت: ما از ابتدای تفاهم آتش بس تا به امروز شاهد تداوم تجاوزات رژیم صهیونیستی علیه لبنان بودهایم. توقف جنگ در لبنان جزو لاینفک اجزای یادداشت تفاهم و آتش بس بود.
تعهد آمریکا کاملا روشن است و هیچ بهانهای قابل پذیرش نیست. سازوکاری که تفاهم شد با حضور طرفین یعنی آمریکا و ایران و میانجی گران، دولت لبنان بر حسن اجرای بند یک یادداشت تفاهم نظارت میکند و از بروز برخورد نظامی جلوگیری میکند. درباره جزئیات باید بیشتر کار شود و موضوع پیچیدهای است. درباره طرفهای ذی مدخل باید توضیحات بیشتری داده شود.
معافیت برای فروش نفت ایران
بقائی درباره معافیت برای فروش نفت ایران گفت: مجوز دیروز توسط وزارت خزانه داری آمریکا صادر شد و از همان اول که صادر شد قابلیت اجرا دارد.
پیگیری نقش برخی کشورها در حمله به ایران
وی درباره پیگیری نقش برخی کشورها در حمله به ایران گفت: ما شواهد و ادله کافی داریم تا اثبات کنیم برخی کشورهای منطقه در جریان تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران نقش فعالانه داشتند. این را حتما مستندسازی میکنیم و مطالبه میکنیم. اینکه برخیها به مشارکت این کشورها صحه گذاشتند مسئولیت آنان را سنگینتر میکند. اقدام آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران کاملا غیرقانونی بود و هر کسی که در اختیار گذاشتن فضای کشور خود مشارکت کرده حتما مسئولیت خواهد داشت.
موضوع موشکی و توانمندیهای دفاعی ایران هیچوقت بحث مذاکراتی نخواهد بود
سخنگوی وزارت خارجه درباره ادعای بحث موشکی در مذاکرات سوئیس گفت: موضوع موشکی و توانمندیهای دفاعی ایران اصلا بحث مذاکراتی نبوده و هیچوقت هم نخواهد بود.
فرانسه اگر میخواهد نقشی داشته باشد باید حتما در رویکرد خودش تجدیدنظر کند
وی در واکنش به ادعای فرانسه برای نقش داشتن در برنامه هستهای ایران و حضور در توافق نهایی گفت: این حرفها لاف در غریبی است. متاسفانه برخی کشورهای اروپایی عادت کردهاند که از یک سو خودشان را به حاشیه برانند و از طرف دیگری هر روندی راه میافتد در صدد کارشکنی برمیآیند. این رفتارها زیبنده فرانسه نیست. فرانسه اگر میخواهد نقشی داشته باشد باید حتما در رویکرد خودش تجدیدنظر کند و به جای این اظهارات رویکرد مثبت در تحولات منطقه ما داشته باشد.
پولهای بلوکه شده و تعهد آمریکا
بقائی درباره میزان پولهای بلوکه شده و نقش قطر برای در دسترس قرار گرفتن آنها گفت: مهم برای ما این است که به داراییهای به ناحق مسدود شده ایرانیان دسترسی داشته باشیم. اینکه جزئیات به چه شکل و چه نحوی است تعهد آمریکا است. آن چیزی که به ما ارتباط پیدا میکند اطمینان از ایفای تعهد طرف مقابل است.
عدم حضور ایران در نشست خبری اجلاس چهارجانبه سوئیس
سخنگوی وزارت خارجه درباره خروج رسانهها از نشست چهارجانبه و عدم حضور ایران در نشست خبری گفت: ما برای کار رسانهای و تبلیغاتی نرفته بودیم. این نشست برای پیگیری اجرای تعهدات طرف مقابل بود و هرآنچه که باعث شود هدف اصلی تحت شعاع قرار بگیرد ضرورت ندارد و احساس کردیم نیاز به چنان برنامههای رسانهای نیست.
کل دنیا مخالفت خودش را با اقدامات آمریکا اعلام کرده است
وی در واکنش به گزارشها درباره مخالفت مردم آمریکا با جنگ علیه ایران گفت: این جنگ مشخص است تحمیلی است، که آمریکا و رژیم صهیونیستی بر مردم ایران و منطقه تحمیل کردند. لذا اینکه مردم آمریکا خواستار پایان این جنگ باشند و از اقدام دولتمردانشان حمایت نکنند امر طبیعی است. نه فقط مردم آمریکا بلکه کل دنیا مخالفت خودش را با اقدامات آمریکا اعلام کرده است.
در سوئیس هیچ گفتگویی درباره جزئیات برنامه هستهای نداشتیم
بقائی درباره رایزنی درباره هستهای و تحریمها گفت: موضوع هستهای در کنار رفع تحریمها دو موضوعی است که قرار است در بازه زمانی 60 روز بررسی شود. اما طبق یادداشت تفاهم آغاز مذاکره در این خصوص منوط به اجرای برخی بندهای یادداشت تفاهم است. ما تلاش میکنیم همه بندهای یادداشت تفاهم محقق شود.
در سوئیس به غیر از بیان مواضع کلی ما هیچ گفتگویی درباره جزئیات برنامه هستهای نداشتیم. آنان مواضع خود را بیان کردند و ما پاسخ مقتضی دادیم. باید ببینیم وضعیت اجرای یادداشت تفاهم به چه سمتی میرود.
از هر پیشنهادی که برای امنیت منطقه باشد استقبال میکنیم
وی درباره احتمال برگزاری نشست با همسایگان گفت: ما با کشورهای منطقه به عنوان همسایگان دائمی باید سازوکاری مبتنی بر اعتماد متقابل برای اطمینان از امنیت مشترک منطقه ایجاد کنیم. ما قبلا هم پیشنهاد داده بودیم که گفتگو صورت بگیرد. ما از هر پیشنهادی که برای امنیت منطقه باشد و بدون حضور نیروهای خارجی باشد، استقبال میکنیم و آماده هستیم.
اگر طرف مقابل تعهداتش را اجرا نکند نباید انتظار داشته باشد ایران یک سویه به تعهداتش عمل کند
سخنگوی وزارت خارجه در خصوص عدم اجرای تعهدات از سوی آمریکا و ضمانت این امر گفت: ما از همه ابزارها برای اطمینان از ایفای تعهدات طرفین استفاده کردیم. طرف ما بر اساس یادداشت تفاهم، دولت آمریکا است و ما تاکید کردیم تعهد در برابر تعهد و اگر اجرا نکنند نباید انتظار داشته باشند ایران یک سویه به تعهداتش عمل کند. امیدواریم نشست سوئیس گام موثری در اجرای بندهای یادداشت تفاهم باشد.
تعهدات آمریکا مشخص است یعنی رفع تحریمهای اولیه، ثانویه، شورای امنیت و شورای حکام
وی در خصوص تضمینهای آمریکا برای اجرای تعهدات و بحث رفع تحریمها گفت: آنچه که دیروز صادر شد مجوز لازم برای فروش نفت و مشتقات نفتی و پتروشیمی همراه با لوازم کار است. یعنی باید مسائل ایمنی و بانکی هم رعایت شود. درباره سایر تحریمها قرار است در بازه زمانی 60 روز صحبت کنیم. تعهدات آمریکا مشخص است یعنی رفع تحریمهای اولیه، ثانویه، شورای امنیت و شورای حکام که باید در روزهای آینده صحبت کنیم.
سفر قالیباف به چین
بقائی درباره سفر قالیباف به چین گفت: در مورد سفر ایشان به چین باید از مجلس سوال باشد. اصل موضوع وجود دارد و قرار است چنین سفری صورت گیرد اما مجلس اظهارنظر میکند. دغدغه ایران حفظ و تامین منافع ملت ایران است. هم در حوزه هستهای و هم رفع تحریمها خیلی صحبت شده است و ابهامی وجود ندارد که ایران از مجرای دیپلماسی به دنبال تامین چه موارد و حقوقی است.
کارگروه پیگیری آزادسازی امول بلوکه شده
سخنگوی وزارت خارجه درباره کارگروه پیگیری آزادسازی امول بلوکه شده گفت: ما کارگروهی برای نظارت و اجرای تعهدات طرف مقابل داریم، اما درباره اموال مسدود شده باید دسترسی آزادانه داشته باشیم به نحوی که بانک مرکزی تشخیص دهد برای خرید کالاهای مدنظر.
صندوق بازسازی ایران
بقائی درباره صندوق بازسازی ایران گفت: در مورد ابعاد مختلف این موضوع در نشست سوئیس صحبت شد، از قبل هم صحبت شده بود. این موضوع جزئیات زیادی دارد و بخشی از آن صحبت شده و ادامه دارد. باید طی هفتههای آینده به جمعبندی برسیم.
نقش عمان در مدیریت تنگه هرمز
وی درباره نقش عمان در مدیریت تنگه هرمز گفت: عمان و ایران هر دو کشور ساحلی تنگه هرمز هستند. برای تردد ایمن کشتیها باید هماهنگی بین دو کشور صورت بگیرد. در جریان سفر آقای قالیباف به مسقط این موضوع مورد بحث و بررسی قرار میگیرد.
تدابیر حضور افغانستانیها در مراسم تشییع پیکر رهبر انقلاب
بقائی درباره تدابیر حضور افغانستانیها در مراسم تشییع پیکر رهبر انقلاب گفت: ما انتظار داریم تعداد زیادی از مردم افغانستان در این مراسم شرکت کنند و تدابیر لازم از سوی سفارت ایران در کابل انجام شده است.
آینده روابط با کشورهای منطقه
وی درباره آینده روابط با کشورهای منطقه گفت: آینده منطقه و روابط ما با کشورهای منطقه نمیتواند بدون تاثیرپذیری از تحولات منطقه باشد. ما از رفتار برخی کشورهای منطقه و همدستی با طرفهای متجاوز آسیب زیادی متحمل شدیم و این در خاطر ایرانیان باقی میماند. متاسفانه برخی امکانات و حمایتهای خود را در اختیار طرف متجاوز قرار دادند.
ما اصرار داریم روابط بین کشورهای منطقه بر اساس حسن همجواری و رعایت حاکمیت ملی همه طرفها باشد، اما از طرف دیگر تجربه تلخ حمایت از تجاوزات به ایران را نمیتوانیم فراموش کنیم و حتما در روابط آینده در نظر داریم.
تعهد آمریکا برای عدم حمله به ایران و وضعیت نیروهای آمریکایی در منطقه
وی درباره تعهد آمریکا برای عدم حمله به ایران و وضعیت نیروهای آمریکایی در منطقه گفت: دو تعهد مشخص است. یکی اینکه تا ظرف 30 روز پس از توافق نهایی نیروهای نظامی آمریکا باید از محیط پیرامونی ایران خارج شوند. این را باید در حین گفتکوها بحث کنیم.
تعهد دیگر این است که در بازه زمانی مذاکرات به هیچ عنوان به نیروهای خود در منطقه اضافه نکند. ما به دقت رصد میکنیم و باید راجع به جزئیات و ابعادش به جمعبندی برسیم.
آخرین وضعیت 4 تبعه ایرانی بازداشت شده در کویت
بقائی درباره آخرین وضعیت چهار تبعه ایرانی بازداشت شده در کویت گفت: دولت کویت موظف است اجازه دسترسی کنسولی به شهروندان ایرانی بدهد و سفارت ما مستمر پیگیر این اتباع دستگیر شده است و بی توجهی کویت به مسئولیتش نسبت به حقوق بینالملل جای تاسف دارد.
عمان نقش ویژهای در کاهش تنش در منطقه داشته است
سخنگوی وزارت خارجه درباره حضور هیات ایرانی در عمان گفت: این سفر دوجانبه است و در راستای تقویت مناسبات ایران و عمان است. رابطه ما با عمان ممتاز است. موضع عمانیها در تجاوز به ایران مسئولانه بود و ما قدردان این رویکرد مسئولانه هستیم.
عمان نقش ویژهای در کاهش تنش در منطقه داشته و این از جهت اقداماتشان قابل تقدیر است. در خصوص تنگه هرمز عمان به عنوان کشور ساحلی نقش مشخصی دارد و قرار است درباره مدیریت تنگه هرمز گفتگو شود.
اظهارات ونس مبنی بر رفتار گیج کننده ایران در مذاکرات
وی در واکنش به اظهارات ونس مبنی بر رفتار گیج کننده ایران در مذاکرات گفت: ما هدفمان از این سفر پیگیری اجرای تعهدات طرف مقابل بود و از ابتدا بنا نداشتیم که وارد روندهایی شویم که صرفا اصل موضوع را تحت شعاع قرار میدهد.
سفر رئیس جمهور به پاکستان سفر به یک کشور دوست است
بقائی درباره سفر رئیس جمهور به پاکستان گفت: سفر رئیس جمهور به پاکستان سفر به یک کشور دوست است. ما با پاکستان به ویژه نقشی که ایفا کرده در میانجیگری، دارای روابط مهمی هستیم. در گذشته مقامات پاکستانی سفرهای زیادی به ایران داشتند و این سفر در راستای پاسخ به سفر قبلی مقامات پاکستانی است.
نحوه کارکرد کمیته عالی برای اجرای یادداشت تفاهم
وی درباره نحوه کارکرد کمیته عالی برای اجرای یادداشت تفاهم گفت: ما دیروز مذاکرات فنی را به ریاست آقای غریب ابادی ادامه دادیم و فعلا با تشکیل چهار گروه تفاهم شده تا بر اجرای یادداشت تفاهم رصد داشته باشند. کمیته عالی شامل نمایندگان ایران و آمریکا و دو کشور میانجی است. کارگروههای پایینتر هم کارهای خودشان را از دیروز شروع کردند و هر وقت لازم باشد جلسه خواهند داشت.
حضور نظامی آمریکا صرفا در راستای تفرقه و جدایی عمل میکند
بقائی درباره سازوکار امنیتی در منطقه گفت: هر سازوکاری باید بر مبنای نظر کشورهای منطقه صورت بگیرد. حضور آمریکا ثابت شده چه بلاهایی برای منطقه دارد و حضور نظامی آمریکا صرفا در راستای تفرقه و جدایی عمل میکند. باید در نظر داشت آزموده را آزمودن خطاست.
نحوه اجرایی شدن یادداشت تفاهم
وی درباره نحوه اجرایی شدن یادداشت تفاهم گفت: ما همزمان همه بندها را مدنظر داریم، از بند یک تا چهارده. این جور نیست که مرحله بندی کنیم اما برخی بندها مانند یک، چهار، پنج و یازده به نوعی پیش شرط شروع مذاکرات برای توافق نهایی است.
پیگیری ابعاد حقوقی تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی
بقائی درباره پیگیری ابعاد حقوقی تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی گفت: یادداشت تفاهم برای خاتمه جنگ است. ما از همه ابزارها برای پیگیری اجرای عدالت درباره تک تک ایرانیان که در دو جنگ اخیر جانشان را از دست دادند، استفاه میکنیم. این موضوع مجزایی است که در مسیر خودش از همه جهات پیگیری شود./تسنیم