چرا ارزهای خارجی در روزهای اخیر گران شد؟

به گزارش راهبرد معاصر؛ قیمت ارز و سکه در چند روز گذشته سیر صعودی به خود گرفته است، اما این صعود قیمت به چه عواملی وابسته بوده و بازار در روزهای آینده به چه شکلی پیش خواهد رفت، در زیر به چند عامل افزایش قیمت ارز اشاره خواهیم کرد:

افزایش تقاضا برای ارز

معمولا در اواخر هر سال به علت افزایش سفرهای خارجی نوروزی بازار با افزایش تقاضا و افزایش قیمت مواجه می شود این عامل را می توان مهمترین نکته افزایش قیمت دلار در روزهای اخیر برشمرد. گرفتن عیدی و سنوات کارمندان و کارگران و افزایش قدرت خرید مردم برای طلا عامل دیگری است که اثرات خود را بر افزایش تقاضا و گرانی در چند روز اخیر گذاشته که این عامل تا پایان سال بوده و در فروردین ماه به شدت فروکش خواهد کرد.

سر رسیدن گواهی سپرده های 20 درصدی

سال گذشته برای کنترل قیمت ارز بانک مرکزی مجوز سپرده های گواهی ریالی با سود 20 درصد را صادر کرد، سررسید گواهی سپرده 20 درصدی که در سال گذشته برای کنترل قیمت بازار فروخته شد باعث افزایش نسبی قیمت در روزهای اخیر شده است، سیاست های ارزی بانک مرکزی در ابتدای سال مناسب بوده قبل از آن بانک مرکزی با سود سپرده 15 درصد برای سپرده های بلند مدت و سود 10 درصد برای سود سپرده های کوتاه مدت را در نظر گرفته بود که این راهکار عملا پیش نرفته بود و نتوانسته بود مشتریان زیادی را جذب کند اما با 20 درصد کردن سود سپرده های یک ساله بانک ها توانستند منابع خوبی را جذب کنند و در طول مدت کوتاهی 240هزار میلیارد تومان جذب بانک ها شده است.

مشتریان بانکی اگر سپرده های خود را در کمتر از یک سال خارج می کردند سود 14 درصدی به آنان تعلق می گرفت که برای متضرر نشدن، سپرده های خود را یک سال حفظ کردند.

بانک مرکزی باید با حفظ رویه موجود نگذارد مقدار قابل توجهی نقدینگی وارد بازار شود، بازار از بیم ورود غول نقدینگی روند افزایشی گرفته و با مدیریت صحیح بانک مرکزی این بیم در آینده نزدیک از بین خواهد رفت و دلیل این افزایش قیمت از بین رود.

شایعه برخورد با صرافی ها در دوبی

اما علت دیگر افزایش قیمت ارز شایعات برخی رسانه های معاند در دوبی بود، در این شهر خبری مبنی بر برخورد جدی با صرافان مطرح شد، این شایعه خبر کذبی بود ولی صرافان این خبر را جدی گرفته و باعث کاهش مبادلات آنان با تهران شد، با مشخص شدن دروغ در این شایعه، این علت افزایش قیمت ارز نیز از بین رفت.

تاخیر در بازگشت ارز حاصل از صادرات

با کاهش ارزش ریال نسبت به دلار، قیمت کالا در ایران در مقایسه با خارج از کشور( حتی کشورهایی مانند عراق) به شدت ارزان شده و در این شرایط میل به صادرات به شدت افزایش می یابد در صورت ممنوعیت صادرات کالایی مانند گوسفند یا مرغ ، صادرات این کالا از مبادی غیر رسمی انجام شده و در اصطلاح  قاچاق می شود. متاسفانه بسیاری از صنایع ایران مانند کشاورزی مواد اولیه را از خارج وارد می کنند، در این صورت به علت بالا رفتن قیمت دلار، قیمت کالا در ایران به شدت بالا رفته و این حالت واردات را توجیه پذیر می کند، افزایش واردات ، تقاضا را در بازار زیاد کرده و در این صورت قیمت ارز دستخوش تغییر قرار خواهد گرفت.

اگر دولت بتواند با عرضه صحیح کالاها، سخت گیری در قاچاق، رصد پتروشیمی ها و شرکت هایی که ارز دولتی گرفته اند، بازار ارز را کنترل کند این عامل نیز از بین می رود.

بهره سخن

دیر بازگشت ارز حاصل از صادرات در چند ماه اخیر نیز وجود داشته و نکته این است که با التهاب بازارهایی مانند گوشت این التهاب افزوده شده که این علت گرانی با مدیریتی کوتاه مدت از بین خواهد رفت، در افزایش قیمت اخیر 2 دلیل از هم مهمتر بود: ابتدا سررسید گواهی سپرده های ارزی و دوم افزایش تقاضا در آخر سال که در سال های قبل و در شرایط عادی نیز این افزایش تقاضا و افزایش قیمت وجود داشته و موقتی است. افزایش قیمت در این چند روز نگران کننده نبوده و بانک مرکزی می تواند همچنان بازار را کنترل و قیمت ارز به روال کاهشی خود بازگردد.