زمزمه توافق میان ایران و عربستان در آینده‌ای نزدیک-راهبرد معاصر
ثبت نام ایران خودرو امروز پنج شنبه ۱۸ آذر ۱۴۰۰+ لینک ثبت نام و زمان قرعه کشی ایران خودرو ادعای وال استریت ژورنال: دولت بایدن برای تشدید تحریم‌های ایران گام بر می‌دارد برنامه‌های سفر آیت الله رئیسی به لرستان اعلام شد امیرعبداللهیان: تاکنون هیچ پیشنهاد سازنده‌ای از طرف مقابل در مذاکرات نداشتیم قیمت طلا و سکه امروز ۱۸ آذر ۱۴۰۰+ جدول قیمت روز خودرو‌های ایران خودرو و سایپا امروز ۱۸ آذر ۱۴۰۰+ جدول تغییر داور یک دیدار از مسابقات امروز لیگ برتر فوتبال ۲ اتفاق بزرگی که در انتظار بجه عقاب است نشست هیأت‌های ایران، چین و روسیه در وین جزئیات مهم رتبه بندی معلمان با مدرک تحصیلی فرهنگیان اقامه نماز باران در اصفهان تصادف شدید تریلی با مینی بوس در تهران+ جزئیات حقوق کارمندان ۳۰ درصد افزایش یافت؟ قیمت رسمی ۱۱ ارز کاهش یافت اومیکرون به یک قدمی ایران رسید افزایش دو تا سه میلیونی حقوق فرهنگیان با اعمال رتبه بندی معلمان تغییر بزرگ پرسپولیس مقابل هوادار بغض معلم بروجردی توسط دانش آموزان شکست + فیلم نتایج دیدار‌های شب پایانی لیگ قهرمانان اروپا غریب آبادی: فهرست جدید تحریم افراد و نهاد‌های آمریکایی اعلام می‌شود درگیری فیزیکی در پارلمان ترکیه+ فیلم مذاکره کننده ارشد ایران وارد پایتخت اتریش شد پخش زنده فوتبال امروز پنجشنبه ۱۸ آذر از تلویزیون+ جدول حسینی: دولت را با خزانی خالی و کلی بدهی تحویل گرفتیم چرا روسیه واردات فلفل دلمه‌ای از ایران را ممنوع کرد؟ افزایش قیمت ایران خودرو و سایپا به بازار خودرو سامان می‌دهد؟ ترکیب احتمالی استقلال مقابل پیکان مجیدی برادرش را از استقلال اخراج کرد اعتراف هولناک به قتل و مثله کردن جسد زن جوان تهرانی ادعای آمریکا در آستانه دور جدید مذاکرات وین درخواست مهم بورل در تماس تلفنی با امیرعبداللهیان ترکیب احتمالی پرسپولیس برابر هوادار ساعت و زمان دقیق مذاکرات وین امروز پنجشنبه ۱۸ آذر ۱۴۰۰ علی دایی یک نفر را از اعدام نجات داد+ عکس رژیم صهیونیستی به دنبال برگزاری رزمایش ضد ایرانی با آمریکا است گلر پرسپولیس ایران را برای همیشه ترک کرد؟! مرگ ناگوار دو کارگر چاه کن حین حفر چاه در شیراز قیمت‌های جدید خودرو کی اعمال می‌شود؟ بیمه تامین اجتماعی دانشجویان با ۳۱۸ هزارتومان+جزییات شرایط پرداخت وام ۵۰ میلیونی زنان + مشمولان و اسامی بانک ها هفته آینده؛ بررسی ۴ ماده لایحه رتبه بندی معلمان در مجلس یارانه جدید ۱۵۰ هزار تومانی در راه است؟+ زمان واریز یارانه جدید همه چیز درباره قصر محمد بن سلمان در فرانسه + فیلم نحوه پرداخت حقوق و دستمزد+ شرایط جدید بازنشستگی در تامین اجتماعی احساساتی شدن آقای بازیگر در برنامه خندوانه توئیت مهم انریکه مورا درباره مذاکرات وین واکنش اردوغان به سقوط شدید لیر ترکیه ثبت نام خودرو‌ها ایران خودرو با یارانه ۱۲۰ میلیون+ قیمت ایران خودرو آمار کرونا امروز ۱۷ آذر ۱۴۰۰/ افزایش دوباره تعداد فوتی‌های کرونا فضاسازی انگلیس در آستانه مذاکرات وین اولیانوف: اختلافات در وین قابل حل است سردار سلامی: پهپادهای ایرانی در هر نقطه‌ای می‌توانند عملیات کنند بودجه سال ۱۴۰۱ در دولت تصویب شد+ جزئیات پیش‌بینی جدید از قیمت خودرو + لیست آخرین قیمت‌ها نامه مهم بانک مرکزی به صرافی‌ها افسانه پاکرو در آغوش بازیگر معروف ترکیه+ عکس انتقاد بازنشستگان از معطل ماندن لایحه همسان سازی حقوق بازنشستگان قالیباف صحبت‌های خود را درباره موضوع عنابستانی اصلاح کرد قالیباف به ترکیه می‌رود دادستان نظامی جدید استان تهران معرفی شد ناتوانی واکسن فایزر در برابر سویه اومیکرون دولت گذشته فقط می‌خواست برجام را به هر قیمتی بپذیرد معلم نخبه: «رهبری» معلمان را «افسران سپاه پیشرفت» می‌دانند، اما مسؤلان خیر! تعیین شرایط صدور «پروانه بهره‌برداری اجباری اختراعات» / حقوق قانون مخترع به ورثه منتقل می‌شود؟ خبر خوش نیکزاد برای منتظران رتبه بندی معلمان دستور آیت الله رئیسی درباره بازار ارز بازی‌های مجازی برای افزایش نرخ ارز وضعیت نرخ اجاره مسکن در برخی مناطق جنوبی تهران تولد بچه لاما در باغ وحش ارم+ فیلم و تصاویر ماجرای انتصاب‌های جدید در قوه قضائیه چیست؟ واکنش گسترده به انتشار عکس جدید پارسا پیروزفر + فیلم جدول به روز عناوین شغلی بیمه شدگان تامین اجتماعی منتشر شد آیت الله رئیسی: عده‌ای در تلاشند همراه با مذاکرات نرخ ارز را بالا ببرند رئیس جمهور: به دنبال تقویت زمینه‌های حفظ و جذب نخبگان هستیم مراسم روز دانشجو با حضور رئیس‌جمهور در دانشگاه شریف جزئیات جلسه غیرعلنی نمایندگان درباره شفافیت قالیباف: مطالبات دانشجویان فارغ از جناح‌بندی‌های سیاسی است قالیباف: عقب‌ماندگی‌های دولت قبل جبران شود ساعت پخش و تکرار سریال اپیدمی از شبکه 3 + بازیگران و تیزر نگار جواهریان جدا شد! + فیلم رونمایی از احسان علیخانی در جوکر+ عکس جشن تولد ۲۷ سالگی امیر محمد متقیان در کنار پدر و مادرش+ عکس چهره باورنکردنی نیوشا ضیغمی+ عکس حاجی به شایعه طلاق بهاره رهنما پایان داد+ عکس ملاک قیمت گذاری بلیت ۵۰۰ هزارتومانی کنسرت‌های لاکچری چیست؟ بهاره رهنما از سورپرایز تولدش رونمایی کرد+ عکس اظهارات عجیب حسین علیزاده درباره مرحوم شجریان استایل جدید و جنجالی نوید محمدزاده+ عکس طرز تهیه دلمه ماکارونی؛ غذایی جدید برای خانم‌های خلاق کلاه بافتنی و ناموزون فرشته حسینی+ عکس صوت | صدای شهیدان ️ اینفوگرافیک| قرارگاه فرهنگِ انقلابی نماهنگ| روایت رهبر انقلاب از روند پیشرفت صنعت موشکی جمهوری اسلامی ایران لوح| ارتش هالیوودی آمریکا لوح| راه مشترک کلیپ صوتی| در راه قلّه نماهنگ | افتخار به شهدا اینفوگرافیک| خطر ۱۷ میلیون واکسن نزده اینفوگرافیک| شش نکته رهبر انقلاب درباره وظایف امت اسلامی برای اتحاد فیلم‌نوشت | اسوه حسنه لوح| برادران امام لوح| پیام پهلوانان نماهنگ | افتخار سربازی ملت اطلاع نگاشت| قرارگاه آگاهی و امید نماهنگ | فرمان جهاد تبیین ماجرای لغو مجوز صوت و تصویر «روبیکا»+ علت جزئیات تکمیلی نتایج شمارش آرای ریاست جمهوری 1400+ آمار دقیق نتیجه نهایی انتخابات مجلس خبرگان رهبری تهران 1400 نتایج انتخابات شورا‌ی شهر استان تهران ۱۴۰۰+ اسامی آرای آیت الله رئیسی در تهران چقدر بود؟ نتایج انتخابات شورای شهر اراک 1400 نتایج انتخابات شورای شهر قزوین 1400 نتایج انتخابات شورای شهر کرمانشاه 1400 آمار دقیق انتخابات ریاست جمهوری 1400 به تفکیک استان‌ها+ جدول نتایج انتخابات شورای شهر ایلام 1400 نتایج انتخابات شورای شهر قم 1400 نتایج انتخابات شورای شهر ساری 1400 نتایج انتخابات شورای شهر تبریز ۱۴۰۰ نتایج انتخابات شورای شهر سنندج ۱۴۰۰ نتایج انتخابات شورای شهر همدان 1400 نتایج نهایی انتخابات ریاست جمهوری 1400/ آیت الله رییسی برنده انتخابات سیزدهم جدی‌ترین تهدید سایبری فعلی علیه ایران چیست؟ حکمرانی داده‌ها در دنیای دیجیتال مصادیق مجرمانه محیط زیستی جدید در فضای مجازی اعلام شد جریمه سنگین اپل از سوی سازمان ضد انحصار روسیه آپدیت جدید «تلگرام» به جنگ با «کلاب هاوس» رفت کلاب هاوس هک شد/ افشای اطلاعات شخصی ۱.۳ میلیون کاربر سارا بهرامی مهمان این هفته برنامه همرفیق+عکس تأیید هک اطلاعات ۱۵ هزار کاربر آمریکایی ۱۴.۵ میلیون آمریکایی به اینترنت ثابت دسترسی ندارند درخواست ترامپ از ایالت‌های آمریکا درباره غول‌های فناوری افزایش ظرفیت لایو اینستاگرام وقتی عربستان ثروتمند و نفت‌خیز هم از اینفلوئنسرها مالیات می‌گیرد همسریابی در فضای مجازی و کلاهبرداری از مردم اقوام ایرانی «اقلیت» نیستند تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت شیشه کریستال تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت آرد و گندم تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت دامپروری و دام گوشتی تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت دانه های روغنی تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت شیرینی و شکلات تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت فرش تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت نساجی تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت چوب و مبلمان شکست استثناگرایی آمریکایی در عصر ترامپ به سمت دنیای پس از دلار پیش می رویم؟ خروج ترامپ از برجام؛ فشار حداکثری و نتایج حداقلی آیا عراق می تواند از نیروهای امریکایی خالی شود؟ مرگ ابوبکر البغدادی؛ کشته شدن سرکرده داعش چه پیامدی دارد؟ بازوهای نیابتی ایران در منطقه قدرتمندتر از همیشه درس‌های جنگ یمن برای اسرائیل وحدت میان جریان های سیاسی ایران در سایه سیاست فشار حداکثری آمریکا دولت پنهان در لبنان شکست سیاست فشار حداکثری ترامپ در قبال ایران/درهای مذاکره با ایران باز است طرح صهیونیست ها برای اشغال دره اردن رویای چین در هفتاد سالگی؛ خیلی دور، خیلی نزدیک سبک مبارزه تشکیلات خودگردان و اتحادیه اروپا برای حفظ کرانه باختری طرحی برای ایجاد یک سازه امنیتی در خاورمیانه تاریخ سری فشار اسرائیل برای حمله به ایران بررسی صنعت انیمیشن در منهای نفت/ ژاپن چگونه صنعت انیمیشن جهان را قبضه کرد؟ + فیلم منهای نفت: درآمد 16 هزار بشکه نفت تنها در یک سوله پرورش ماهی بررسی صنعت پرورش ماهی در مستند منهای نفت + تیزر بررسی صنعت لبنیات در مستند منهای نفت/ اشتغال یک میلیون نفری شیر و لبنیات منهای نفت: درآمد یک میلیارد دلاری پسته ایران/ هیچ کشوری توان تولید پسته مرغوب ایران را ندارد همه ابعاد تحریم؛ فرصت‌ها و تهدیدها تحریم‌ها به مبادلات ما با شرکت‌های کوچک اروپایی آسیبی نمی‌زند/ نرخ کنونی دلار بالاتر از نرخ واقعی آن است

زمزمه توافق میان ایران و عربستان در آینده‌ای نزدیک

زمزمه‌هایی از احتمال توافق میان دو کشور ایران و عربستان سعودی در آینده‌ای نزدیک شنیده می‌شود.
تاریخ انتشار: ۰۹:۲۵ - ۲۵ مهر ۱۴۰۰ - 2021 October 17
کد خبر: ۱۰۵۶۹۲

به گزارش راهبرد معاصر، جمهوری اسلامی ایران همواره خواهان بهترین روابط با کشور‌های منطقه بود و این امر در اولویت‌های سیاست خارجی کشور قرار داشته است؛ این موضوع اکنون بیش از پیش دنبال می شود و دولت سیزدهم رسما اعلام کرده که توسعه روابط با همسایگان در اولویت سیاست خارجی قرار دارد.

پیرو همین موضوع پنج ماهی است که تهران و ریاض پیرو بهبود و توسعه روابط با یکدیگر رایزنی می کنند و بنا بر اعلام تاکنون مسئولان چهار دور مذاکرات بین دو کشور انجام شده که آخرین دور آن در ۲۱ سپتامبر (۳۰ شهریور) در حاشیه نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل بوده است؛ دو طرف نشست‌های مشترکی را انجام دادند و آنطور که پیداست، دور دیگری نیز به زودی برگزار شود.

در طول پنج ماه گذشته، پرونده‌های مهمی در دستور کار مذاکرات قرار گرفت و بررسی شد، تحولات سوریه، عراق، لبنان، افغانستان، شورای همکاری خلیج فارس و در نهایت جنگ عربستان علیه یمن از جمله مسائلی بودند که در این مذاکرات مورد بحث قرار گرفتند.

اخیرا سعید خطیب زاده سخنگوی وزارت امور خارجه گفته است که توافق هیئت ایرانی و عربستانی این بود که مذاکرات که در پشت درهای بسته انجام می‌شود در فضای عمومی پیگیری نشود. چهار دور مذاکره با عربستان در بغداد انجام شده است. تماس‌ها و دریافت پیام‌ها بین دو کشور بدون انقطاع ادامه داشته و دارد. در این رایزنی‌ها بیشترین تمرکز درباره موضوعات دوجانبه و منطقه‌ای و به تخصیص حوزه خلیج فارس بوده است. در همین چارچوب یمن هم بخشی از این گفت‌وگوهاست.

وی با تأکید بر اینکه سرنوشت یمن باید از طریق مردم یمن و اعمال اراده آن‌ها تعیین شود،‌ گفت:‌ آنچه که ما می‌توانیم در این زمینه انجام دهیم تسهیل این گفت‌وگوهاست و عربستان نیز باید جنگ یمن و ادامه محاصره ظالمانه مردم این کشور را متوقف کند. تلاش داریم که روابط ایران و عربستان به تحقق آرامش، صلح و ثبات در منطقه خلیج فارس کمک کند.
ایران و عربستان بعد از پنج سال در فکر بهبود روابط

اخیرا پایگاه خبری روزنامه فایننشال تایمز انگلیس در گزارشی با اشاره به مذاکرات اخیر میان تهران و ریاض، از جدی بودن عربستان در مذاکره با ایران سخن گفت. این نشریه نوشت: شاهزاده فیصل بن فرحان، وزیر خارجه عربستان در مصاحبه‌ای به فایننشال تایمز گفته است مذاکرات با ایران صمیمانه بوده است. وزیر خارجه عربستان گفته است عربستان در مذاکره با ایران جدی است؛ مسئله‌ای که نشان دهنده تمایل ریاض برای ترمیم روابط میان این دو رقیب است. این نشریه همچنین به نقل از وزیر خارجه عربستان نوشت که این کشور در حال بررسی اجازه بازگشایی کنسولگری ایران در جده است؛ اما به گفته این مقام سعودی، مذاکرات به اندازه‌ای پیشرفت نداشته است تا همه روابط دیپلماتیک به طور کامل بازگردد.



همچنین پیشتر حسین امیر عبداللهیان، وزیر امور خارجه کشورمان از مذاکره میان تهران و ریاض تقدیر کرده بود. امیر عبداللهیان گفته بود مذاکره ایران و عربستان سازنده بوده و در مسیر درست خود در حرکت است و به نفع هر دو کشور و منطقه خواهد بود.

امیرعبداللهیان همچنین گفت که موضوع یمن مسئله‌ای است که بین یمن و عربستان جریان دارد و جمهوری اسلامی ایران دخالتی در آن ندارد. ما هر راه حلی را برای مسئله یمن صرفا مبتنی بر راهکار سیاسی می‌دانیم. اما ما همواره از گفت‌وگو‌های منطقه‌ای استقبال کرده ایم از جمله از گفت‌وگو با عربستان سعودی. ما گفت‌وگو‌های جدیدی را شروع کرده ایم و فکر می‌کنم در مسیر خوبی قرار دارد. جمهوری اسلامی ایران از ابتدا راه کار نظامی در قبال یمن را مردود اعلام کرد و راه حل سیاسی ارائه داد.
چه چیزی تهران و ریاض را به سمت بهبود روابط برد؟

کامران کرمی کارشناس مسائل منطقه در گفت‌وگو با باشگاه خبرنگاران جوان، معتقد است که متغیر‌ها و عوامل متعددی باعث شد تا عربستان به سمت مذاکره و تنش زدایی با ایران گام بردارد؛ نخستین متغیر فشار‌های آمریکا بر عربستان برای تصمیم‌گیری و گفت‌وگو با تهران بوده است. وعده‌های «جو بایدن» رئیس جمهور آمریکا تحت فشار ماجرای قتل «جمال خاشقچی» برای بازبینی روابط آمریکا و عربستان، تعلیق فروش تسلیحات، پایین آوردن سطح ولیعهد عربستان با وزیر دفاع آمریکا و خروج سامانه‌های پاتریوت از پایگاه ملک سلمان از جمله مواردی بود که از زمان روی کار آمدن بایدن در دستور کار دولت آمریکا قرار گرفت و عربستان ناچار شد به سمت تنش زدایی با بازیگرانی همانند ایران، ترکیه و قطر حرکت کند.


کرمی ادامه داد: عربستان در ابتدا از اوایل ژانویه ۲۰۲۱ تنش‌زدایی خود را با قطر شروع کرد. در ادامه پالس‌هایی را به سمت ترکیه فرستاد و در نهایت مذاکره با ایران را مطرح کرد. متغیر دوم در بازبینی سعودی‌ها برای توسعه روابط با کشور‌های منطقه از جمله ایران تهدیدی جانشینی ولیعهد عربستان است، طی این مدت زمزمه‌هایی مبنی بر حمایت آمریکایی‌ها از «محمد بن نایف» ولیعهد سابق عربستان وجود داشت. این فشار‌ها باعث شد تا «محمدبن سلمان» ولیعهد کنونی احساس کند که تنش در روابط با کشور‌های منطقه تهدیدی برای آینده پادشاهی اوست و ناگزیر شود به سمت تنش زدایی با بازیگران و کاستن از سطح تنش‌ها حرکت کند تا موقعیت با ثبات‌تری در داخل عربستان برای خود ایجاد کند.



ایران و عربستان؛ چند گام تا بازگشایی سفارتخانه ها؟

کارشناس مسائل منطقه تصریح کرد: بسیاری از طرح‌های اقتصادی و اصلاحات اجتماعی عربستان مبتنی بر «چشم انداز ۲۰۳۰» تحت الشعاع کاهش قیمت نفت و پاندمی کرونا قرار گرفت. بن سلمان با این چشم انداز در عربستان مورد استقبال قرار گرفته بود و لغو این پروژه‌ها در این شرایط می‌تواند موقعیت بن سلمان را تهدید کند. متغیر سوم تاثیرگذار در سیاست‌های اخیر ریاض فروکش کردن سطح بحران در منطقه است. کانون‌های بحران بین ایران و عربستان همانند سوریه، عراق و تا حدودی یمن تنش چندانی در روابط تهران ریاض نداشتند و به نظر می‌رسد چشم اندازی برای حل و فصل تدریجی تنش بین دو کشور ایجاد شده است.

احمد دستمالچیان سفیر اسبق ایران در لبنان و اردن هم در گفت‌وگو با باشگاه خبرنگاران جوان، می گوید که جمهوری اسلامی ایران همواره خواهان این بود که بهترین روابط را با کشور‌های منطقه داشته باشد و این جزو اولویت‌های سیاست خارجی اش بوده است. چنانکه در سخت‌ترین شرایط از جمله در زمان جنگ تحمیلی تلاش کرده که با کشور‌های منطقه از جمله حوزه خلیج فارس رابطه و تعامل داشته باشد. در دولت سیزدهم نیز تعامل و ارتباط با همسایگان از اهمیت جدی برخوردار است.

وی افزود: با توجه به تجربیات سال‌های اخیر به نظر می‌رسد که در حال حاضر عربستان به نوعی در برابر واقعیت‌های موجود منطقه قرار گرفته و به این نتیجه رسیده که نمی‌تواند تخم مرغ هایش را در سبد یک کشور خارجی فرامنطقه قرار دهد و اعتماد یک طرفه به قدرت‌های بزرگ سرنوشت خوبی ندارد. عربستان در تحولات لبنان، سوریه، قطر و یمن با شکست روبرو شد و اکنون نیز شاهد این است که دیگر همچون گذشته آمریکا از او در مباحثی چون موضوع جنگ یمن حمایت نمی‌کند، بنابراین با توجه به این واقعیت‌ها تصمیم گرفته که رویکرد جدیدی اتخاذ کند. در همین چارچوب تاکنون چهار دور مذاکرات بین مقامات ایران و عربستان برگزار شده و به نظر می‌رسد مقامات دو کشور نسبت به روند این مذاکرات امیدوار هستند.


چرا عراق میزبان مذاکرات ایران و عربستان است؟

از اردیبهشت ماه که تهران و ریاض به فکر بهبود روابط خود افتاده اند، عراق میزبانی از رایزنی های آنها را بر عهده گرفته است؛ خطیب زاده سخنگوی وزارت خارجه با بیان اینکه بغداد، میزبان خوبی برای مذاکرات ایران و عربستان بوده است، گفت: تا جایی که امکان داشته باشد ضرورتی برای تغییر مکان گفت‌وگوها وجود ندارد. گفت‌وگوها به مسیر جدی‌تر وارد شده است و باید اجازه دهیم که گفت‌وگوها مسیر خود را طی کنند. ایران تداوم سیاستش همواره وجود داشته است و معتقد است که گفت‌وگو بین کشورهای منطقه از جمله ایران و عربستان می‌تواند یکی از ستون‌های مهم صلح و ثبات در منطقه خلیج فارس باشد.

کرمی کارشناس مسائل منطقه درباره نقش عراق در میانجی‌ گری ایران و عربستان، گفت: عراق در دوره نخست وزیری «مصطفی الکاظمی» توانست نقش خود را در این زمینه ایفا کند. در دوره‌های گذشته نخست وزیران عراق چندان مورد اعتماد عربستان نبودند، اما الکاظمی توانست به عنوان یک نخست وزیر بی‌طرف عمل کرده و تا حدی مورد توجه عربستان قرار گیرد. عراق به دنبال بازیابی نقش منطقه‌ای خود است، بحث پروژه شام جدید و نزدیک شدن به کشور‌های عربی و ایجاد بالانس در روابط با کشور‌های عربی از جمله اقداماتی بود که نگاه عربستان را به سمت عراق را جلب کرد.


وی افزود: در این مذاکرات شاهد گشایش روابط ایران و عربستان هستیم و دو کشور متمایل به بازگشایی کنسولگری‌های خود هستند، همچنین تامین امنیت دریایی در خلیج فارس و بازگرداندن سوریه به اتحادیه عرب محور‌های مذاکرات دو طرف است. اصلی‌ترین نتایج ملموس این مذاکرات از سرگیری روابط دوجانبه و امنیت دریایی خلیج فارس است.

حسن هانی زاده کارشناس مسائل منطقه در گفت‌وگو با باشگاه خبرنگاران جوان، هم درباره انگیزه‌های بغداد برای وساطت بین تهران و ریاض، گفت: همه دولت‌های گذشته و دولت فعلی عراق تلاش کردند تا اختلافات ایران با آمریکا و عربستان بر مسائل داخلی عراق تاثیر نگذارد. دولت مصطفی الکاظمی تلاشش بر این است که حداقل در حوزه منطقه‌ای، اختلافات ایران و عربستان کاهش پیدا کند تا عراق صحنه تقابل بین دو کشور نباشد. ایران در بین مردم عراق نفوذ معنوی دارد، ولی عربستان از طریق دلار‌های نفتی بین برخی طوایف عراقی تلاش دارد تا علیه ایران جریان‌سازی کند.


محور و گره های مذاکرات تهران و ریاض کدام است؟

کرمی کارشناس مسائل منطقه می گوید: مقدمات مذاکرات بین دو کشور عمدتا ناظر بر دو سطح مهم است؛ سطح اول روابط دوجانبه و سطح دوم مسائل منطقه ای؛ اما در خصوص جزئیات این دو سطح گمانه زنی‌های بعضا متفاوتی مطرح شده است. اما بطور کلی و بر مبنای برخی پالس ها، اظهار نظر‌ها و گمانه زنی‌ها می‌توان گفت که تهران و ریاض در خصوص سطح اول یعنی روابط دوجانبه بر سر مسائلی، چون چگونگی از سرگیری روابط مبنی بر بازگشایی سفارتخانه‌ها یا کنسولگری‌های دو کشور تبادل نظر کرده‌اند. حج و افزایش سهمیه‌های ایران و نتایج کمیته حقیقت یاب حج سال ۱۳۹۴ از دیگر موارد مطروحه در گفت‌وگوها بوده است.

کرمی ادامه داد: در خصوص سطح دوم یعنی منطقه‌ای هم مسئله بحران یمن اصلی‌ترین محور گفت وگوهاست. همچنین بررسی تحولات سوریه و بازگشت آن به اتحادیه عرب، مسئله عادی سازی روابط عربی با رژیم صهیونیستی نیز دیگر محور‌های گفت‌وگو بوده است. بحث بر سر امنیت دریایی در خلیج فارس، چگونگی بازگشت ایران به تولید نفت در اوپک نیز دیگر محور مهم در سطح منطقه‌ای است. به نظر می‌رسد که حادث شدن تحولات افغانستان و بازگشت طالبان به قدرت نیز می‌تواند موضوع مهمی در روابط دو کشور باشد.


کارشناسان معتقدند که گره اصلی روابط مسئله کلیدی و تعیین کننده اعتمادسازی است که دو کشور فاصله زیادی با آن دارند. سوء برداشت‌ها و تصویر ناصحیح از یکدیگر باعث شده تا هرگونه کنش یکی از طرفین به مثابه اقدامی علیه کشور دیگر مطرح باشد. در واقع به تعبیر روانشناسان سیاسی، دو کشور دچار اختلال ادراکی هستند که مانع از فهم واقع بینانه از یکدیگر شده است.

دومین گره که در امتداد با گره اول است، مسئله موازنه سازی است که از دید عربستان سعودی ایران در حال بلعیدن جهان عرب است. تا زمانی که خطای ادراکی جای خود را به برداشت واقع بینانه ندهد و شاهد بازگشت موازنه به روابط دو کشور نباشیم، هرگونه مذاکره تا زمانی که تبدیل به یک چارچوب مبتنی بر توافقنامه امنیت منطقه‌ای نشود، صرفا در حد مدیریت تنش باقی خواهد ماند و با تغییر فضای موازنه در سطح منطقه ای، مجددا شاهد بازگشت دو کشور به فضای منازعه و تنش گسترده خواهیم بود.

هانی زاده کارشناس مسائل منطقه هم با اشاره به مسائلی که بین تهران و ریاض حل نشده است، گفت که موضوع یمن از جمله مسائل پیچیده‌ای است که هنوز دو کشور درباره آن به تفاهم لازم نرسیده اند؛ عربستان سعی می‌کند بدون دادن کوچکترین امتیازی به مردم یمن و دولت این کشور جنگ را به پایان ببرد، اما این موضوع قابل پذیرش نیست، چراکه باید مشخص شود که دولت آینده یمن توسط چه گروهی اداره خواهد شد.


همانطور که گفته شد؛ بهبود روابط با ریاض، در چارچوب سیاست کلی دولت سیزدهم برای بهبود روابط با همسایگان قابل تفسیر و ارزیابی است، همکاری با کشور‌های منطقه از جمله عربستان برای حل برخی بحران‌های منطقه‌ای یک دستور کار مهم برای دولت آقای رئیسی است و این دولت برخلاف دولت گذشته که به روابط با غرب توجه بیشتری می‌داد، سعی دارد با کشور‌های پیرامونی ایران مخصوصا کشور‌های عضو شورای همکاری خلیج فارس رابطه متوازنی داشته باشد. اگر چه مذاکرات ایران و عربستان در دولت دوازدهم شروع شده، ولی روند مذاکرات در این دولت سرعت گرفته و تاکنون برخی از مشکلات حل شده است.

ناظران بر این باورند با توجه به سیگنال‌هایی که مقامات دو کشور از مذاکرات تهران و ریاض می‌دهند و عدم مخالفت کشور‌های بزرگی چون آمریکا، با این مسئله به نظر می‌رسد که در آینده احتمالا شاهد تغییر و تحولاتی در روابط ایران و عربستان باشیم. کشور‌های منطقه باید درک کنند که امنیت وارداتی و خریدنی نیست، بلکه یک مقوله جمعی است که باید برای تحقق آن همکاری دست جمعی صورت بگیرد، امنیت پایه توسعه و عمران در منطقه است و اگر کشور‌های این منطقه می‌خواهند رشدی در منطقه حاصل شود چاره‌ای جز این ندارند که با یکدیگر مذاکره کنند و به یک همکاری دست جمعی برسند./باشگاه خبرنگاران

مطالب مرتبط
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
تحلیل های برگزیده