سردار ربانی: آمریکا شکل جدیدی از فاشیسم جهانی را به نمایش گذاشته/ امنیت جهانی تابع تغییر رفتار ایالات متحده است اعلام ترکیب استقلال برای دیدار مقابل سایپا کدام دارایی ها در سامانه ثبت اموال مسئولان اعلام می‌شود؟ حقوق مهرماه بازنشستگان واریز می‌شود زلزله 5.6 ریشتری بندرعباس را لرزاند کلینتون نامه ترامپ به اردوغان را به طنز کشید ۱۵ هزار میلیارد تومان، زیان انباشته دو خودروساز بزرگ/بنگاهداری،دردسر بزرگ ایران خودرو و سایپا هافبک استقلال بخشیده شد زنگنه: برخی شرکت‌های پتروشیمی برای واریز ارز صادراتی بازی درمی‌آورند کیف دستی شرم‌آور ایوانکا ترامپ سوژه خبرنگاران شد + تصاویر سرنوشت سهمیه بندی بنزین چه خواهد شد؟ آمریکایی‌ها در خصوص حمله سایبری به ایران واکنش ترابی به هجمه‌ها: از جایی خط نگرفتم سهامداران بورس از پول داغ خودشان داغ میشوند عون: حوادث لبنان نشان دهنده ناراحتی مردم است بازگشت بازیکن اخراجی استقلال به تمرینات آبی ها هشدار بایدن به حضور ترامپ در قدرت برای چهار سال دیگر شکایت ایران از بحرین در فیفا وصول شد اظهارات ضد ایرانی مقام آمریکایی در کنفرانس امنیتی بحرین دعوای سی‌ان‌ان و ترامپ بالا گرفت گران ترین بازیکن تاریخ باشگاه پرسپولیس علائمی که می‌گویند همسرتان اضطراب دارد مهاجم تیم فوتبال جوانان ایران به پرسپولیس پیوست ضرب‌الاجل چاووش اوغلو به کردها قیمت انواع خودروهای داخلی 29 مهر 98+ جدول نحوه پیگیری قطع یارانه نقدی خانوار/ عوامل حذف یارانه آخرین مهلت ثبت‌نام وام ضروری بازنشستگان کشوری ظریف: تصمیم FATF علیه ایران کاملا سیاسی است قانونی درباره محرمانه بودن دارایی نمایندگان مجلس وجود ندارد برنامه روز دوم بازی‌های هفته هفتم لیگ برتر فوتبال+ جدول مسببین حمله به نفت کش ایران در دریای سرخ را مجازات خواهیم کرد / از آزادی پول‌های بلوکه شده ایران توسط امارات اطلاعی ندارم اما تحرکات جدید در روابط دو کشور را تایید می کنم تأمین معیشت فرهنگیان، محور اصلی بودجه سال ۱۳۹۹ فردا آخرین روز پروازهای طرح اربعین اعلام پایان اعمال تمام محدودیت‌های ترافیکی در شهر مهران چرا بیرانوند بعد از گل پیکان به سر خودش کوبید؟ مسئول امنیتی عراق بازداشت زم را در عراق تکذیب کرد آیا تلگرام رفع فیلتر می‌شود؟ نیم بها شدن بلیت دیدار سایپا و استقلال واکنش مسکو به استعفای حریری ترکیب احتمالی استقلال مقابل سایپا مورالس پیشتاز انتخابات ریاست جمهوری بولیوی واکنش ترکیه به ادعای استفاده از سلاح شیمیایی با مستاجری که خانه را تخلیه نمی‌کند چه باید کرد؟ اتفاق ناخوشایندی که شاید برای جهانبخش رخ دهد جدول رده‌بندی لالیگا در پایان هفته نهم طرح جدید پیش فروش ایران خودرو ویژه ۳۰ مهر + شرایط رهن و اجاره آپارتمان‌ نقلی در تهران+ جدول برف پاییزی در راه است/ بارش باران، برف و وزش باد شدید در ۲۰ استان کشور نرخ ارز سکه طلا دلار | امروز ۲۹ مهر ۹۸ نوبل اقتصاد در پی «درمان»، دانشکده‌های ایرانی ولی درگیر «اوتیسم» انتقاد شدید همتی از خودروسازی و قطعه سازان درباره فیلم صهیونیستی «مأمور مخفی»؛ "تلاش های مستمر هالیوود برای ایران هراسی" هنرمندان در تشییع پیکر حسین دهلوی+ تصاویر راه‌اندازی بخش ثانویه راکتور اراک تا دو هفته دیگر افشای دست داشتن فرانسه در قتل قذافی تعمیر نفت‌کش "سابیتی" در ایران در آینده نزدیک راه حل عون برای خروج از بحران جلسه دادگاه ارز دیجیتال تلگرام تا سال ۲۰۲۰ به تعویق افتاد امارات ۷۰۰ میلیون دلار پول ایران را آزاد کرد پیام‌ها و درس‌های پیاده‌روی اربعین؛ " هفت اتفاق مهم در پَس یک حماسه بزرگ" ماجرای صندلی فروشی در دانشگاه‌های دولتی صحت دارد؟ قیمت زمین ۱۷۵ درصد رشد کرد/ جهش ۳۵ درصدی نرخ اجاره‌بها نحوه اعتراض به قطع یارانه نقدی کدام استان‌ها بیشترین حذف یارانه بگیران را داشته‌اند؟ ارائه طرح مشترک ژاپن و فرانسه به ایران به شرط پایبندی کامل به برجام مجلس درباره نحوه اختصاص "۱۴ میلیارد دلار ارز" تفحص می کند خبر خوش برای پشت کنکوری‌ها یارانه چه کسانی واریز نشد؟ + فیلم سردار سلامی: بازداشت زم موجب غافلگیری سرویس‌های اطلاعاتی بیگانه شد حسین فریدون به مرخصی رفت آخرین وضعیت جوایز و وعده‌های برنامه استعدادیابی شبکه ۳ اجرای طرح مبارزه با بدحجابی در تمام پاساژهای تهران فیلم/ گل سردار آزمون به روستوف ناراحتی بازیگر زن جنجالی از شنیدن یک خبر انتقال آب دریای خزر به فلات مرکز ایران؛ علل و پیامدها سامانه بارشی جدید در راه است/ تهران ابری می شود اتفاقی که مانع بازیگری خانم مجری شد سردار سلامی: راهپیمایی اربعین استکبار جهانی را همچون یخ ذوب می‌کند رهبر انقلاب: اگر در مسیر حق، ثابت‌ قدم باشید، کشور و دنیا اصلاح می‌شود تکذیب خبر بازداشت زم در نجف شیوع بیماری ویروسی در میان زائرین  شایعه است سوتی باحال در سریال «ستایش»+ فیلم چه کسی «زم» را به ایران هدایت کرد؟ مسئولان به صورت شفاف اعلام کنند اموال خود را از کجا آورده‌اند حرز امام جواد در چه صورتی اثرگذار می شود؟ کنسرت لس آنجلس محمدرضا گلزار + عکس و فیلم تشکیل شورای سلبریتی ها گریم پیمان معادی و مهران مدیری در یک فیلم جنجالی +عکس واکنش علی دایی، علی لاریجانی و روزنامه جوان به هتاکی مجری صدا و سیما!+ فیلم خودکشی سولی خواننده محبوب پاپ+ تصاویر واکنش جالب روزنامه جام‌جم به دستگیری روح‌الله زم+ عکس شغل عجیب و جنجالی بازیگر غایب ستایش لورفت+ عکس بازیگر ستایش با همسرش + عکس اخبار ۲۰:۳۰ با «داره می‌ریزه» به سراغ آمدنیوز رفت+ فیلم سفر دسته جمعی بازیگران مشهور به کربلا+عکس واکنش ۲۰:۳۰ به پوشش بازیگران زن + فیلم واکنش متین ستوده به حاشیه سازی در مراسم اکران خصوصی مسخره باز بحث و جدل دولت و سیما درباره مستند دخترِ آبی علت کاهش وزن شدید آنجلینا جولی چیست؟ پوشش جنجالی متین ستوده در اکران مسخره باز+ تصاویر چهره سوخته مدل مشهور پس از حمله اسیدپاشی+ تصاویر عکس/ فریبا نادری در ستایش کنار همسر دومش تصویری شگفت انگیز از پارکینگ مهران گل‌های برتر مارک ویلموتس سرمربی تیم ملی در بوندسلیگا+ فیلم "دولت پنهان" در لبنان شکست سیاست فشار حداکثری ترامپ در قبال ایران/درهای مذاکره با ایران باز است طرح صهیونیست ها برای اشغال دره اردن رویای چین در هفتاد سالگی؛ خیلی دور، خیلی نزدیک سبک مبارزه تشکیلات خودگردان و اتحادیه اروپا برای حفظ کرانه باختری طرحی برای ایجاد یک سازه امنیتی در خاورمیانه چه کسی از هوآوی می ترسد؟/ فهم نگرانی‌های امنیتی از اینترنت نسل 5 مبارزه با سایه‌ها در تاریکی؛ فهم و تقابل با زورگویی فضای سایبر حملات نفتی به عربستان ویرانگر اقتصاد جهانی نخواهد بود؛ چیز دیگری ممکن است این کار را بکند! تحریم بانک مرکزی ایران چه معنایی دارد؟ تاریخ سری فشار اسرائیل برای حمله به ایران چرا سیاست فشار و محاصره ایران شکست خورده است؟ آیا عراق جبهه جدید درگیری اسرائیل با ایران است؟ بایسته های رسیدن به هرگونه توافق با طالبان برای آمریکا هدایت یازده سپتامبر دیگری از ادلب! بررسی صنعت انیمیشن در منهای نفت/ ژاپن چگونه صنعت انیمیشن جهان را قبضه کرد؟ + فیلم منهای نفت: درآمد 16 هزار بشکه نفت تنها در یک سوله پرورش ماهی بررسی صنعت پرورش ماهی در مستند منهای نفت + تیزر بررسی صنعت لبنیات در مستند منهای نفت/ اشتغال یک میلیون نفری شیر و لبنیات منهای نفت: درآمد یک میلیارد دلاری پسته ایران/ هیچ کشوری توان تولید پسته مرغوب ایران را ندارد همه ابعاد تحریم؛ فرصت‌ها و تهدیدها تحریم‌ها به مبادلات ما با شرکت‌های کوچک اروپایی آسیبی نمی‌زند/ نرخ کنونی دلار بالاتر از نرخ واقعی آن است
میلاد ترابی فرد- کارشناس ارشد مسائل اقتصادی
تاریخ انتشار: ۱۶:۵۱ - ۱۷ مهر ۱۳۹۸ - 2019 October 09
کد خبر: ۲۴۳۰۲
تاسیس بانک توسعه، پیشرفت در کشور را سختتر میکند

5 بازیگر عمده غیردولتی توسعه در اقتصاد ایران

به مرور زمان و گروههای عمده اقتصادی در کشورمان پدید آمده اند که بازیگران غیردولتی توسعه در اقتصاد هستند، هماهنگ کردن و هم مسیر کردن همین گروهها خود کار چالش برانگیزی بود، حال با اضافه شدن بانک توسعه وضعیت پیچیده تری رخ خواهد داد.

به گزارش راهبرد معاصر؛ در مطلب پیشین در رابطه با تاسیس بانک توسعه جمهوری اسلامی که در طرح قانون جدید بانکداری مجلس به آن اشاره شده بود پرداختیم، در بررسی های پیشین گفته شد که جایگاه واقعی این بانک در بوم سازگان توسعه کشور به هیچ وجه تبیین نشده است، علاوه بر اینکه در این طرح به این بانک صرفا به عنوان یک طرح سودزا نگاه شده(که این نوع نگاه عاری از اشکال نیست) فضای توسعه زیرساخت کشور بازیگران متعددی دارد، این بازیگران توسعه با اضافه شدن یک بازیگر دیگر قطعا زمین بازی توسعه کشور را دچار گره های کورتر کرده و زیرساخت لازم برای عزم تغییر را از بین میبرد، در این نوشتار به معرفی این 5 گروه از بازیگران میپردازیم؛

 

نهادهای عمومی غیردولتی؛ جایگاههای توسعه ای و قانونی آنها

به موجبه قانون محاسبات عمومی کشور سال 1366 در تفسیر اصل 44 قانون اساسی، بخش دولتی به بخش عمومی تفسیر و خود بخش عمومی به دولتی و غیردولتی تقسیم شد. در سال 1373 نیز با تصویب قانون فهرست نهادها و مؤسسات عمومی غیر دولتی (مشهور به قانون فهرست) نهادها و موسسات عمومی غیردولتی را احصا کرد، این قانون البته هنوز بعد از سالها در حال بروزرسانی و گسترش است، موضوع نهادهای عمومی غیردولتی از جنبه اهمیت از دو منظر قابل بررسی است؛ نخست جنبه قانونگذارانه و دوم از جنبه بازیگری آنها در توسعه کشور از جنبه قانونگذارانه به نظر میرسد استثناهای قانونی ویژه ای که برای این نهادها توسط قانونگذار وضع شده است، آنها را از بسیاری نقش آفرینیها در چارچوب سیاستهای کلان کشور مستثنی کرده است، در این راستا لازم است تا تدبیرات لازم اندیشیده شود، در این زمینه دو مسیر میتوان متصور بود؛ یکی الزام به پیروی از دولت و دوم تدوین مسیر مستقل سیاستی برای این نهادها در ذیل اسناد بالادستی و «سیاستی» خط مشی ابلاغیه های رهبری، که به نظر میرسد راه دوم به دلایل مختلف از جمله بستر نهادی فعلی کشور و همچنین نیاز به مجریان توسعه ای مستقل از چرخش های انتخاباتی منطقی تر باشد. از جنبه توسعهای نقش این نهادها به موجبه قانون مناقصات کشوری نقشی استثنایی را حائز هستند، از جمله اینکه این نهادها برای مشارکت در پروژه ها نیاز به ارائه تضامین نیستند و صرفا امضای عالی ترین مقام مسئول در این نهادها به منزله تضمین محسوب میگردد، این مسئله البته آفتهایی دارد که از جمله آنها نبود تضامین مالی لازم برای پوشش ریسک پروژه ها را میتوان نام برد که البته در مواردی مانند ستاد اجرایی فرمان امام وبنیاد مستضعفان، قانونگذار با اعطای بخشی از مالکیتهای عمومی این ریسک را پوشش داده است.

 

رابطه دولت با شرکتهای دولتی

بودجه مصوب سالانه کشور هر ساله شامل دو قسمت عمده است؛ بودجه خود دستگاه دولتی و بودجه شرکتهای دولتی، که بودجه شرکتهای دولتی 75 درصد بودجه را شامل میشود. تنها 25 درصد از کل بودجه را مورد تحقیق و بررسی قرار میدهد، علاوه بر این در بدنه دولت نوعی از نهادها وجود دارند که به نام سازمان های توسعهای؛ سازمانهای توسعهای به سازمانهایی گفته میشود که به ارائه خدمات توسعهای و نوسازی صنایع مختلف میپردازند. هر چند این سازمانها در قالب ساختارها و شخصیتهای حقوقی مختلفی اعم از عمومی و خصوصی ایجاد میشوند؛ ولی شایعترین نوع شکلگیری این سازما نها در کشور، سازما نهایی هستند که در بدنه حاکمیت و در قالب شرکتهای دولتی ایجاد شده و فعالیت میکنند.

 

شایان ذکر است مطابق قانون اجرای سیاستهای کلی اصل 44 قانون اساسی و مقررات اجرایی مربوط به آن تاکنون سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران، سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران، سازمان صنایع کوچک و شهر کهای صنعتی ایران، شرکت ملی صنایع پتروشیمی، بانک توسعه صادرات ایران، بانک صنعت و معدن، بانک کشاورزی، بانک مسکن و بانک توسعه تعاون به عنوان سازما نهای توسعه‌ای موضوع تبصره(۳) بند(الف) ماده(۳) قانون اجرای سیاستهای کلی اصل ۴۴ قانون اساسی و مقررات اجرایی مربوط به آن تعیین شده‌اند. ضمن آنکه در حوزه کشاورزی، شرکت مادرتخصصی مدیریت منابع آب ایران و شرکت شهرکهای کشاورزی که با اصلاح اساسنامه یکی از شرکت های مادر تخصصی موجود ایجاد میشود، بر اساس حکم قانون برنامه پنجم توسعه به این موارد اضافه شدهاند .اگرچه در رابطه با هم شرکتهای دولتی و هم سازمان های توسعه ای قوانینی وجود دارد ولی به نظر میرسد نوعی سیاست ابهام در این زمینه برقرار است، مثلا در مجموعه شرکتهای دولتی، شرکت آبفا)که از قضا بیشترین تعداد شرکت دولتی در این زمینه وجود دارد( ریاست توسط دولت تعیین میشود ولی سهام عمده این شرکت خصوصی است، در سازمانهای توسعه ای نظیر سازمان صنایع کوچک و شهر کهای صنعتی ایران دقیقا همین اتفاق تکرار میشود، در زمینه سازمانهای توسعه ای دولت با تفویض برخی اختیارات حاکمیتی به این سازمانها به این ابهام دامن زده است، ابهامی که به نظر میرسد نظام اقتصادی-سیاسی کشور را جزیره ای میکند.

 

دولتهای محلی

یکی از بازیگران قدرتمند در میان نهادهای عمومی غیردولتی، شهرداریها و تا حدی استانداری ها هستند، بر اساس برخی اصول مصوبه اختیاراتی به شهرداری ها داده شده است که دیگر میتوان آنها را دولتهای محلی نامید، دولتهایی که مورد نظارت و پایش کلان مناسبی قرار نمیگیرند، قدرت این دولتها بعضی اوقات آنقدر بالاست که برخی استانداران در مواردی تا ده برابر بودجه مصوب کشوری از محل منابع استانی طرحهای عمرانی اجرا کرده اند، این البته نه یک تهدید که میتوان آن را فعال کردن یک فرصت تلقی کرد، ولی مشکل کار نبود نظارت کافی و همچنین نبود قوانین جامع برای ارتباط سنجی وظایف این دولتها با مجموعه حاکمیت است.

 

صندوق های مختلف

بر اساس داده های شرکت مدیریت فناوری بورس تهران در کشور حدود 193 صندوق سرمایه گذاری اعم از خصوصی و عمومی و دولتی وجود دارد، عدم تعیین تکلیف جایگاه قانونی بسیاری از صندوقها در ساختمان اقتصاد کشور وضعیتی مبهم را رقم زده است، این وضعیت زمانی وخیم تر میشود که بزرگترین صندوق توسعه کشور ترتیبات تخصیص منابع بسیار مبهم و غیرشفافی دارد، مشخص نیست تصمیم گیرنده نهایی برای این صندوق چه کسانی هستند! همچنین از نظر شاخصهای حاکمیت شرکتی این صندوق دچار ضعفهای جدی است.

 

خصولتی ها

بر اساس سازوکاری که در سیاستهای کلی اصل 44 دیده شد، بسیاری از شرکتهای دولتی به مجموعه های خصوصی واگذار شد، ولی به واسطه برخی خلاها مشکلات عمدهای ایجاد شد؛ این خلاها عبارت بودند از:

  1. فقدان توان بخش خصوصی حقیقی برای جذب واگذاریها و که باعث سیطره مجدد نهادهای عمومی غیردولتی و دولتی بر این منابع شد، به طور مثال ایران خودرو و سایپا شرکتهای تابعه خود را خریدند و سهامدار اکثریت فعلی در این شرکتها خودشان هستند، که این باعث بروز فسادهای جدی از جمله گردش برخی مدیران ناشایست در بدنه این شرکتها شد، یا بنیاد شهید! به واسطه این مسئله یکه تاز بازار تولید جوجه یک روزه کشور)به میزان تامین 80 درصد این تولیدات( شد و مثالهای متعددی که میتوان در این زمینه عنوان کرد.

  2. نبود قانون تعارض منافع جدی در کشور باعث شد مدیران دولتی به راحتی در چند منصب از اجرا و سیاست تا نظارت حضور یابند، نمونه جدی این مسئله رفت و آمد مدیران بانک مرکزی به هیئت مدیره های بانکهای خصوصی است که سد راه هر گونه اصلاحات بانکی شده است.
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
تحلیل و اخبار برگزیده