سرنوشت بازار ارز چه خواهد شد؟

کامران ندری، تحلیلگر مسائل اقتصادی در گفت و گو با راهبرد معاصر معتقد است که نوسانان بازار ارز به بدنه اقتصاد ضرر نخواهد زد او در ادامه گفت: «آسیب نمی زند چون نرخ ارز در 26 تومان تثبیت نشده بود و مدت کوتاهی روی 26 تومان بود واقعیت این است که هزینه های تولید را بالا می برد و امروز بخش عمده ای از تولید کنندگان برای عرضه کالا با این نرخ مشکل دارند. چون نمی توانند قیمت را پاین بیاورند و برای آنها صرف ندارد و تولید آنها روی دستشان می ماند از این رو ما با شرایطی رکودی و تورمی روبرو شده ایم. شاید حرکت قیمت به زیر بیست تومان کمی مشکل ایجاد کند که این مشکل متوجه صادر کنندگان ما است چون قیمت ها از جمله قیمت مواد اولیه در داخل افزایش ییدا کرده است و اگر نرخ زیاد پایین بیاید ممکن است لطمه بزند. ولی من بعید می دانم که در محدوده 18 تا 21 تومان آسیبی جدی به تولید وارد شود.

وی ادامه داد: بانک مرکزی پرچم پیروزی را علم می کند و می گوید بالاخره موفق شده نرخ ارز را کم کند. آقای ربیعی اعلام کرد دولت و بانک مرکزی توانستند ارز را سر به زیر کنند. امروز می بینیم که دولت و بانک مرکزی حتی از این دستآورد خود بسیار خشنود هستند و اعلام می کنند ما توانسته ایم موج جدید افزایش نرخ ارز را معکوس کنیم. این کاهش یک موفقیت برای بانک مرکزی محسوب می شود.

ندری در پاسخ به این سوال، بسیاری افزایش یکباره قیمت ارز را به اولتیماتوم دولت برای صادرکنندگان مرتبط می دانند. افزود:  این احتمال وجود دارد اگر این وضعیت موقتی باشد و نرخ ارز مجددا رو به بالا حرکت کند و این وضعیت می تواند مشکل ساز شود. ولی من اطلاعات کافی در این زمینه در اختیار ندارم و نمی دانم روند عرضه ارز به بازار در ماههای آینده ادامه پیدا می کند یا خیر؟! ولی قبول دارم که بانک مرکزی نباید در این بین چندان هیجان زده و خوشحال باشد بلکه باید به دنبال نرخی بگردد که حداقل برای سه ماه آینده بتواند این نرخ را کنترل کند. برای این هدف ابتدا بازار سرمایه باید سر و سامان پیدا کند رشدی که در بازار سرمایه دیده شد. با این نقدینگی که فعالین از بازار سرمایه کسب می کنند به خرید سایر دارایی ها تمایل نشان می دهند چون قانون سرمایه گذاری این است که سبدی از سهام متنوع داشته باشید. اقدام بعدی این است که نرخ بهره در سطحی تعیین شود که روند تبدیل شبه پول به پول که در اقتصاد ما شکل گرفته است تا حدودی کنترل شود. چون می بینیم بازدهی ریال در مقابل سایر دارایی ها به پایینترین حد خود رسیده است. بانک مرکزی باید برای کنترل عرضه و تقاضا در طول سه ماه آینده به نرخی تعادلی برسد و این کاری فنی و تخصصی است و به اطلاعات کامل و ریزی احتیاج دارد.

این تحلیلگر در پاسخ به این سوال، آیا می توان گفت دولت بخشی از کسری بودجه خود را با بالا بردن قیمت ارز و همچنین کاهش قیمت ارز در زمان اتمام مهلت تحویل ارز صادرکنندگان جبران کرده است؟ گفت: بخشی می تواند همین باشد. بانک مرکزی به صادرکنندگان فشار آورد و همین باعث شد نرخ به 26 تومان برسد چون صادر کنندگان ارز خریدند حال با پس دادن آن ارزها نرخ پایین آمده است. از این جهت می توان گفت این سیاست خاص بانک مرکزی در ابتدای هفته قیمت ها را بالا برد و در پایان هفته نرخ کاهش پیدا کرد. بنابراین کار عبثی رخ داد. البته این موارد گمانه زنی است.