هشدار امضا پای کادوی تولد یک جنایتکار
به گزارش «راهبرد معاصر»؛ دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا بار دیگر ادعا کرد «یادداشت تفاهم» با ایران روز یکشنبه امضا خواهد شد. این در حالی است که مسئولان مذاکرهکننده ایرانی به صراحت اعلام کرده اند تفاهم هنوز نهایی نشده است و یکشنبه قطعاً انجام نمیشود.
موضعگیری قاطع مسئولان کشورمان نشان داد لایههای پنهان این بازی به خوبی رصد شده است
اصرار و پافشاریهای مکرر دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا برای امضای «یادداشت تفاهم» با ایران در روز یکشنبه، بیش از آنکه روند حقوقی و دیپلماتیک باشد، بازی روانی و رسانهای هماهنگشده برای مصارف داخلی واشنگتن است. رئیسجمهور آمریکا در حالی بر این زمانبندی پافشاری میکند که تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی ایران با موضعی صریح، هرگونه نهایی شدن توافق یا امکان امضا در این روز را بهطور رسمی رد کرده است.
با رمزگشایی از این ضربالاجل فشرده، ردپای لایهای پنهان آشکار میشود؛ همزمانی این روز با ۱۴ ژوئن، یعنی روز تولد ترامپ. کاملاً واضح است کاخ سفید به شدت به دنبال بهرهبرداری نمادین است تا از این مناسبت شخصی، «رویداد تبلیغاتی و شوک خبری» بزرگ برای خود بسازد؛ تلهای با عنوان «دیپلماسی رسانهای» که هدفش زیر فشار قرار دادن تهران برای چشمپوشی از جزئیات و راستیآزماییهای فنی است.
اما موضعگیری قاطع و به موقع مسئولان کشورمان نشان داد لایههای پنهان این بازی به خوبی رصد شده است. جمهوری اسلامی ایران بار دیگر ثابت خواهد کرد اجازه نخواهد داد منافع ملی و روند جدی مذاکرات، دستمایه شوهای رسانهای و مناسبتهای شخصی رؤسای جمهور آمریکا شود.
واقعیت جاری در میدان دیپلماسی این است که سرنوشت تفاهم، فراتر از بحث فنی، به آزمونی بزرگ برای محک زدن ایستادگی و هوشیاری کارگزاران نظام در برابر فشارهای نمایشی واشنگتن تبدیل شده است. حفظ صلابت و باج ندادن به پیوستهای رسانهای غرب، این پیام محکم را به طرف بدعهد آمریکایی تفهیم میکند که زمانبندی دیپلماسی ایران را صرفاً خطوط قرمز نظام و عزت کشور تعیین میکند، نه تقویم شخصی ترامپ.
جمهوری اسلامی ایران در چارچوب رویکردی مسئولانه و مبتنی بر منافع ملی، همواره بر استفاده از ظرفیت دیپلماسی و گفتوگو برای مدیریت اختلافات تأکید داشته است. با وجود این، تجربههای گذشته نشان میدهد موفقیت هر روند دیپلماتیک بیش از آنکه به متن توافقات وابسته باشد، به رفتار عملی طرفها و میزان پایبندی واقعی آنان به تعهدات بستگی دارد.
هیچ توافقی بهخودیِ خود تضمینکننده موفقیت نیست. آنچه در نهایت اهمیت دارد، رفتار عملی طرف مقابل و میزان پایبندی به تعهدات پذیرفتهشده است. تجربه روابط بینالملل نشان میدهد بسیاری از توافقات در زمان امضا امیدوارکننده به نظر میآمدند، اما در مرحله اجرا به دلیل تفاسیر متفاوت، تغییر محاسبات سیاسی یا نبود اراده کافی، نتوانستند اهداف مورد انتظار را محقق کنند. از این رو، ارزیابی هر تفاهم یا توافقی باید بر پایه نتیجه عملی آن انجام شود، نه صرفاً مفاد مکتوب یا فضای رسانهای پیرامون آن. در چنین شرایطی، هوشیاری، واقعبینی و صبر راهبردی، مهمترین عوامل در صیانت از منافع ملی به شمار میروند.