راهبرد معاصر

دستور فرمانده معظم کل قوا به رئیس ستاد کل نیروهای مسلح برای کمک به مناطق سیل زده پیام رهبر معظم انقلاب در پی حادثه سیل ویرانگر در استان‌های گلستان و مازندران چرا اتحادیه اروپا عملا از برجام خارج شده است؟ نماهنگ/ خروج عملی اروپا از برجام قیمت دلار در صرافی بانک ها/ 3 فروردین 1398 پیش بینی قیمت مسکن در سال 98 ورود سامانه بارشی جدید به کشور/ برف و باران کشور را فرا می گیرد وعده علی پروین به هواداران پرسپولیس لژیونر محبوب در راه بازگشت به جمع آبی پوشان ؟! ماجرای درگیری مسلحانه اندیمشک و دزفول چه بود؟ اردوغان: اجازه مشروعیت‌بخشی به اشغال بلندی‌های جولان را نمی‌دهیم معافیتی برای تحریم‌های ایران صادر نمی‌کنیم ۲۰۷ نفر در حادثه نینوا غرق و مفقود شدند تقویت تجهیزات نیروی دریایی سپاه در دستور کار تشکیل کارگروه‌های رفع موانع تولید با حضور 5 وزارتخانه اعتراف پامپئو به پیشرفت ایران و حزب‌الله لبنان روسیه حاکمیت اسرائیل بر جولان اشغالی را به رسمیت نمی‌شناسد وعده واعظی برای تمرکز دولت بر معیشت مردم چرا باید به سال 98 امیدوار بود؟ سال ۹۸ سال فرصت‌‌هاست؛ نه تهدیدها/ کانال مالی اروپایی‌ها شبیه یک شوخی تلخ است/ رونق تولید معبر دشمنان را می بندد اعلام آمادگی وزارت صنعت برای «رونق تولید» رشد قیمت جهانی طلا راهکارهای فوری حل بحران بازار خودرو بارش برف در جاده های کوهستانی مازندران "رونق تولید"، خنثی کننده توطئه دشمن، عامل اشتغالزایی و افزایش رفاه عمومی است «رونق تولید» در دست انداز ساختارهای ناکارآمداقتصادی پیام نوروزی رئیس جمهور/ سال جدید، سال تولید، تلاش و اشتغال برای جوانان عزیز است نامگذاری سال 98 توسط رهبر انقلاب؛ «رونق تولید» + فیلم عیدی شیرین ۹۸/ آزادی ۴ مرزبان ایرانی+ اسامی احتمال رسیدگی به شکایت از وزیر ارتباطات در سال آینده مهم‌ترین جمله رهبر انقلاب در سال ۹۷ انتخاب شد علت واقعی حوادث تروریستی نیوزلند اینجاست بشار اسد به بغداد سفر می‌کند وزیر صمت پاسخگوی قلدری خودروسازان باشد کاریکاتور/ سال‌نو منهای آجیل، افت ۸۰‌درصدیِ فروش! بررسی امکان افزایش حقوق دوباره کارگران در مجلس برنامه های کاربردی برای سفرهای نوروز 98 قیمت طلا و قیمت سکه/ چهارشنبه 29 اسفند 97 10 جمله مهم و به یادماندنی رهبر معظم انقلاب در سال 1397 تمدید دوباره طرح خرید سربازی مشمولان غایب ۷ عامل خطر پوکی استخوان را بشناسید جزئیات حقوق کارگران در سال 98 اعلام شد اردوغان:مهاجم حادثه تروریستی نیوزلند تفاوتی با داعشی‌ها ندارد سرمربی تیم ملی لو رفت + عکس جاده چالوس بسته شد روش چاق شدن صورت ساعت پخش مسابقه برنده باش در نوروز 98 ساعت پخش مسابقه عصرجدید در نوروز 98 ساعت پخش برنامه کلاه قرمزی در نوروز ۹۸ دربی سرنوشت ساز استقلال و پرسپولیس/ چه کسی قهرمان می شود؟ وضعیت راههای کشور / 29 اسفند 97 بالاخره طرح جنجالی جریمه سربازی تمام شد آمریکا فرصت عراق برای پرداخت پول ایران را تمدید کرد اندیشکده آمریکایی: قدرت سایبری ایران آمریکا را تهدید می‌کند شفاف سازی طرح معلم تمام وقت و افزایش 500 هزار تومانی حقوق اروپا نباید به هر سازی که ترامپ می زند برقصد/سیاست های ترامپ درباره برجام از حد گذشته است حسین هدایتی: تاج،حقوق کی روش و هزینه لباس های تیم ملی را از من گرفت روحانی: حقوق کارگران بیش از 20 درصد افزایش خواهد یافت مادورو:همه اعضای کابینه دولت باید استعفا کنند گوشه های از فیلم طنز زندانی ها ساخته ده نمکی/اکران در نوروز واریز «عیدی» مددجویان کمیته امداد از فردا ضعف نظارتی مجلس عامل هدررفت 18میلیارد دلار در سال 97 شد لابی گری دولت در مجلس برای تصویب آسان بودجه 98 برتری علی اکبری برابر حریف آمریکایی + فیلم تشکیل ۵۶۳ پرونده در رابطه با مفاسد اقتصادی و گرانفروشی در ماه های اخیر خبر به روایت تصویر؛ از حمله تروریستی نیوزیلند تا تظاهرات بزرگ مخالفان در الجزایر ملکه اختلاس کشور: به صورت قانونی به کانادا مهاجرت کردم پول های شیرین هدایتی قدرت نه گفتن پرسپولیسی ها را گرفت مشکلات معیشتی معلمان باید حل شود/مجلس فکری به حال افزایش حقوق معلمان بکند همسان سازی حقوق بازنشستگان در سال 98 عملی می شود؟ بررسی صنعت انیمیشن در منهای نفت/ ژاپن چگونه صنعت انیمیشن جهان را قبضه کرد؟ + فیلم پیشنهاد ۲۵۰ هزار دلاری به مهندس ایرانی برای از کار انداختن شبکه برق تهران لحظه ترور نمازگزاران در مسجدالنور نیوزلند+چهره تروریست کثیف/فیلم 18+ کشتار مسلمانان در نیوزلند/ قاتل عاشق ترامپ بود شلیک دو موشک انتخاباتی به تل آویو! قابل توجه معلمان دلسوز جزئیات افزایش 10 تا 20 درصدی حقوق معلمان/تخصیص 2000 میلیارد تومان برای طرح رتبه بندی معلمان رزمایش غرور آفرین پهپادهای بمب افکن RQ۱۷۰ ایرانی در الی بیت المقدس+تصاویر یاشار سلطانی افشاگری کرد+عکس روحانی:‌ نقش تاثیر گذار دو ملت ایران و عراق در منطقه بر کسی پوشیده نیست روایت شنیدنی از شلیک اولین موشک بالستیک ایران در دوران دفاع مقدس+عکس ملکه اختلاس کشور در کانادا+فیلم توضیحات حمید حامی درباره پخش تصاویر مستهجن در کنسرتش +فیلم بازداشت عامل دستکاری آرای مردمی در مسابقه برنده باش/هنوز انگیزه متهم مشخص نیست چرا مردم، ایرانی نمی خرند؟+ فیلم سریال ها و فیلم های سینمایی نوروز 98 افزایش نگران کننده برده‌داری مدرن در کشورهای توسعه یافته+فیلم فرمانده جنگ اقتصادی در کشور توسط رهبر انقلاب تعیین شد+فیلم پسربچه معروف ایرانی در تبلیغ آدیداس با حضور بکهام و زیدان +فیلم گل اول پرسپولیس به پاختاکور توسط بودیمیر +فیلم نوبخت:اختصاص بسته حمایتی جدید به حقوق بگیران زیر 3 میلیون تومان+فیلم درخواست برادر خشایار الوند از عوامل سریال پایتخت خانه نشین شدن بازیگر زن ایرانی به خاطر آویز شدن از درخت! + عکس چه کسی از رای نیاوردن برنامه نود و عادل فردوسی پور در جشنواره جام جم سود می برد؟ نویسنده سریال پایتخت درگذشت جوایز و برندگان اسکار 2019 / بهترین فیلم انتخاب شد + عکس چرا صدا و سیما از روشنگری درباره FATF منع شد؟ منهای نفت: درآمد 16 هزار بشکه نفت تنها در یک سوله پرورش ماهی بررسی صنعت پرورش ماهی در مستند منهای نفت + تیزر بررسی صنعت لبنیات در مستند منهای نفت/ اشتغال یک میلیون نفری شیر و لبنیات منهای نفت: درآمد یک میلیارد دلاری پسته ایران/ هیچ کشوری توان تولید پسته مرغوب ایران را ندارد ساختن این فیلم خیانت است! مشکل تحویل بلیت های فیلم فجر از کجا آب می خورد؟/ سایت ها هم پاسخگو نیستند از جایگاه پاپ خوان ها در فجر 34 تا اعلام اسامی و اجراهایشان قیمت بلیت کنسرت‌های «فجر۳۴» اعلام شد جدول اجراهای سی و چهارمین جشنواره موسیقی فجر انتشار یافت همه ابعاد تحریم؛ فرصت‌ها و تهدیدها تحریم‌ها به مبادلات ما با شرکت‌های کوچک اروپایی آسیبی نمی‌زند/ نرخ کنونی دلار بالاتر از نرخ واقعی آن است کشورهای پیشرفته کنونی چگونه از "کالا و تولیدات داخلی" خود حمایت کردند؟
تاریخ انتشار: ۱۶:۴۷ - ۲۰ اسفند ۱۳۹۷ - 2019 March 11
کد خبر: ۶۴۶۴
پرونده "با رئیس‌جمهور در عراق/2"
بر اساس آخرین آمار منتشر شده از سوی گمرک و مطابق آمار تجارت خارجی ایران، تا پایان دی ماه سال 97 «عراق» جایگاه نخست صادراتی ایران در منطقه و دومین شریک اقتصادی آن پس از «چین» است. 

به گزارش راهبرد معاصر؛ حسن روحانی امروز (20 اسفند 1397) در صدر هیأتی اقتصادی و سیاسی عازم عراق شد. همه نگاه ها به این سفر مهم روحانی دوخته شده است، سفری که پس از انتخاب او به عنوان رییس جمهور برای اولین بار انجام می گیرد. اما سوال مهم اینجاست که چرا سفر به عراق هم از بعد سیاسی و هم اقتصادی برای ایران حائز اهمیت است؟ اگر از بعد سیاسی بخواهیم به سوال پاسخ بدهیم باید گفت، در شرایطی که رفت و آمدهای دیپلماتیک آمریکا و آل سعود در میان شرکای اصلی (در حوزه اقتصادی) ایران در بالاترین سطوح برای افزایش فشارها بر اقتصاد ایران شدت پیدا کرده، ایران به عراق به عنوان گذرگاهی برای کاهش فشار تحریم های اقتصادی می نگرد. اما از بعد اقتصادی و تجاری هم اگر به روابط ایران و عراق نگاه کنیم، آمارها نشان دهنده صدرنشینی بازار این کشور در فهرست شرکای تجاری ایران دارد. بر اساس آخرین آمار منتشر شده از سوی گمرک و مطابق آمار تجارت خارجی ایران، تا پایان دی ماه سال 97 «عراق» جایگاه نخست صادراتی ایران در منطقه و دومین شریک اقتصادی آن پس از «چین» است.  به طوری که فاصله میان صادرات ایران به چین و صادرات ایران به عراق در این مدت تنها حدود 9 میلیون دلار بوده است. بررسی روند رشد افزایش ارزش صادرات ایران به عراق طی سال های اخیر  نشان از این دارد که عراق به زودی به بزرگ‌ترین مقصد صادرات کالاهای ایرانی تبدیل خواهد شد.

 

عراق بزرگترین شریک منطقه ایران در حوزه صادرات

آمارها حاکی از آن است که میزان واردات عراقی ها در 10 ماه منتهی به دی سال 97 به حدود 7.5 میلیارد دلار رسیده است که در مقایسه با دی ماه سال 1396 حدود 5.2 میلیارد دلار کالا از ایران وارد کرده، رشد 45 درصدی داشته است. همچنین مطابق آمارها، تراز تجاری ایران و عراق مثبت و حدود 7.46 میلیارد دلار به نفع ایران بوده است.

بررسی جزئیات آماری تجارت با عراق، داده های دقیق تری از روند تجارت با این کشور ارائه می دهد. براساس آمارهای منتشره از سوی سازمان گمرک، تا پایان دی ماه سال 1397، ارزش صادرات غیرنفتی ایران به عراق در حدود 7 میلیارد و 515 میلیون دلار بوده که تنها 9 میلیون دلار کمتر از صادرات ایران به «چین» است. علاوه بر تجارت کالایی، عراق در حوزه واردات انرژی نیز به یکی از شرکای با اهمیت ایران در منطقه تبدیل شده و این همکاری‌ها حتی با اعمال محدودیت های تحریمی آمریکا نیز ادامه دارد. با همه این تفاسیر، «عراق» را می توان پایگاه عمده صادراتی ایران در منطقه نام برد. نکته قابل توجه در حوزه تجارت خارجی با کشور عراق روند رو به رشد آن در سال اخیر است، آمارها حاکی از آن است که میزان واردات عراقی ها در 10 ماه منتهی به دی سال 97 به حدود 7.5 میلیارد دلار رسیده است که در مقایسه با دی ماه سال 1396 حدود 5.2 میلیارد دلار کالا از ایران وارد کرده، رشد 45 درصدی داشته است. همچنین مطابق آمارها، تراز تجاری ایران و عراق مثبت و حدود 7.46 میلیارد دلار به نفع ایران بوده است. این میزان از تراز تجاری مثبت با یک کشور خاص می تواند قدرت ارزآوری آن کشور را به شدت افزایش دهد، اما نکته قابل تامل در این زمینه آن است که علاوه بر تراز تجاری مثبت باید بسترهای لازم برای تسهیل ورود ارز به داخل کشور فراهم گردد. در واقع بانک مرکزی و وزارت اقتصاد باید در تعاملی سازنده بتوانند زمینه های برقراری مراودات پولی و بانکی را تسهیل نمایند تا شاهد اثربخشی این سطح از تراز تجاری مثبت در بخش های گوناگون اقتصاد کشور باشیم.

 

ظرفیت های بالقوه عراق برای ایران

ظرفیت های موجود در اقتصاد عراق به ویژه با پایان جنگ علیه داعش می تواند فرصت بی نظیری برای تجار ایرانی و بویژه فعالان ساختمانی و پیمانکاران قرار دهد. نیاز عراق به برق نیز فرصت دیگری است که اگرچه در سال های اخیر مورد توجه قرار گرفته اما اشکالات اجرایی در دریافت مطالبات از عراقی ها این روند را تاحدودی دچار خدشه کرده که انتظار می رود در سفر روحانی به عراق اشکالات فعلی برطرف گردد.

 

یکی از حوزه هایی که در مراودات اقتصادی ایران و عراق کمتر مورد توجه قرار گرفته ظرفیت های بالای ایران در توریسم سلامت است. هم اکنون بطور غیر رسمی بین ۳۵۰ تا ۴۰۰ هزار عراقی به دلیل سطح بالای خدمات پزشکی در ایران و ارزانی این خدمات برای درمان به کشورمان مراجعه می کنند که با کاهش ارزش پول ملی در برابر دینار عراقی این مساله گسترش بیشتری نیز یافته است اما متاسفانه به دلیل نبود ساختار تعریف شده مشخص این جمعیت بطور غیر رسمی وارد کشور می شود در حالی که پتانسیل بالایی برای جذب تعداد بیشتری بیمار عراقی وجود دارد که در غفلت وزارت بهداشت و دیگر نهادهای مسول عملا دلالان منافع این بازار را نصیب خود می کنند.

 

ظرفیت های نظام مالی عراق

در سیستم مبادلات کشورهای همسایه ای چون عراق و افغانستان مبادلات متوسط و پایین تر به صورت نقدی معامله می شود و این مزیت ارزی برای کشور به شمار می رود. بانک ها در مبادلات و معاملات سنگین تر ورود می کنند، بنابراین در مبادلات سبک تر می توان به صورت نقدی براین وجه تجاری حساب کرد. خوشبختانه با سفر رئیس بانک مرکزی، وزیر صمت و رئیس جمهوری ایران اسلامی فضا برای مبادلات تجاری و اقتصادی دو کشور مناسب و مهیا شده است. انتظار می رود بعد از رایزنی های طرفین، عراق در بخش دور زدن تحریم ها کمک های شایان توجهی به ایران مبذول دارد.

 

از طرف دیگر، حضور گروهک تروریستی داعش در عراق منجر به ایجاد خسارت فراوانی بر عراق شد بنحوی که فعالیت های تخریبی و تروریستی یاد شده موجب عقب ماندگی سیستم های بانکی و اقتصادی این کشور شده است. از این رو رصد فعالیت های اقتصادی عراق در حال حاضر آنچنان برای آمریکا مقدور نیست، لذا این مساله مزیت بزرگی در شرایط تحریم برای هر دو کشور در راستای استفاده از ظرفیت های اقتصادی طرفین به شمار می رود.

 

ظرفیت های همکاری ایران و عراق در حوزه حمل و نقل

حل مسائل گمرکی ایران و عراق بسیار حائز اهمیت است چرا که  استفاده از بنادر کشورهایی چون ترکیه و اردن با توجه به افزایش هزینه های حمل و نقل چندان به صرفه نیست. از این رو تسهیل واردات و صادرات به عراق و تمرکز در تسهیل مجوزهای وارداتی از عراق موضوع مهمی است که باید در دستور کار مسوولین قرار داده شود. حل  مسائل گمرگی بخصوص از مرزهای شلمچه و چذابه از موضوعاتی است که همواره بازرگانان و تجار به دنبال آن هستند، لذا حل مسائل عنوان شده می تواند با ساده کردن دسترسی ها بخشی از نیاز وارداتی یا تجاری ایران با عراق را فراهم کند.

 

عراق بستری برای دور زدن تحریم ها

با توجه به تحریم های ظالمانه و یکجانبه ایالات متحده علیه ایران و سیاست جمهوری اسلامی برای دور زدن تحریم ها در تجارت با همسایگان، مناسبات و مراودات دوستانه و در سطح عالی با عراق می تواند این کشور را به مفری برای خنثی سازی محدودیت های اقتصادی تبدیل کرده و از سطح فشارهای تحریمی علیه ایران بکاهد

با نگاهی به نقشه تجاری ایران در منطقه و جایگاه نخست عراق در مقاصد صادراتی کشور، پاسخ این سوال را که چرا عراق و سفر رئیس جمهور ایران به این کشور از این درجه از اهمیت برخوردار است را می توان دریافت. از سوی دیگر، با توجه به تحریم های ظالمانه و یکجانبه ایالات متحده علیه ایران و سیاست جمهوری اسلامی برای دور زدن تحریم ها در تجارت با همسایگان، مناسبات و مراودات دوستانه و در سطح عالی با عراق می تواند این کشور را به مفری برای خنثی سازی محدودیت های اقتصادی تبدیل کرده و از سطح فشارهای تحریمی علیه ایران بکاهد و همچنین در بحث همکاری اقتصادی با سوریه و بازسازی این کشور نیز نقش محوری ایفا کند. لازم به ذکر است سفر روحانی به عراق می تواند بستر ساز حضور پر رنگ تر شرکت های مرتبط با حوزه های عمرانی در این کشور برای تسریع روند بازسازی باشد و آثار و برکاتی برای محکم تر شدن گام های حضور اقتصادی ایران در عراق داشته باشد.

 

عراق دروازه واردات کالاهای تحریمی

ایران در شرایط تحریم امیدوار است برخی از کالاهای مورد نیاز خود را که امکان خرید آن برای شرکت های ایرانی مقدور نیست از جمله قطعات خودرو، مواد اولیه واحدهای صنعتی و کلیه کالاهایی که در لیست تحریم های امریکا قرار دارند از سایر کشورها منجمله از کشور عراق وارد کند. استفاده از فرصت تجاری با عراق در شرایط تحریمی قطعا می تواند به واردات برخی کالاهای ممنوعه به ایران کمک شایان توجهی باشد، از این رو کمک به ساده سازی و دوری از بروکراسی اداری بسیار شایان توجه است.

 

بهره سخن

با توجه به موضوعات مطروحه، به نظر می رسد، روابط اقتصادی و سیاسی ایران و عراق در آستانه یک تحول اساسی قرار گرفته است، چراکه با سفر روحانی در صدر هیاتی بلندپایه متشکل از مقامات ارشد دولتی و نمایندگان بخش خصوصی، تجارت با این کشور وارد فاز جدیدی خواهد شد. سفری که با استقبال مقامات عراقی هم مواجه شده است، به طوری‌که «برهم صالح»، رییس جمهور عراق، طی اظهاراتی عنوان کرده که روابط با تهران برای این کشور از اهمیت بالایی برخوردار است. البته اهمیت این سفر برای طرف ایرانی هم کمتر از طرف عراقی نیست، چراکه عراق بزرگ‌ترین شریک تجاری ایران در منطقه به شمار می رود. در این سفر، مقامات ارشد دولتی و گروهی از نمایندگان بخش خصوصی به سرپرستی غلامحسین شافعی، رئیس اتاق ایران، رئیس‌جمهور را همراهی خواهند کرد. با بررسی اظهارات مقامات سیاسی و اقتصادی و همچنین چالش های موجود، به نظر می رسد اهم موضوعات مورد بررسی میان دو طرف در رابطه با «مباحث حوزه های نفتی از قبیل چاه های نفتی مشترک، روابط گازی و انرژی دو کشور، لغو احتمالی روادید سفر در برخی سطوح و تبادل مالی و بانکی میان تهران ــ بغداد» باشد.

 

بازار عراق بازار بکر و بزرگی است که حضور دایمی در آن نیازمند وجود یک برنامه استراتژیک و گسترده است که جایگاه همه نهادهای فعال به درستی در آن مشخص شده باشد. باید مراقب حضور رقبای تجاری منطقه ای خصوصا ترکیه و عربستان بود که با شدت در حال بازکردن جای پا در عراق هستند. اینکه فاتح یلدیز، سفیر ترکیه در عراق بعد از رسانه‌ای شدن سفر روحانی به عراق اعلام کرد که رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه 31 مارس (اواسط فروردین ماه) به بغداد سفر خواهد کرد حاکی از رقابت تنگاتنگ ایران و ترکیه بر سر بازار عراق است.

ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر: