تهدیدات ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی یک مسیر ترانزیتی-راهبرد معاصر
درخواست متحدان امارات از بایدن برای تجزیه یمن تلاش‌های ضد ایرانی اروپا به‌رغم هشدار تهران و مسکو «بن سلمان» بیش از هر کسی آماده عادی‌سازی روابط است مینو محرز: شخصیت علمی هستم و می‌گویم مردم واکسن ایرانی بزنن دیدار‌های حضوری مردم با رهبر انقلاب پیش از ویروس کرونا+ فیلم نگرانی تل‌آویو از فشارهای جدید آمریکا بر عربستان به دلیل پرونده خاشقجی عراقچی: با هرگونه تهدید ‌تمامیت ارضی کشورها مخالفیم فیگارو: سقوط مأرب، شکست سهمگینی برای ائتلاف سعودی است آیا با تصویب مشروط لوایح FATF در مجمع، نه سیخ می سوزد و نه کباب؟ جزییات انفجار کشتی اسرائیلی در دریای عمان گروسی: تفاهم تهران و آژانس با قانون ایران سازگار است سوابق زلاتکو کرانچار مربی سابق پرسپولیس همسریابی در فضای مجازی و کلاهبرداری از مردم جزییات افزایش مستمری مددجویان بهزیستی رونویسی واعظی از روحانی در اعتراف به نقش دولت در گرانی ارز +عکس «کرونای انگلیسی» چه علائمی دارد؟ خودکشی مربی سابق ذوب آهن+ علت خودکشی پست پرسش‌برانگیز محسن چاوشی درباره شهاب حسینی+عکس آخرین وضعیت و آمار کرونا در ایران امروز دوشنبه ۱۱ اسفند ۹۹/ فوت ۱۰۸ بیمار کرونایی در شبانه روز گذشته اقوام ایرانی «اقلیت» نیستند توصیه ویژه سردار قاآنی درباره سردار شهید سلیمانی جنجال جدید ریحانه پارسا/ ریحانه پارسا کودک ایندیگو است! ستاره محبوب گل محمدی به پرسپولیس بازگشت سر مربی سابق پرسپولیس درگذشت سهام یک میلیون تومانی به متولدین ۱۴۰۰ + جزئیات مصوبه آذری جهرمی کدام حقیقت‌ها‌ را از مردم پنهان کرد؟+ فیلم روحانی:شیر نفت بسته شود همه صنایع از کار می افتد/ آمریکا به ناچار تحریم‌ها را کنار خواهد گذاشت/ دنیا توطئه کرد تا کمر برجام را بشکند ترکیب احتمالی استقلال مقابل مس رفسنجان+ ساعت بازی استقلال امروز ۱۱ اسفند ۹۹ ️ امیر نصیرزاده: سیاست جمهوری اسلامی ایران مقاومت فعال است لغو تمام توافقات مقاومت عراق با دولت درباره حمله به منافع آمریکا تشدید خروج ارز از کشور برای خرید بیت کوین/ بانک مرکزی تماشاچی است؟ اعلام نحوه انجام سفر‌های نوروزی ۱۴۰۰+ جزئیات جزئیات واکسیناسیون کرونا در ایران اصلاحات سن بازنشستگی در تأمین اجتماعی+ جزئیات سرلشکر سلامی: حرکت سپاه براساس آگاهی است قیمت دلار و ارز امروز ۱۱ اسفند ۹۹ قیمت طلای ۱۸ عیار، قیمت سکه، قیمت دلار و ارز امروز ۱۱ اسفند ۹۹ وضعیت بورس امروز ۱۱ اسفند ۹۹ خطیب‌زاده: گفتگوی دوجانبه با آمریکا نداریم/ آزادسازی منابع ایران در عراق در مرحله نهایی است زمان پخش سری جدید خندوانه در نوروز ۱۴۰۰ هشدار ظریف به اروپا و آمریکا درباره رفتار غلط در شورای حکام سردار جلالی: پذیرش مشروط پالرمو و CFT کارایی ندارد خوشحالی ستاره پرسپولیس پس از جدایی بارش برف و باران در ۲۰ استان واکنش استقلالی ها به قهر مظاهری سـراب حـق شــرط فیلم| جایگاه FATF در تعاملات مالی ایران با جهان از دیدگاه اندیشکده‌های غربی واکنش رئیسی به مدعیان حقوق بشر: دنیا می‌داند که شما اهل حقوق بشر نیستید آخرین آمار کرونا در جهان امروز ۱۱ اسفند/۶۱۶۹ فوتی و ۳۱۱ هزار ابتلای جدید کرونا ادعای بی اساس نتانیاهو درباره نقش ایران در انفجار کشتی صهیونیستی شنیده شدن صدای انفجار در حریم هوایی دمشق+ فیلم واکنش پامپئو به تصمیم بایدن درباره انصارالله و تحریم تسلیحاتی ایران افشاگری رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس از التهاب بازار روغن شروط و تذکرات ایران قبل از سفر گروسی به تهران هیچ تضمینی در FATF برای گشایش‌های اقتصادی وجود ندارد ۴ میلیون تن کالای اساسی در راه بازار وقتی که دولت و مجلس برسر بورس به جان هم افتادند مهم‌ترین مسئله جمهوری اسلامی ایران «جمعیت و فرزندآوری» است+ فیلم رشد ۲ تا ۴ میلیون تومانی قیمتها در بازار خودرو+ قیمت جدید توصیه های وزارت بهداشت درباره نحوه استفاده از ماسک چه کسانی مشمول استخدام جدید آموزش و پرورش هستند؟ پاسخ رهبر انقلاب به نامه رئیس بنیاد مستضعفان درباره حفظ و صیانت از موزه‌ها تیم واکنش سریع پلیس فتا مانع از برداشت غیرمجاز ۸۵۰ میلیون تومان شد آخرین وضعیت ملک ریاست‌جمهوری در جماران از زبان ربیعی روحانی: امیدوارم شاهد روند کاهشی نرخ ارز باشیم/ ماموریت عیدانه رئیس جمهور به وزیر صمت ورود سامانه بارشی جدید به کشور بخشنامه جدید ارزی بانک مرکزی+ آخرین مهلت انتقال ارز جریمه ۹۲ میلیون دلاری تیک تاک برای نقض حریم خصوصی در آمریکا قیمت طلا، قیمت سکه، قیمت دلار و ارز امروز ۱۰ اسفند ۹۹ آخرین اخبار از شرکتهای سهام عدالت استانی آغاز آزمایش انسانی واکسن رازی کووپارس+ جزئیات تقسیم وظیفه برای بومی‌سازی تجهیزات شبکه ملی اطلاعات اطلاعیه دفتر روحانی درباره اظهارات جنجالی واعظی قالیباف: حقوق گمرکی کالاهای اساسی و دارو نباید بالاتر از سال ۹۹ باشد واکنش وزارت بهداشت به کلیپ پروتکل شکنی در هواپیما+ ۲ گروه مجاز برای سفر قالیباف: دولت باید برای افزایش حقوق بازنشستگان کشوری از مجلس مجوز می‌گرفت تایید دوباره حکم قصاص آرمان به اتهام قتل غزاله/ بدون جسد واکنش مجلس به واردات خودرو از مناطق آزاد فیلم/ تناقض راهبردی دولت روحانی درباره FATF، چگونه اقتصاد کشور را به بن بست می‌رساند؟ رئیسی: مرزهای غربی کشور بسته شدند و به شدت کنترل می‌شود/ کرونا انگلیسی در کشور گردش دارد توییتر ۲۳۸ اکانت ایرانی را حذف کرد+ علت عکس‌های کودکان‌تان را بدون اجازه آنها منتشر نکنید آخرین اخبار از رتبه بندی معلمان+ زمان آزمون رتبه بندی معلمان فعالیت فیسبوک و واتس‌اپ در هند دشوارتر شد توییت‌های محبوب پولی می‌شوند؟ فیلم/ انتشار تصاویر جدید از حمله موشکی سپاه به پایگاه عین الاسد توسط رسانه‌های آمریکایی حدیث روز/ طاووس بهشتیان چه کسی است؟ فیلم/ متفاوت‌ترین کلیپ تبریک روز پدر! گزارش تصویری| اولین تصویر از پهپاد رزمی کمان ۲۲ ارتش لوح| امیرالمؤمنین و قاطعیت علوی قبول کن ولی دلیل نخواه! رهبر انقلاب: یک صدا علیه باج گیری مجرمان اینترنتی نسل تکامل یافته سارقین هستند شوک شبکه اجتماعی نوظهور «کرونا» حضور کاربران در شبکه های اجتماعی را افزایش داد کاریکاتور/ جهانگیری: نگذاشتیم مردم زیر فشار تحریم ها کمر خم کنند توضیح «شهاب حسینی» درباره ماجرای واکسن زدن در آمریکا و فعالیت هنری‌اش شناسایی آسیب‌پذیری در SHAREit رهبر انقلاب: حرف و وعده فایده ندارد فقط عمل سریال های نوروز ۱۴۰۰ کدامند؟ سرود/ ای جانِ حضرت سجاد، مولانا حضرت باقر (ع) وقایعی که پیش از ظهور حضرت حجت (عج) رخ می دهد اختتامیه جشنواره فیلم فجر|«ابلق» بهترین فیلم از نگاه بینندگان/ نادیده گرفته شدن قهرمانان ملی+ تصاویز اعلام فهرست کامل نامزدهای اولیه اسکار+ اسامی «شنای پروانه» قاچاق شد؟ علی دایی، علی پروین در وداع بامدادی با انصاریان/ فیلم محل جدید تصویربرداری «بچه مهندس ۴» کجاست؟ برگ برنده سریال «نون خ» رو شد آخرین مهلت خرید در نخستین نمایشگاه مجازی کتاب تهران تاثیر پرخوری در بیماری و قساوت قلب گزارش تصویری/ مراسم خاکسپاری مهرداد میناوند زمان تمدید نمایشگاه مجازی کتاب تهران ۹۹ ۱۶ فیلم راه‌یافته به جشنواره فجر+ اسامی زمان برگزاری فینال برنامه «عصرجدید» + جزئیات آمار تروریست های داعشی چند ملیتی به هلاکت رسیده/ اینفوگرافیک تازه ترین خبرها از نمایشگاه مجازی کتاب تهران پوستر| رهبر انقلاب: مسئولان واکسن مطمئن تهیه کنند پوستر/ شهید پیروز کاریکاتور/ شورای بی کفایت تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت شیشه کریستال تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت آرد و گندم تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت دامپروری و دام گوشتی تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت دانه های روغنی تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت شیرینی و شکلات تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت فرش تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت نساجی تیزر برنامه تلویزیونی منهای نفت با موضوع صنعت چوب و مبلمان شکست استثناگرایی آمریکایی در عصر ترامپ به سمت دنیای پس از دلار پیش می رویم؟ خروج ترامپ از برجام؛ فشار حداکثری و نتایج حداقلی وضعیت نتایج انتخابات آستانه اشرفیه پس از درگذشت رمضانی دستک زمان تبلیغات انتخابات مجلس 98 آیا عراق می تواند از نیروهای امریکایی خالی شود؟ ائتلاف سازی به سبک امام موسی صدر مرگ ابوبکر البغدادی؛ کشته شدن سرکرده داعش چه پیامدی دارد؟ بازوهای نیابتی ایران در منطقه قدرتمندتر از همیشه درس‌های جنگ یمن برای اسرائیل وحدت میان جریان های سیاسی ایران در سایه سیاست فشار حداکثری آمریکا دولت پنهان در لبنان شکست سیاست فشار حداکثری ترامپ در قبال ایران/درهای مذاکره با ایران باز است طرح صهیونیست ها برای اشغال دره اردن رویای چین در هفتاد سالگی؛ خیلی دور، خیلی نزدیک سبک مبارزه تشکیلات خودگردان و اتحادیه اروپا برای حفظ کرانه باختری طرحی برای ایجاد یک سازه امنیتی در خاورمیانه تاریخ سری فشار اسرائیل برای حمله به ایران بررسی صنعت انیمیشن در منهای نفت/ ژاپن چگونه صنعت انیمیشن جهان را قبضه کرد؟ + فیلم منهای نفت: درآمد 16 هزار بشکه نفت تنها در یک سوله پرورش ماهی بررسی صنعت پرورش ماهی در مستند منهای نفت + تیزر بررسی صنعت لبنیات در مستند منهای نفت/ اشتغال یک میلیون نفری شیر و لبنیات منهای نفت: درآمد یک میلیارد دلاری پسته ایران/ هیچ کشوری توان تولید پسته مرغوب ایران را ندارد همه ابعاد تحریم؛ فرصت‌ها و تهدیدها تحریم‌ها به مبادلات ما با شرکت‌های کوچک اروپایی آسیبی نمی‌زند/ نرخ کنونی دلار بالاتر از نرخ واقعی آن است
در سایه انفعال دستگاه دیپلماسی در جنگ قره‌باغ؛

تهدیدات ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی یک مسیر ترانزیتی

مسئولین وزارت خارجه باید بدانند که اگر تعيين تکليف جنگ قره‌باغ بر پايه توافق آتش‌بس کنونی پيش رود و کريدور انرژی در حاشيه مرزهای شمال غربی ایران ایجاد گردد، ضمن اینکه امنيت ژئوپلیتيکی، برای کمپانی‌ها و کشورهای صاحب این خطوط در حاشیه مرزهای ایران ايجاد می‌شود و اصطلاحاً شرایط ژئوپلیتیکی جدیدی به ایران تحميل خواهد شد، فضای ژئوپلیتيک و ژئواکونومیک ايران نیز در آینده نه‌چندان دور، به‌طور کاملاً منفی تحت‌الشعاع قرار خواهد گرفت.
جاوید منتظران؛ کارشناس حقوق بین الملل
تاریخ انتشار: ۱۱:۲۱ - ۲۹ آبان ۱۳۹۹ - 2020 November 19
کد خبر: ۶۷۲۸۹

تهدیدات ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی یک مسیر ترانزیتی

 

به گزارش راهبرد معاصر؛ در پی توافق آتش‌بس میان آذربایجان و ارمنستان، برخی از مفاد این توافق ازجمله ایجاد مسیر ترانزیتی از داخل خاک ارمنستان به خاک آذربایجان از مسیر نخجوان و نیز گمانه‌زنی پیرامون تغییرات مرزی و ایجاد نوار جغرافیایی در حاشیه مرز ایران و ارمنستان، موردتوجه ویژه تحلیلگران قرارگرفته است.


گرچه عراقچی معاون سیاسی وزارت امور خارجه گفته است که تغییری در مسیرهای ترانزیتی ایران به سمت ارمنستان یا آذربایجان ایجاد نخواهد شد و بحث ایجاد یک نوار جغرافیایی در حاشیه مرز ایران با ارمنستان که زیاد مطرح‌شده، بی مبنا است، اما ایشان اذعان داشته است که ایجاد یک کریدور جاده‌ای، یا بهتر است گفته شود یک مسیر ترانزیتی، داخل خاک ارمنستان از نخجوان به سمت خاک اصلی آذربایجان نیز مطرح است که امنیت آن توسط روسیه تضمین خواهد شد. جناب عراقچی معتقد است که این ایده جدیدی نیست و طرح آن سابقه طولانی دارد و اگر هم عملی شود که با هزار اما و اگر همراه است، هیچ تغییری در مسیرهای ترانزیتی ایران به سمت ارمنستان یا آذربایجان ایجاد نخواهد کرد. در این میان سخنگوی وزارت خارجه نیز در خصوص این مسیر ترانزیتی، گفته است یک جاده ترانزیت ساده است و نحوه تأمین امنیت و مسائل مختلف آن باید موردبحث و تبادل‌نظر قرار گیرد.


در خصوص این اظهارات مسئولین وزارت خارجه، می‌بایست گفت که اتفاقاً مسئله و مشکل اصلی ما، همین مسیر ترانزیتی است که از نگاه مسئولین وزارت خارجه ساده به نظر می‌رسد. درواقع حتی اگر ایجاد یک نوار جغرافیایی در حاشیه مرز ایران با ارمنستان که زیاد مطرح‌شده است به قول مسئولین وزارت خارجه کاملاً بی مبنا باشد، ایجاد یک مسیر ترانزیتی ساده، خیلی بیشتر به ضرر ایران است، چراکه این کریدور به‌ظاهر ساده، نیاز به انرژی و نیز گذرگاه ارتباطی ایران را در حوزه انتقال انرژی منطقه‌ای و فرا منطقه‌ای، رفع خواهد کرد و این کاملاً به ضرر آینده منافع ژئوپلیتیک و ژئواکونومیک ایران است.


طبق این مسیر ترانزیتی به‌ظاهر ساده از نگاه مسئولین وزارت خارجه که درواقع مهم‌ترین بخش توافق دهم نوامبر ميان آذربايجان-ارمنستان است، برای نخستين بار در تاريخ قفقاز جنوبی، ترکيه رسماً به جمهوری آذربايجان از طريق راهی که قرار است به نخجوان وصل شود، ارتباط زمينی مستقيم خواهد داشت. اگرچه هنوز نحوه ساخت چنين راهی مشخص نگردیده است ولی بند دهم توافقنامه آتش‌بس یادآور می‌شود که «با توافق طرفين، ساخت محورهای حمل‌ونقل جديد برای متصل کردن جمهوری خودمختار نخجوان به مناطق غربی جمهوری آذربايجان انجام خواهد شد.»


مسئله مهم اینجاست که این ارتباط مستقیم ساده، خبر از راه‌اندازی کریدوراستراتژیک زنگزور، به ضرر ایران می‌دهد، کریدوری که در حوزه ژئواکونومیک و برای قدرت‌های منطقه‌ای، جهانی و نیز شرکت‌های بزرگ انرژی به‌ویژه برتیش پترولیوم حائز اهمیت بوده و به‌احتمال بسیار زیاد، خطوط ترانزیت انرژی خزر را از ترکمنستان و قزاقستان به آذربایجان و ازآنجا به زنگلان، سپس نخجوان و درنهایت ترکیه و اروپا خواهد رساند و بدین ترتیب ایران را از مسیر انتقال انرژی به اروپا و متعاقباً منافع برآمده از این انتقال استراتژیک محروم خواهد نمود. در این میان ترکيه به‌عنوان یکی از نقاط اتصال این کریدور، مسير ريلی و گازی خود را در این کانال، راه‌اندازی خواهد کرد و عملاً ايران از هرگونه مشارکت استراتژيک در موضوع انتقال انرژی حذف خواهد گردید موضوعی که کاملاً به ضرر امنیت و منافع ملی ایران خواهد بود. چنانچه در پی این توافق، عادل اسماعيل اوغلو وزير حمل‌ونقل ترکيه اعلام کرده است که ساخت راه‌آهن ترکيه از نخجوان به باکو از کريدور زنگزور در حال طراحی است ونیز گفته می‌شود که هیئت‌های روسی و ترکي در حال رایزنی برای ايجاد خطوط گازی و ريلی و جاده‌ای را در مسير 42 کيلومتری زنگروز هستند.


براین اساس، به نظر می‌رسد که آزادسازی قره‌باغ در ابتدا يک شعار انحرافی بود و هدف اصلی درواقع باز کردن کريدور ی برای انتقال انرژی بود و در این میان خبرهای منتشرشده از مفاد این توافق آتش‌بس نیز بر ايجاد کریدور زنگزور در خاک ارمنستان حکایت دارد که لازمه این انتقال انرژی است.


در این میان، دیگر مسئله مهم اینجاست که باز شدن کریدور زمينی در منطقه زنگزور ارمنستان به سمت نخجوان، به‌مثابه جنگ ژئوپلیتيک و ژئواکونومیک با ايران بوده وبه عبارتی ژئواکونومیک و ژئوپلیتيک انرژی منطقه را به ضرر ايران تغيير خواهد داد. از سوی دیگر، راه‌اندازی کریدور زنگزور منطقه آزاد تجاری ارس را که قرار بود سکوی پرش اقتصادی این منطقه با اوراسيا باشد، به منطقه‌ای کاملاً با اقتصاد معکوس و غیرقابل تجاری تبدیل خواهد شد.


به سخنی ديگر پیامدهای این کریدور از نگاه کارشناسان منطقه‌ای، بر روی منطقه آزاد تجاری ارس در جلفای ايران و اقتصاد مردم اين مناطق، تأثیرات منفی اقتصادی شایانی خواهد داشت.

 

براین اساس معتقدیم که وزارت خارجه ایران در ماجرای جنگ قره‌باغ و توافقنامه برآمده از این جنگ، بسیار بد عمل کرد. وزارت خارجه علی‌رغم ظرفیت‌های نرم و سختی بسیاری که ایران برخوردار است، فاقد دست آورد استراتژيک، در جنگ میان دو کشوری که 800 کیلومتر مرز مشترک با آن‌ها دارد، بوده و مسئولین تصمیم گیر در این وزارت خانه با دیپلماسی انفعال، ظرفیت استراتژیک ایران در حوزه انتقال انرژی را در معرض تهدیدی اساسی قرار داده و با بی‌تدبیری تمام، شرایط را برای از بین رفتن منافع اقتصادی، سیاسی و امنیتی ایران در آینده نه‌چندان دور فراهم نمودند.

 

لذا مسئولین وزارت خارجه باید بدانند که اگر تعيين تکليف جنگ قره‌باغ بر پايه توافق آتش‌بس کنونی پيش رود و کريدور انرژی در حاشيه مرزهای شمال غربی ایران ایجاد گردد، ضمن اینکه امنيت ژئوپلیتيکی، برای کمپانی‌ها و کشورهای صاحب این خطوط در حاشیه مرزهای ایران ايجاد می‌شود و اصطلاحاً شرایط ژئوپلیتیکی جدیدی به ایران تحميل خواهد شد، فضای ژئوپلیتيک و ژئواکونومیک ايران نیز در آینده نه‌چندان دور، به‌طور کاملاً منفی تحت‌الشعاع قرار خواهد گرفت، براین اساس می‌بایست حداقل مانع از شکل‌گیری این کریدور انتقال انرژی گردند و یا اینکه پاسخگوی سیاست انفعال و اشتباه خود در مقابل اذهان عمومی باشند.

 

ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
تحلیل های برگزیده