«ایران قوی»، خلاصه ارزیابی تهدید آمریکا

به گزارش «راهبرد معاصر»؛ ارزیابی تهدید سالانه 2025، گزارشی که به‌وسیله جامعه اطلاعاتی ایالات متحده تهیه شده است، منتشر شد که تهدیدات احتمالی علیه شهروندان و منافع ایالات متحده را در سراسر جهان شناسایی می کند.

گرچه سقوط رژیم اسد ضربه شدیدی به این محور است، اما گروه‌های درون محور مقاومت همچنان طیف گسترده‌ای از تهدیدات را در منطقه ایجاد می‌کنند

این گزارش چین را به عنوان بازیگر دولتی که بیشترین توانایی را برای تهدید منافع ایالات متحده در سطح جهانی دارد و پس از آن روسیه، کره شمالی و ایران به عنوان تهدیدهای بالقوه مورد توجه قرار می‌دهد. گرچه گزارش نشان می‌دهد چین درباره به خطر انداختن وجهه جهانی خود از لحاظ اقتصادی و دیپلماتیک و تجاوز نشان دادن محتاط‌تر از روسیه، ایران و کره شمالی است.

در خاورمیانه، گزارش به ایران، سوریه و نیز تهدیدات گروه های تروریستی به ویژه داعش و کسانی که با القاعده مرتبط هستند، می پردازد. در این گزارش توانایی‌های نظامی، دیپلماتیک و سایبری ایران به شرح زیر بررسی می‌شود:

نخست: توانمندی های نظامی و راهبردی ایران

این گزارش در اختیار داشتن زرادخانه موشکی بزرگ ازجمله موشک های بالستیک، کروز و پهپادها که سنگ بنای راهبرد دفاعی و تهاجمی این کشور را تشکیل می دهند، فهرست شده است. با وجود این، ارزیابی های اطلاعاتی نشان می دهد، ایران به‌دنبال جبران خسارت‌های نظامی خود به دلیل حملات اسرائیل به مواضع دفاعی و کاهش نفوذ متحدانش مانند حزب الله و رژیم سوریه است.

این گزارش در ارزیابی نظامی و امنیتی، به تداوم قدرت ایران در جنگ‌های غیرمتعارف، برتری آن در استفاده از نیروهای نیابتی (مانند حوثی‌ها در یمن) برای ضربه زدن به منافع آمریکا و اسرائیل بدون تقابل مستقیم، علاوه بر توانایی‌های موشکی، تهدید تنگه هرمز و اختلال در عرضه جهانی انرژی می‌پردازد. 

گرچه سقوط رژیم اسد ضربه شدیدی به این محور است، اما گروه‌های درون محور مقاومت همچنان طیف گسترده‌ای از تهدیدات را در منطقه ایجاد می‌کنند. 

این گزارش به بررسی اثربخشی قابلیت‌های سایبری ایران به ویژه پس از توسعه قابلیت‌های تهاجمی در هک و نفوذ رسانه‌ای به‌وسیله نقض‌های هدفمند (مانند ادعای هک کمپین ترامپ در سال ۲۰۲۴) می‌پردازد. در رابطه با برنامه هسته‌ای، این گزارش می‌نویسد، «ایران سلاح هسته‌ای تولید نمی‌کند». 

دوم: ابعاد سایبری و دیپلماتیک

در گزارش آمده است، ایران به بازیگر اصلی در جنگ سایبری تبدیل شده است و عملیات تهاجمی را علیه ایالات متحده، اسرائیل و متحدانشان انجام می دهد. این عملیات شامل حملات فیشینگ، نقض سامانه‌های حساس و انتشار اطلاعات نادرست برای افزایش نفوذشان می شود.

در حوزه دیپلماتیک، ایران به دنبال گسترش روابطش با دشمنان ایالات متحده مانند روسیه و چین است تا توانایی های اقتصادی و نظامی اش را تقویت کند. همچنین در تلاش است همکاری اش را با کشورهای جنوب جهانی و با کشورهای عربی منطقه خلیج فارس تقویت کند.

گزارش در بخش‌های قابل‌توجهی اعتراف می‌کند، سرمایه‌گذاری ایران در بخش‌های نظامی و متعارف مؤثر بوده است

سوم: چالش های داخلی

این گزارش به بحران اقتصادی ای که ایران تجربه می‌کند، با رشد کم، تورم بالا و نوسان نرخ ارز که موجب افزایش نارضایتی مردم می‌شود، می‌پردازد. اعتراضات داخلی مانند اعتراضاتی که سال‌های 2022 و 2023 شروع شد، فشار بر دولت ایران را افزایش داده است.

بهره سخن 

گزارش در بخش‌های قابل‌توجهی اعتراف می‌کند، سرمایه‌گذاری ایران در بخش‌های نظامی و متعارف مؤثر بوده است و این کشور را قادر می‌سازد با تهدیدات مختلف مقابله و تلاش کند در برابر هرگونه حمله ایالات متحده یا اسرائیل بازدارنده باشد و از خود دفاع کند. 

بر این اساس، اگر اهدافی را که ایالات متحده در انتشار گزارش دنبال می کند و به طور کلی فراتر از سند اطلاعاتی صرف ارزیابی خطرات و تهدیدات است، در نظر بگیریم؛ هشداری اولیه درباره خطرات احتمالی امنیتی، ابزاری برای فشار بر دشمنان و سازوکاری برای هدایت سیاست خارجی آمریکا خواهد بود.

ایران در برخی زمینه‌ها (مانند موشک‌ها و جنگ‌های غیرمتعارف) «قوی»، اما تهدید مستقیم ایران برای منافع آمریکا در کوتاه‌مدت محدود است، به‌ویژه با تمرکز تهران بر مشکلات داخلی و تصمیمش برای اجتناب از جنگ بزرگ در منطقه.