موسوی: آماده میانجیگری در مناقشه قره‌باغ هستیم/توپ در زمین آمریکاست معافیت‌ مالیاتی هنرمندان و مناطق آزاد حذف می‌شود معاون حمل و نقل و ترافیک شهرداری تهران استعفا کرد پرونده «شبنم نعمت‌زاده» در مرحله صدور «حکم» موافقت بانک مرکزی با افزایش سقف وام مسکن/ وام جعاله ۴۰ میلیون شد قیمت روز خودرو در ۲۳ آذر فتح الله‌زاده مدیرعامل استقلال شد سکه عکس مسیر دلار حرکت کرد/طلا گرمی ۴۵۲ هزار تومان ترکیب پرسپولیس برای بازی با سایپا مشخص شد/ ساعت بازی پرسپولیس سایپا افشاگری زهرا امیرابراهیمی درباره شخصی که فیلم خصوصی اش را منتشر کرد/ تصاویر بازیگر جانباز درگذشت قیمت پیشنهادی مالکان مسکن ۴۰ درصد پایین آمد مدارس استان تهران تعطیل می‌شوند؟ کاسبی در اغتشاشات؛ شکستن هر شیشه ۱۰۰ هزارتومان! کیک‌های حاوی قرص در یکی از کشورهای همسایه نیز دیده شده است سردار محمد: قرارگاه خاتم به پروژه‌های مسکن ملی ورود می کند/ ۷۰ درصد ۵ فاز پارس جنوبی ایرانی‌سازی شد حاجی میرزایی: قرص های مشکوک در فرآیند تولید در کیک ها قرار داده نشده است توضیح وزیر آموزش و پرورش درباره کیک‌های آلوده به قرص هزینه‌ زندگی کارگران چقدر شده است؟ امروز آغاز طرح جدید پیش فروش محصولات سایپا+ جزئیات ربیعی: تندروهای داخلی از تحریم استقبال می کنند! اعلام اسامی ناظران کمیته انضباطی در هفته پانزدهم لیگ برتر فوتبال فیلم/دستشویی رفتن پوتین در خلال مذاکرات! برنامه دیدار‌های روز دوم هفته پانزدهم لیگ برتر فوتبال ایران ترکیب احتمالی استقلال مقابل شاهین شهرداری؛بدون فرشید اسماعیلی؟ کره شمالی بار دیگر یک آزمایش «مهم» انجام داد ماهاتیر محمد : تحریم آمریکا علیه ایران منشور ملل متحد را نقض می‌کند اینفوگرافیک/ مردم ایران چقدر اطلاعات سیاسی دارند؟ جریمه ۷۵ میلیون تومانی برای شکار خرس قهوه‌ای محسن چاوشی در رادیو تلویزیون ممنوع الصدا شد! انتقال پول استراماچونی به ایتالیا تایید شد +سند چشم‌بند موشه‌دایان بر چشم آشوبگران! چرایی کشته‌های اخیر را به مردم بگویید لاریجانی اهداف سفرش به ترکیه را تشریح کرد شورای امنیت خواستار تحقیق درباره حوادث خشونت‌بار در عراق شد برخی اعداد بودجه توهمی است علیرضا بیرانوند غایب بزرگ بازی پرسپولیس-سایپا آغاز ثبت‌نام ۶ استان در طرح اقدام ملی مسکن / پایان مرحله اول طرح اقدام ملی تا ۷ روز دیگر واکنش علیخانی به دستمزد بالای عصرجدیدی‌ها ثبت‌نام طرح اقدام ملی مسکن کدام استان از امروز آغاز می‌شود؟ پول استراماچونی صبح دوشنبه در حسابش؛مثل برانکو نشود! «مست عشق» مجوز ندارد؟ طلای ۱۸ عیار نرخ ارز دلار سکه طلا | امروز ۲۳ آذر ۹۸ کدام خواننده گرانترین، و کدام ارزانترین بلیت کنسرت را دارند؟ درآمد مالیات بر خانه‌های خالی معادل درآمد گرانی بنزین است رونمایی از گوشی سامسونگ گلکسی a71 + عکس آمریکا بار دیگر ایران را متهم به دست داشتن در حملات آرامکو کرد واکنش کاخ سفید به تصویب بندهای استیضاح ترامپ سید حسن نصرالله: آمریکا درصدد بهره‌برداری از اعتراض‌هاست/ ایران در برابر حمله ساکت نمی‌نشیند طلای ۱۸ عیار نرخ ارز دلار سکه طلا | امروز ۲۲ آذر ۹۸ عبدالله ناصری: پیشنهاد رفراندوم روحانی را جدی بگیریم کویت از اتباع خود خواست به سرعت از عراق خارج شوند هراز شنبه و یکشنبه شب مسدود می شود ترکیه سفیر آمریکا را احضار کرد مکرون به ترکیه هشدار داد هشدار تشدید بارش‌ها و کولاک برف کدخدایی خبر داد: آغاز فرایند بررسی صلاحیت‌ها اطلاعیه ایران‌خودرو ‌درباره نقص فنی بخاری ۲۰۶ و ۲۰۷ آغاز طرح جدید پیش‌فروش محصولات سایپا+ جدول بازار خودرو ریزشی شد، قیمت‌ها عقب نشستند نقدینگی به 2076 هزار میلیارد تومان رسید/ رشد 25.6 درصدی پایه پولی آیت الله موحدی کرمانی: قیمت بنزین باید تدریجی گران می‌شد/ دولت برای گرانی فکری کند بیانیه آیت‌الله سیستانی درباره تحولات اخیر عراق نام‌نویسی ۵۵ نفر به ازای هر کرسی مجلس سرنوشت فرزندان البغدادی کویت: نمی‌خواهیم ایران تحت تحریم باشد جانسون پس از پیروزی در انتخابات: خروج از اروپا را از امروز اجرا می‌کنیم پاسخ کمیته سیاسی ائتلاف نیروهای انقلاب به بیانیه ۷۷نفره اصلاح‌طلبان/ لطفا دیگر«تکرار» نکنید آمریکا باز هم مذاکرات با طالبان را متوقف کرد خرازی: مردم پاسخ مناسبی از اعتماد به اصلاح‌طلبان دریافت نکردند بارش برف و باران در این ۱۱ منطقه ایران یک قتل، یک جسد؛ دو محکومیت سردارسلامی: برای رهایی از تحریم ها دست به دامن بانیان آن نخواهیم شد سردار اشتری: جنس اغتشاشات اخیر متفاوت از گذشته بود دریادار سیاری: کمترین بودجه نظامی را در منطقه داریم شمخانی با خانواده جانباختگان حوادث اخیر دیدار کرد روزشمار بازی‌های پیش‌رو پرسپولیس/ اینفو گرافیک ۴ عامل اصلی اغتشاشات غرب استان تهران دستگیر شدند نهادهای مربوطه چقدر در اجرای طرح های کاهش آلودگی هوا موفق بوده اند؟ صالحی: بیشتر اهالی فرهنگ و هنر پایینتر از کارمندان حقوق می گیرند قرار منع تعقیب همسر و خواهر مدیرعامل سکه ثامن نقض شد تسلیت رهبر معظم انقلاب درپی درگذشت استاد موسوی قهار اینفوگرافیک/ آمار ثبت‌نام داوطلبان انتخابات مجلس در تهران بدرقه پیکر موسوی قهار تا حرم سید‌الکریم+ تصاویر آخرین مناجات‌خوانی "موسوی قهار" در حضور رهبر انقلاب + فیلم زن ایرانی که داعش دنبال دستگیری او بود ‏جت پوشیدنی ارتش آمریکا به نمایش گذاشته شد هنرمندان در مراسم تشییع پیکر نصرت کریمی+ تصاویر آغاز مذاکرات ایران و عربستان درباره حج سال آینده درباره ایران رویابافی نمی‌کنم کیهان به شیلا خداداد و ضیغمی: درجه ۳ هستید! استاد موسیقی خواننده جوان «عصر جدید»: شهرت به نفعش نبود فیلم/ تولد استراماچونی پس از پایان بازی مقابل شهرخودرو فیلم/ الاغ سواری در اصفهان به نشانه اعتراض به قیمت بنزین عکس/ بعد از رنگ بنفش روحانی، دختر و داماد روحانی از رنگ سفید رونمایی کردند! فیلم/ خودکشی در مترو شهرری / دو دختر خود را جلوی قطار انداختند به آقای روحانی بگویید به دردهای مردم نخند!+ فیلم برنامه داعشی ها برای عبور از زیر کوه ها و رسیدن به کاخ اسد چگونه شکست خورد؟ اولتیماتوم یک ماهه به مهناز افشار رهبر معظم انقلاب: مهریه هر چه کمتر باشد، به طبیعت ازدواج نزدیکتر است رئیس هلال احمر کشور چه نسبتی با رئیس جمهور دارد؟ +فیلم فیلم/ توضیحات معاون وزیر نفت در خصوص گاز سوز کردن خودروهای عمومی اینفو گرافی/ جزئیاتی از طرح رتبه‌بندی معلمان فیلم| سردار جلالی:در غائله اخیر نرم‌افزار «ویز» رانندگان را به سمت شلوغی‌ها هدایت می‌کرد "مرگ ابوبکر البغدادی"؛ کشته شدن سرکرده داعش چه پیامدی دارد؟ بازوهای نیابتی ایران در منطقه قدرتمندتر از همیشه درس‌های جنگ یمن برای اسرائیل وحدت میان جریان های سیاسی ایران در سایه سیاست "فشار حداکثری" آمریکا "دولت پنهان" در لبنان شکست سیاست فشار حداکثری ترامپ در قبال ایران/درهای مذاکره با ایران باز است طرح صهیونیست ها برای اشغال دره اردن رویای چین در هفتاد سالگی؛ خیلی دور، خیلی نزدیک سبک مبارزه تشکیلات خودگردان و اتحادیه اروپا برای حفظ کرانه باختری طرحی برای ایجاد یک سازه امنیتی در خاورمیانه چه کسی از هوآوی می ترسد؟/ فهم نگرانی‌های امنیتی از اینترنت نسل 5 مبارزه با سایه‌ها در تاریکی؛ فهم و تقابل با زورگویی فضای سایبر حملات نفتی به عربستان ویرانگر اقتصاد جهانی نخواهد بود؛ چیز دیگری ممکن است این کار را بکند! تحریم بانک مرکزی ایران چه معنایی دارد؟ تاریخ سری فشار اسرائیل برای حمله به ایران بررسی صنعت انیمیشن در منهای نفت/ ژاپن چگونه صنعت انیمیشن جهان را قبضه کرد؟ + فیلم منهای نفت: درآمد 16 هزار بشکه نفت تنها در یک سوله پرورش ماهی بررسی صنعت پرورش ماهی در مستند منهای نفت + تیزر بررسی صنعت لبنیات در مستند منهای نفت/ اشتغال یک میلیون نفری شیر و لبنیات منهای نفت: درآمد یک میلیارد دلاری پسته ایران/ هیچ کشوری توان تولید پسته مرغوب ایران را ندارد همه ابعاد تحریم؛ فرصت‌ها و تهدیدها تحریم‌ها به مبادلات ما با شرکت‌های کوچک اروپایی آسیبی نمی‌زند/ نرخ کنونی دلار بالاتر از نرخ واقعی آن است
«موسسه گروه بین المللی بحران» در گزارشی نوشت؛
علی واعظ در تحلیلی پیرامون پیامدهای خروج امریکا از توافق هسته‌ای ضمن تاکید بر این که این اقدام ایرانی ها را در تقابل با واشنگتن یکدست کرده، خواستار تقویت راهکار پیشنهادی فرانسه شده است.
تاریخ انتشار: چهارشنبه ۲۲ آبان ۱۳۹۸ - 13 November 2019

 

به گزارش راهبرد معاصر؛ 18 ماه پس از خروج واشنگتن از توافق هسته ای، تهران به آرامی در جهت خروج از تعهدات خود گام بر می دارد. از بین رفتن توافق باعث بروز تنش های منطقه ای شدیدی خواهد شد. تلاش های تنش زدایانه فرانسه هم راه به جایی نبرده است.

 

5 نوامبر ایران اعلام کرد به سوی کاهش هر چه بیشتر و تدریجی تعهدات خود در برجام پیش خواهد رفت. طبق گفته رئیس جمهور حسن روحانی از 6 نوامبر، تهران تزریق گاز به سانتریفیوژهای فوردو را از سر می گیرد. فوردو تاسیسات غنی سازی بود که طبق توافق قرار شده بود به "مرکز فناوری و فیزیک هسته ای" تبدیل شود.

 

این اقدام بخشی از سلسله گام های آرام و تدریجی بوده که ایران در جهت کاهش تعهدات برجامی خود برداشته است. آغاز این فرایند از می 2019 رقم خورد، وقتی دولت روحانی اولتیماتوم 60 روزه ای به طرف های باقیمانده در برجام داد تا ایران را به منافع اقتصادی که انتظار می رفت با توافق بیایند، برساند. با خروج یکجانبه امریکا و تحریم های پس از آن ایران نمی توانست به منافعی که انتظارش را داشت برسد. گام دوم در 7 جولای برداشته شد و سقف مجاز غنی سازی که 3.67% تعیین شده بود، نقض شد. سپس در 6 سپتامبر محدودیت تحقیقات و توسعه هسته ای کنار زده شد که فعال سازی سانتریفیوژهای حساس را هم در بر می گرفت. این گام های حساب شده به عنوان اهرم فشاری برای مذاکرات دیپلماتیک بود تا طرف های باقیمانده ناچار شوند در عوض کنترل فعالیت های هسته ای، ایران را به منافع مدنظرش از برجام برسانند. روحانی در همین راستا گفت :«متوجه تاکید آن ها بر فوردو هستیم اما هروقت به تعهدات خود عمل کنند، این گام برگشت پذیر است».

 

در آستانه بازگشت تحریم های نفتی امریکا علیه ایران در نوامبر 2018، از وزیر خارجه، مایک پمپئو سوال شد آیا ممکن است ایران به برنامه هسته ای خود بازگردد؟ او پاسخ داد: «ما مطمئنیم ایرانی ها چنین انتخابی نخواهند کرد». در آن برهه ایران گزینه صبر استراتژیک را برگزیده بود به این امید که پایبندی اش به توافق بقیه جهان را برای عدم همراهی با ایالات متحده و ادامه خرید از ایران همراهی خواهد کرد. وقتی اشتباه بودن این تصور اثبات شد، به ویژه وقتی امریکا در آوریل 2019 معافیت های تحریمی برای 8 کشور طرف حساب ایران را کمتر کرد، مقامات ایرانی به سوی مقابله به مثل سوق داده شدند.

 

یک مقام بلندپایه از ایران به گروه بین المللی بحران گفت: «ما در یک جنگ تمام عیار اقتصادی هستیم. حتی در جریان نفت در برابر غذا هم چنین تحریم هایی نبود. در آن وقت عراق به یک کشور دیگر حمله کرده بود ولی به هر حال مجوز یافت نفت صادر کند. امریکا نمی تواند ما را خفه کند و از ما توقع داشته باشد کاری نکنیم».

 

در نگاه تهران، واکنش در عرصه هسته ای، برای رسیدن به سه هدف است: فشار بر طرف های دیگر برجام به ویژه اروپایی ها برای بر عهده گرفتن تعهدات امریکا و ابراز مخالفت جدی با تحریم های ترامپ؛ رساندن این پیام به واشنگتن که هزینه تحریم ها جز با بهبود اوضاع اقتصادی تهران، بالاتر خواهد رفت؛ رضایت مردم در داخل. در این بستر، ترامپی که با بندهای غروب آفتاب توافق هسته ای مخالف بود، باعث شده موعد تست سانتریفیوژهای پیشرفته در 2026 و موعد فعالیت غنی سازی فوردو از 2031، به 2019 برسد.

 

روی دیگر سکه تهدید هسته ای ایران اما محیط منطقه ای متزلزل است. مجموعه ای حوادث در منطقه، به خصوص در خلیج فارس، از اوایل می رخ داده که در ماه های بعد بر شدت تنش ها هم افزوده است. 12 می، 4 نفت کش در بندر فجیره امارات با مین های دریایی منفجر شد. در 14 می، پهپادهای حوثی ها، دو خط لوله منتهی به خط لوله بزرگ شرق به غرب عربستان را هدف قرار دادند. یک راکت در 19 می نزدیک سفارت امریکا به زمین نشست و 4 خدمتکار امریکایی زخمی شدند. در 13 ژوئن دو نفت کش در دریای عمان هدف قرار گرفتند و آسیب دیدند. در 20 ژوئن ایران یک پهپاد امریکایی را زد. در 18 جولای امریکا مدعی شد یک پهپاد ایرانی را زده. در 17 آگوست بیش از 10 پهپاد حوثی صدمات جزئی به تاسیسات گازی الشیبه وارد کردند؛ در 14 سپتامبر هم تاسیسات نفتی آرامکو در البقیق و الرخیص هدف حمله با موشک کروز و پهپاد قرار گرفت و به شدت آسیب دید. هنوز عامل حمله مشخص نیست ولی امریکا، عربستان و تروئیکای اروپا آن را یک عملیات ایرانی خواندند.

پاسخ ایران در جبهه های هسته ای و منطقه ای، مرکز ذهنیت کارزار فشار حداکثری امریکا را زیر سوال برد. در حالیکه رویکرد دولت ترامپ بدون شک وارد آوردن ضربه اقتصادی شدید به ایران بوده، تهران با اتخاذ "حداکثر مقاومت" نشان داده که نه فرو می پاشد و نه تسلیم می شود. نتیجه این که جناح های مختلف ایرانی را با هم یک نظر کرده و به جای از بین بردن ظرفیت های ایران، اراده آن ها برای مقابله را بالا برده است.

 

رهبران تهران بنظر که قانع شده اند عدم پایبندی به تعهدات هسته ای در کنار تشدید تنش در منطقه بیشتر از پایبندی و خودداری که سال اول پس از خروج ترامپ از توافق انجام شد، جواب می دهد. آن ها اکنون می توانند به تلاش های میانجیگرانه فرانسه، تصمیم برخی طرف های منطقه ای نظیر امارات برای تنش زدایی دوجانبه و عدم واکنش تلافی جویانه ی امریکا و متحدانش استناد کنند.

 

در سطح داخلی هم این سیاست کارگر می افتد. با نزدیک شدن به انتخابات مجلس در ایران، تنش با غرب می تواند در تضعیف جبهه روحانی موثر واقع شود. روحانی دائم برای همکاری با غرب می کوشد و به دنبال کاهش تحریم  ها به شکلی است که جایگاه سیاسی اش تقویت گردد.

 

اما برای ایران به خاطر پیش رفتن چه در میدان هسته ای و چه منطقه ای، احتمال قمار خطرناک بالاست. حادثه ای بزرگ که در آن نیروهای امریکایی زیادی کشته شوند، می تواند به تلافی واشنگتن بیانجامد. پیش از این در جریان حمله به البقیق دو طرف تا مرز درگیری نظامی پیش رفته بودند. ایران و اسرائیل همچنین روی لبه تیز درگیری هستند و اسرائیل میل بیشتری به اقدام نظامی یافته. نقض تعهدات برجامی می تواند هدف مرکزی عدم اشاعه را هم تحت تاثیر قرار دهد که در آن صورت شاید اروپایی ها گزینه های چندانی برای حفظ مکانیزم های کنترل اختلافات نداشته باشند. در آن صورت طبق متن توافق، ظرف 65 روز تحریم های سازمان ملل ضد ایران باز خواهد گشت. این می تواند به خروج ایران از نه تنها از برجام بلکه از معاهده NPT هم بشود.

 

یک توافق آتش بس که بتواند تنش ها را متوقف کند و به هر دو طرف اجازه دهد از لبه پرتگاه جنگ بازگردند، بهترین راه برای خطر سقوطی است که در پیش رو قرار گرفته. این نیازمند این است که رهبران ایران بپذیرند دولت ترامپ به دوره توافق و برداشتن تحریم ها به آن شکل باز نمی گردد و امریکا بفهمد که ایرانی ها حاضر نیستند بدون عوض مناسب، در سطح روسای جمهور مذاکره کنند. بی اعتمادی عمیق میان طرف ها به سختی قابل پر شدن است حتی در صورتی که میانجی مشغول باشد. در سایه تلاش های ماکرون برای فراهم کردن دیدار رئیس جمهور روحانی با ترامپ در حاشیه اجلاس عمومی سازمان ملل، رهبر ایران، اظهار داشته: «رئیس جمهور فرانسه که می گوید با ملاقات دو طرف همه مشکلات میان آن ها حل خواهد شد، یا ساده لوح است یا همدست امریکا».

 

بخشی از ابتکار فرانسه شامل بسته های کمک مالی توسط تروئیکای اروپایی (و از آن مهم تر با همراهی امریکا) در عوض بازگشت کامل ایران به برجام و توقف اقدامات تنش آفرین مستقیم یا غیرمستقیم بود. این بهترین نقشه راه موجود است. رئیس جمهور روحانی از بازگشت به وضعیت 1 ژانویه 2017 سخن گفته. شاید رویکرد واقع بینانه تر وضعیت 1 ژانویه 2019 باشد. وقتی تهران می توانست ضمن پایبندی کامل به برجام، روزانه 1 میلیون بشکه صادر کند. در همین موقع شایعاتی در رابطه با تبادل زندانیان به گوش می رسد. این تبادل اگر صورت بگیرد می تواند گشایشی در ارتباط و کانال های ارتباطی میان دو طرف ایجاد کند.

 

*مطالب منتشر شده از اندیشکده های خارجی، صرفا جهت آگاهی مخاطبان گرامی منتشر می شود و این به معنای تائید این محتوا توسط سایت راهبرد معاصر نمی باشد.

ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
پربیننده ترین اخبار
زمان واریز یارانه اذر ۹۸ / ۶ روز پیش

یارانه کمک معیشتی کی واریز می‌شود؟

نحوه ثبت نام یارانه بنزین / ۱۹ روز پیش

کسانی که یارانه معیشتی دریافت نکردند بخوانند + عکس

آقای گل لیگ برتر فوتبال / ۹ روز پیش

جدول گلزنان لیگ برتر ایران ۹۸ ۹۹